Các tập đoàn công nghệ gặp khó khi đầu tư vào trung tâm dữ liệu

Các Big Tech cần giải quyết bài toán trung tâm dữ liệu để bứt phá trong AI

Các Big Tech sẵn sàng đổ những khoản tiền khổng lồ nhằm nhanh chóng đáp ứng nhu cầu gia tăng đột biến của trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, tham vọng to lớn này đang vấp phải một rào cản vật lý nghiêm trọng.

Sự thiếu hụt trầm trọng các thiết bị hạ tầng điện quan trọng như máy biến áp và hệ thống pin lưu trữ đang đặt khoảng một nửa số kế hoạch xây dựng vào nguy cơ bị trì hoãn hoặc hủy bỏ hoàn toàn.

Dù có nguồn lực tài chính dồi dào, các ông lớn công nghệ vẫn phải đối mặt với thực tế rằng việc xây dựng nền tảng phần cứng cho AI khó khăn hơn rất nhiều so với dự tính ban đầu.

Khủng hoảng nguồn cung thiết bị năng lượng cho trung tâm dữ liệu

Theo báo cáo từ truyền thông quốc tế, bao gồm nền tảng tin tức trực tuyến Gigazine vào ngày 4.4 vừa qua, mức đầu tư của bốn tập đoàn công nghệ hàng đầu là Alphabet, Amazon, Meta và Microsoft dự kiến chạm mốc 650 tỉ USD vào năm 2026.

Dù nguồn vốn được bơm vào thị trường là vô tiền khoáng hậu, phân tích từ hãng tin Bloomberg lại chỉ ra một bức tranh kém lạc quan. Rất nhiều kế hoạch xây dựng trung tâm dữ liệu tại Mỹ đang đối mặt với tình trạng gián đoạn nghiêm trọng. Thực tế cho thấy, chưa tới 1/3 số cơ sở dự kiến đi vào hoạt động trong năm 2026 thực sự đang được thi công.

Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến sự chậm trễ này là tình trạng khan hiếm nguồn cung các thiết bị điện thiết yếu. Các hệ thống trung tâm dữ liệu AI tiêu thụ lượng điện năng lớn hơn rất nhiều so với các cơ sở lưu trữ dữ liệu thông thường. Việc mở rộng lưới điện quy mô lớn trở thành một yêu cầu bắt buộc để duy trì hoạt động ổn định của hệ thống máy chủ.

Do đó, nhu cầu đối với các bộ phận như máy biến áp, thiết bị chuyển mạch, pin lưu trữ và chip bán dẫn tăng vọt một cách chóng mặt. Cùng lúc đó, các ngành công nghiệp đang phát triển mạnh mẽ khác như sản xuất xe điện và hệ thống máy bơm nhiệt cũng đang khao khát những linh kiện tương tự. Sự cạnh tranh gay gắt đã đẩy nhu cầu thực tế vượt qua giới hạn khả năng của các nhà máy sản xuất.

Một báo cáo chuyên sâu từ công ty nghiên cứu thị trường Sightline Climate đã cung cấp những con số đáng báo động. Thời gian chờ đợi để nhận các máy biến áp công suất lớn từng rơi vào khoảng 24 đến 30 tháng, nhưng nay đã kéo dài lên tới 5 năm.

Trong khi đó, vòng đời xây dựng tiêu chuẩn của một trung tâm dữ liệu AI thường chưa đến 18 tháng. Khoảng cách quá lớn này đã trở thành một trở ngại chí mạng, ngăn cản các dự án hiện thực hóa theo đúng kế hoạch.

Chuyển dịch cung ứng và bài toán lợi nhuận

Khi năng lực sản xuất nội địa của Mỹ chạm đến ngưỡng giới hạn, các tập đoàn công nghệ buộc phải tìm kiếm giải pháp từ các chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo nhiều phân tích, bao gồm đánh giá của tổ chức Wood Mackenzie, Hàn Quốc đã nổi lên như một quốc gia then chốt trong việc cung cấp máy biến áp công suất lớn cho các trung tâm dữ liệu AI tại Mỹ, cùng với Canada và Mexico.

Mỹ đang tỏ ra rất thận trọng với trang thiết bị do Trung Quốc sản xuất do những lo ngại về an ninh quốc gia và hậu quả của chiến tranh thương mại. Do đó, Hàn Quốc tự tin được đánh giá là sự lựa chọn chắc chắn nhất vì quốc gia này kết hợp hoàn hảo giữa năng lực công nghệ vượt trội và độ tin cậy cao.

Hiện tại, Mỹ vẫn đang phụ thuộc rất nhiều vào nguồn hàng từ Trung Quốc với hơn 40% lượng pin nhập khẩu và khoảng 30% đối với một số danh mục máy biến áp, thiết bị chuyển mạch.

Sau nhiều thập kỷ chuyển dịch cơ sở sản xuất ra nước ngoài, năng lực tự sản xuất trong nước của Mỹ đã suy yếu. Dù đang phải đối mặt với các vấn đề về thuế quan và rủi ro an ninh, họ vẫn chưa thể tự chủ và thoát khỏi sự phụ thuộc vào các sản phẩm nhập khẩu.

Trong quá trình chuyển đổi đầy thách thức này, khả năng cung ứng của các nhà sản xuất thiết bị điện Hàn Quốc đã trở thành một nhân tố quyết định hướng đi của toàn bộ hệ thống cơ sở hạ tầng AI tại Mỹ.

Rủi ro về địa chính trị cũng luôn tiềm ẩn như một biến số khó lường. Bầu không khí căng thẳng quốc tế đã có phần lắng dịu sau hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình diễn ra vào tháng 10.2025.

Tuy nhiên, nếu những thay đổi bất ngờ trong quan hệ ngoại giao tiếp tục gây ra sự đứt gãy chuỗi cung ứng, các kế hoạch xây dựng chắc chắn sẽ vấp phải nhiều sự chậm trễ hơn nữa. Việc thiếu hụt dù chỉ một thành phần duy nhất trong chuỗi hạ tầng điện cũng đủ sức làm đình trệ toàn bộ dự án trị giá hàng tỉ USD.

Việc bảo đảm nguồn cung thiết bị điện đã trở thành biến số quan trọng nhất quyết định sức mạnh AI, vượt trên cả nguồn lực tài chính hay phần cứng máy tính tiên tiến.

Giữa cơn sốt xây dựng hạ tầng, nhiều chuyên gia đã lên tiếng cảnh báo về tính bền vững của thị trường. Giám đốc điều hành của tập đoàn IBM, ông Arvind Krishna, đánh giá rằng với các điều kiện khắc nghiệt hiện tại, việc thu được lợi nhuận từ các dự án trung tâm dữ liệu AI đang hút lượng vốn đầu tư khổng lồ là điều gần như bất khả thi.

Vị lãnh đạo của IBM cũng công khai bày tỏ sự lo ngại sâu sắc về tình trạng thị trường đang phát triển quá nóng, kéo theo đó là sự suy giảm nghiêm trọng về khả năng sinh lời cho các nhà đầu tư trong tương lai.