Cần 'hàng rào' pháp lý đủ mạnh để đảm bảo an toàn thực phẩm
Những vi phạm về an toàn vệ sinh thực phẩm tiếp tục gióng lên hồi chuông cảnh báo khi mới đây cơ quan chức năng phát hiện Công ty cổ phần Đồ hộp Hạ Long có hành vi sản xuất, lưu trữ thực phẩm không đảm bảo điều kiện vệ sinh theo quy định. Đây không chỉ là một vụ vi phạm đơn lẻ, mà phản ánh những lỗ hổng đáng báo động trong khâu kiểm soát nguồn gốc, chế biến và lưu thông thực phẩm, trực tiếp đe dọa sức khỏe cộng đồng, gây tâm lý hoang mang cho người dân.
Thời điểm Tết Nguyên đán đang đến gần, nhu cầu tiêu dùng thực phẩm, đặc biệt là các sản phẩm chế biến từ thịt tăng cao. Đây cũng là giai đoạn các hành vi gian lận thương mại, trà trộn thực phẩm kém chất lượng có nguy cơ gia tăng nếu công tác quản lý, giám sát bị buông lỏng. Người tiêu dùng khó có khả năng phân biệt bằng cảm quan đâu là thực phẩm an toàn, đâu là sản phẩm tiềm ẩn rủi ro nếu không có một “hàng rào” pháp lý và kỹ thuật đủ mạnh để bảo vệ.
Thực tế cho thấy, việc đảm bảo an toàn thực phẩm không thể tiếp tục đặt cược vào sự tự giác hay những lời cam kết đạo đức của doanh nghiệp. Danh tiếng thương hiệu hay những nhãn mác hào nhoáng bên ngoài không thể thay thế cho chất lượng thực sự bên trong sản phẩm. Khi lợi nhuận được đặt lên trên sức khỏe cộng đồng, thì sự tự giác dễ dàng bị đánh đổi. Do đó, điều cần thiết là một cơ chế hậu kiểm chặt chẽ, thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm và sự giám sát độc lập, khách quan của các cơ quan chức năng.
Vụ việc tại Hải Phòng cũng cho thấy yêu cầu cấp bách phải rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật về an toàn thực phẩm, trong đó trọng tâm là Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi). Việc sửa đổi luật cần theo hướng tăng cường kiểm soát đối với các sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến, bao gói sẵn trước khi lưu thông trên thị trường; áp dụng phương thức quản lý dựa trên mức độ nguy cơ của từng loại sản phẩm; đồng thời làm rõ trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp trong toàn bộ chuỗi cung ứng, từ nguyên liệu đầu vào đến khâu phân phối cuối cùng.
Bên cạnh đó, chế tài xử phạt cần đủ sức răn đe, tương xứng với mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm. Không thể để tình trạng “phạt cho tồn tại” hoặc xử lý hành chính nhẹ nhàng đối với những vụ việc có nguy cơ gây hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe cộng đồng. Bởi, mỗi vụ vi phạm không chỉ làm tổn hại đến người tiêu dùng mà còn bào mòn niềm tin xã hội đối với thị trường thực phẩm nói chung. Do đó, phải siết chặt kỷ cương, nâng cao trách nhiệm thực thi pháp luật và đặt sức khỏe người dân ở vị trí trung tâm, để thị trường thực phẩm phát triển lành mạnh, bền vững…
