Bước chuyển không thể ngờ của nghệ sĩ Đạt Rồ

Công chúng yêu nghệ thuật tại Hà Nội có dịp tham dự một cuộc hội ngộ đặc biệt mang tên Hai người bạn - Two Friends, triển lãm chung của họa sĩ người Bắc Ireland Rodney Dickson và nhà điêu khắc Đinh Công Đạt. Sự kiện không chỉ đánh dấu cuộc gặp gỡ hiếm hoi giữa hai nghệ sĩ đến từ những nền văn hóa và không gian sống khác biệt mà còn mở ra một chương mới trong thực hành sáng tác của cả hai sau hơn 25 năm gắn bó và thấu hiểu.

Tác phẩm của Rodney.

Không có chung ngôn ngữ, không tương đồng về xuất phát điểm, Rodney và Đinh Công Đạt kết nối với nhau bằng một mối đồng cảm sâu sắc về nghệ thuật. Qua thời gian, sự sẻ chia âm thầm ấy đã trở thành nền tảng để họ cùng bước vào một giai đoạn sáng tác mới - tiết chế, lắng đọng và hướng nội rõ nét.

Tại Hai người bạn, cả hai nghệ sĩ chủ động rời xa vai trò dẫn đường cho người xem. Triển lãm gồm 18 tác phẩm hội họa và điêu khắc, tồn tại song song, mỗi tác phẩm đều có nhịp điệu và logic nội tại riêng.

Màu sắc được tiết giảm, hình khối quay về dạng thức cơ bản, việc kể chuyện được khước từ một cách có ý thức. Những bề mặt tối, dày và trầm trong tranh của Rodney kéo người xem vào chiều sâu nội tâm. Trong khi đó, các cấu trúc điêu khắc của Đinh Công Đạt được giản lược đến mức tối đa gần như chỉ giữ lại xương sống của hình khối.

Khi đặt cạnh nhau, hội họa và điêu khắc không tạo nên những thông điệp cố định mà gợi mở một trạng thái tĩnh tại, nơi cảm xúc chỉ dần hiện ra qua việc nhìn ngắm chậm rãi.

Với Rodney Dickson - họa sĩ vốn được biết đến qua những bức tranh khổ lớn, trường màu mở rộng và bề mặt dày đặc, lần này anh giới thiệu loạt tác phẩm nhỏ hơn, mang tính riêng tư và gần gũi, gồm 13 bức tranh sơn dầu và than.

Tác phẩm của Đinh Công Đạt.

Trong khi đó, Đinh Công Đạt, người từng gắn với phong cách điêu khắc sinh động, giàu chi tiết và đậm mỹ học truyền thống, lại bất ngờ lựa chọn con đường tối giản. Anh giới thiệu những cấu trúc có quy mô lớn hơn nhưng được tiết chế rõ rệt, sử dụng chất liệu papier-mâché (giấy bồi) kết hợp sơn ta truyền thống.

Việc tạm rời xa những dấu ấn quen thuộc cho thấy cả hai nghệ sĩ đang cùng hướng đến một cảm thức chung: lặng lẽ, trầm tĩnh và hướng nội. Nghệ thuật, với họ, không còn là nơi truyền tải thông điệp, mà là một trải nghiệm tinh tế, khó gọi tên.

Chia sẻ với PV VietNamNet về sự thay đổi trong sáng tác, Đinh Công Đạt cho biết: "Sáng nay mưa lạnh một cách bất ngờ nhưng chẳng có gì bất ngờ nếu mình theo dõi những mùa đông cũ. Với tôi, có lẽ do tuổi, do sự dồn ứ của những mùa sáng tác trước hoặc đơn giản là đến lúc phải thay đổi. Cả tôi và Rodney đều tự dưng chậm lại, kiệm lời hơn để mọi thứ nguyên bản nhất. Tôi cũng bất ngờ khi chương mới của mình đến tự nhiên như nó phải vậy".

Nghệ sĩ Đinh Công Đạt và Rodney Dickson.

Nhắc đến điêu khắc của Đinh Công Đạt là nhắc tới những sản phẩm với bảng màu "rất nóng" nhưng nay như "giảm về số 0", chỉ giữ lại những gam tối giản. Khi được hỏi liệu đây có phải là một bước đi mạo hiểm với tên tuổi, anh thẳng thắn: "Mạo hiểm nhất là lúc tôi 21-22 tuổi, khi bắt đầu chọn con đường nghệ thuật. Còn bây giờ đã nổi tiếng, thành danh rồi có vấp váp chút cũng chẳng sao. Bằng không mình cũng đã dám trèo qua ô cửa sổ buồn bã cơ mà".

Cách nhìn của hai nghệ sĩ cho thấy sự điềm tĩnh của một nghệ sĩ đã đi qua nhiều thăng trầm, sẵn sàng buông bỏ hào quang cũ để bước vào vùng sáng tạo mới. Triển lãm không đặt ra chủ đề cụ thể, cũng không cung cấp những chìa khóa giải mã. Ở đó chỉ có một không gian mở cho suy ngẫm, nơi mỗi người tự tìm thấy trải nghiệm của riêng mình.

Sau khi ra mắt tại Hà Nội, Hai người bạn - Two Friends sẽ tiếp tục hành trình với một triển lãm chung tại TPHCM vào tháng 9 tới.

Rodney Dickson sinh năm 1956 tại Bắc Ireland, hiện sống và làm việc tại New York. Ông gắn bó sâu sắc với Việt Nam từ đầu những năm 2000. Nghệ thuật của Rodney được xem như một hành trình tâm linh, khám phá vẻ đẹp kỳ vĩ của vũ trụ thông qua những nét bút giàu năng lượng. Tác phẩm của ông từng được trưng bày tại nhiều gallery uy tín ở Mỹ, châu Âu và châu Á.

Đinh Công Đạt sinh năm 1966 tại Hà Nội, tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Hà Nội chuyên ngành điêu khắc. Ông là gương mặt tiêu biểu của nghệ thuật đương đại Việt Nam với thực hành trải dài từ điêu khắc, sắp đặt đến thiết kế không gian.

Tình Lê