Bộ Y tế yêu cầu chủ động ứng phó từ sớm dịch bệnh do virus Nipah

Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) cho biết, tính đến ngày 26-1, Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh do virus Nipah, theo thông tin được Báo Điện tử Chính phủ đăng tải. Tuy nhiên, trước diễn biến dịch trên thế giới, Bộ Y tế đã yêu cầu các địa phương tăng cường giám sát và triển khai các biện pháp phòng, chống dịch ngay từ tuyến cửa khẩu, cơ sở y tế đến cộng đồng. Đồng thời, Bộ yêu cầu chuẩn bị sẵn sàng các phương án đáp ứng khi có tình huống phát sinh.

Bộ Y tế cũng khẳng định sẽ tiếp tục theo dõi sát tình hình dịch bệnh, phối hợp chặt chẽ với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và các quốc gia để kịp thời chỉ đạo, áp dụng các biện pháp phòng, chống phù hợp và hiệu quả.

Bộ Y tế yêu cầu các địa phương tăng cường giám sát và triển khai các biện pháp phòng, chống dịch ngay từ tuyến cửa khẩu, cơ sở y tế đến cộng đồng. Ảnh: TL.

Theo thông tin từ hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, từ ngày 27-12-2025 đến ngày 26-1-2026, Ấn Độ ghi nhận 5 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do virus Nipah (trong đó có 2 trường hợp có xét nghiệm khẳng định) tại một bệnh viện ở Tây Bengal.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các ca mắc bệnh do virus Nipah hiện chỉ xuất hiện rải rác, quy mô nhỏ tại một số quốc gia và chưa hình thành các ổ dịch lớn. Tỷ lệ tử vong trong số các trường hợp phải nhập viện dao động khoảng 40–75%. Đến nay, bệnh vẫn chưa có vaccine cũng như thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật.

Virus Nipah được phát hiện lần đầu năm 1999 tại Malaysia. Đến năm 2001, các ca bệnh trên người được ghi nhận tại Bangladesh, sau đó xuất hiện ở Ấn Độ.

Bệnh do virus Nipah được xếp vào nhóm bệnh truyền nhiễm nhóm A. Virus này chủ yếu lây từ động vật sang người - hiện nay tại Ấn Độ, nguồn lây được xác định là dơi ăn quả - hoặc thông qua tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm nhiễm virus. Ngoài ra, bệnh cũng có khả năng lây truyền từ người sang người qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết hoặc chất bài tiết của người mắc bệnh.

Để chủ động, phòng chống dịch bệnh do virus Nipah, Bộ Y tế khuyến cáo người dân hạn chế đến khu vực có dịch bệnh do virus Nipah nếu không thực sự cần thiết.

Thời gian ủ bệnh này khoảng 4-14 ngày. Bộ Y tế khuyến cáo người dân tự theo dõi sức khỏe, trong vòng 14 ngày kể từ khi về từ vùng dịch, nếu có các triệu chứng như đau đầu, đau cơ, nôn mửa và đau họng, chóng mặt, buồn ngủ, lú lẫn, co giật cần liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất, hạn chế tiếp xúc với người khác, thông báo rõ tiền sử dịch tễ cho nhân viên y tế.

Đồng thời, người dân đảm bảo vệ sinh thực phẩm, thực hiện "ăn chín, uống sôi", rửa sạch và gọt vỏ trái cây trước khi ăn, không ăn, uống các loại trái cây có dấu hiệu bị động vật (dơi, chim) cắn hoặc gặm nhấm; tránh uống nước nhựa cây (như nhựa cây thốt nốt, nhựa dừa sống hoặc chưa qua chế biến).

Bộ Y tế cũng khuyến cáo không tiếp xúc gần với động vật có khả năng lây truyền cao như là dơi ăn quả; thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn sau khi giết mổ, tiếp xúc với động vật.

Người dân hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người bệnh, vật phẩm ô nhiễm từ người bệnh; cần sử dụng khẩu trang, găng tay và đồ bảo hộ cá nhân khi chăm sóc, điều trị người nghi ngờ, mắc bệnh, sau đó rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn.

Hoàng Minh