Bộ Y tế yêu cầu tăng cường giám sát, phòng chống dịch bệnh do virus Nipah

Ngày 28/1, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) đã ban hành văn bản khẩn gửi Sở Y tế 31 tỉnh, thành phố, 5 Trung tâm Kiểm dịch y tế quốc tế gồm Hải Phòng, Lạng Sơn, Lào Cai, Quảng Ninh, Khánh Hòa và 26 Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) các tỉnh, thành phố, yêu cầu tăng cường giám sát, phòng chống dịch bệnh do virus Nipah.

Thông tin từ Hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm cho biết, từ ngày 27/12/2025 đến 27/01/2026, Ấn Độ ghi nhận 5 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do virus Nipah, trong đó có 2 trường hợp được xét nghiệm khẳng định, tại một bệnh viện ở bang Tây Bengal.

Virus Nipah lây từ dơi ăn quả có thể gây ra dịch bệnh ở người. Ảnh: HCDC.

Để chủ động ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập và lây lan trong cộng đồng, Cục Phòng bệnh đề nghị các Sở Y tế chỉ đạo tăng cường công tác phòng, chống dịch tại cửa khẩu, cơ sở y tế và cộng đồng; thường xuyên cập nhật, theo dõi tình hình dịch bệnh trên thế giới, giám sát chặt chẽ người nhập cảnh nhằm phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ và xử lý kịp thời ngay tại cửa khẩu.

Các cơ sở y tế cần thực hiện nghiêm các biện pháp phòng hộ cá nhân đối với nhân viên y tế và những người tiếp xúc gần với trường hợp nghi ngờ hoặc xác định mắc bệnh; đồng thời tăng cường công tác kiểm soát nhiễm khuẩn trong khám, chữa bệnh.

Cục Phòng bệnh yêu cầu Sở Y tế, Trung tâm Kiểm dịch y tế quốc tế và CDC các tỉnh, thành phố xây dựng kế hoạch phòng, chống dịch bệnh do virus Nipah tại các cửa khẩu; tổ chức tập huấn cho cán bộ y tế các tuyến về biện pháp phòng, chống dịch và công tác phòng, chống nhiễm khuẩn.

Song song với đó, các địa phương cần đẩy mạnh truyền thông về tình hình dịch bệnh để người dân không hoang mang, lo lắng, đồng thời chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh theo khuyến cáo của ngành y tế.

Đối với các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur, Cục Phòng bệnh yêu cầu hướng dẫn, tập huấn và hỗ trợ các địa phương trong công tác giám sát, lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển và tiếp nhận mẫu bệnh phẩm; đồng thời rà soát, củng cố đội phản ứng nhanh, sẵn sàng đáp ứng khi ghi nhận trường hợp nghi ngờ hoặc mắc bệnh (nếu có).

Theo Cục Phòng bệnh, bệnh do virus Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A. Virus Nipah chủ yếu lây truyền từ động vật sang người (tại Ấn Độ hiện nay là từ dơi ăn quả), qua tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm nhiễm virus và có thể lây từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của người bệnh.

Thời gian ủ bệnh của virus Nipah thường từ 4-14 ngày. Người nhiễm virus có thể xuất hiện các triệu chứng như đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng, sau đó tiến triển với chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh cho thấy viêm não cấp tính.

Đến nay, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do virus Nipah. Bộ Y tế đã chỉ đạo các địa phương tăng cường giám sát, phòng chống dịch ngay từ cửa khẩu, cơ sở y tế và cộng đồng, sẵn sàng các phương án đáp ứng khi có tình huống xảy ra.

Bộ Y tế khẳng định sẽ tiếp tục theo dõi sát tình hình dịch bệnh, phối hợp chặt chẽ với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và các quốc gia để kịp thời chỉ đạo, triển khai các biện pháp phòng, chống dịch phù hợp và hiệu quả.

Phương Thúy