Bộ trưởng Bộ GD&ĐT: 4 ưu tiên trong chuyển đổi số để vượt thách thức AI

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho hay, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi sâu sắc cách con người học tập, làm việc và sáng tạo. Công nghệ mở ra những cơ hội rất lớn cho giáo dục, đồng thời đặt ra những thách thức về độ tin cậy của thông tin, đạo đức, bản quyền, an toàn dữ liệu, liêm chính học thuật và khoảng cách số.

Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho rằng, công nghệ mở ra những cơ hội rất lớn cho giáo dục, đồng thời đặt ra những thách thức về độ tin cậy của thông tin. Ảnh: MOET.

Đây không chỉ là vấn đề của riêng Việt Nam mà là vấn đề toàn cầu. Giáo dục vì vậy không thể chỉ đặt câu hỏi người học cần thêm những kỹ năng gì. Người thầy cũng phải thay đổi; nhà trường phải thay đổi; cả hệ thống giáo dục phải chuyển đổi để không chỉ thích ứng mà còn từng bước làm chủ, định hướng việc sử dụng AI vì sự phát triển của con người.

Theo Bộ trưởng, trong bối cảnh mới, người học cần có năng lực tự học, tư duy độc lập, phản biện, sáng tạo và khả năng làm việc cùng AI. Người thầy không chỉ truyền đạt tri thức mà phải trở thành người thiết kế hoạt động học tập, hướng dẫn, truyền cảm hứng và định hướng giá trị. Nhà trường và cơ quan quản lý phải đổi mới phương thức tổ chức, quản trị, đánh giá và bảo đảm chất lượng.

Với Việt Nam, phát triển con người là mục tiêu xuyên suốt của đổi mới giáo dục. Giá trị của công nghệ không nằm ở việc sử dụng công nghệ nhiều hay ít, mà ở chỗ công nghệ có giúp người học tiến bộ hơn, người thầy làm tốt hơn vai trò của mình, nhà trường vận hành hiệu quả hơn và cơ hội học tập được mở rộng công bằng hơn hay không.

Các chủ trương, định hướng của Đảng và Nhà nước về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cùng với hội nhập quốc tế đang tạo động lực mạnh mẽ cho quá trình này.

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh 4 ưu tiên trong quá trình chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ của giáo dục Việt Nam.

Thứ nhất, xây dựng nền tảng dữ liệu và hạ tầng số thống nhất, an toàn, kết nối và sử dụng chung; biến dữ liệu thành nguồn lực phục vụ người học, nhà giáo và quản trị giáo dục. Phát triển nền tảng giáo dục thông minh quốc gia.

Thứ hai, đổi mới dạy và học, phát triển năng lực làm chủ công nghệ của cả người học và nhà giáo. Mục tiêu không phải để AI suy nghĩ thay con người, mà để con người học tốt hơn, sáng tạo hơn và tạo ra giá trị cao hơn.

Thứ ba, đổi mới quản trị và thúc đẩy ứng dụng AI an toàn, minh bạch, có trách nhiệm. Chúng ta phải hiểu cả khả năng và giới hạn của công nghệ, bảo đảm quyền riêng tư, bản quyền, liêm chính học thuật, quyền lợi của người học và trách nhiệm của con người.

Thứ tư, coi hợp tác quốc tế là yêu cầu cấp bách cho đổi mới giáo dục và là nguồn lực trực tiếp cho đổi mới giáo dục. Theo Bộ trưởng, cơ hội và thách thức của AI đều vượt qua biên giới quốc gia. Không một hệ thống giáo dục nào có thể tự mình giải quyết đầy đủ các vấn đề về công nghệ, dữ liệu, chuẩn mực đạo đức, nguồn nhân lực và khoảng cách số.

“Thông điệp của Việt Nam là: chúng tôi sẵn sàng hợp tác, sẵn sàng đổi mới và sẵn sàng cùng các đối tác kiến tạo những giải pháp giáo dục cho tương lai. Trong một thế giới ngày càng kết nối, hợp tác để cùng thích ứng, làm chủ, dẫn dắt công nghệ, cùng phát triển con người và cùng thịnh vượng không chỉ là một lựa chọn, mà là trách nhiệm chung của chúng ta", Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh.

Triển lãm Giáo dục và Công nghệ giáo dục được tổ chức trong hai ngày 8-9/10/2026 tại Hà Nội, với hơn 70 gian hàng. Triển lãm quy tụ các doanh nghiệp công nghệ, trường đại học, tổ chức giáo dục và các đơn vị phát triển giải pháp phục vụ ngành Giáo dục. Các sản phẩm, công nghệ được giới thiệu trên nhiều lĩnh vực như AI, nền tảng học tập số, cá nhân hóa giáo dục, ngoại ngữ, STEM, dữ liệu giáo dục, mô phỏng và các giải pháp hỗ trợ giáo viên, nhà trường, người học.

Mời quý độc giả xem video: Một sản phẩm công nghệ giáo dục của ĐH Quốc gia TP HCM được trưng bày tại Triển lãm. Thực hiện: Mai Loan.