Cảng Phước An: Vốn đầu tư tăng mạnh, lỗ dự kiến 5.431 tỷ đồng, Petrovietnam tính đường thoái vốn

CTCP Dầu khí Đầu tư Khai thác Cảng Phước An (PAP) vừa công bố nghị quyết ĐHĐCĐ bất thường năm 2026. Đáng chú ý, tại cả 8 nội dung được thông qua, có 35 triệu cổ phiếu không tán thành. Đây chính là lượng cổ phiếu mà Tập đoàn Công nghiệp và Năng lượng Việt Nam (Petrovietnam) đang nắm giữ, tương đương 9,8% vốn Cảng Phước An.

Tại cuối tháng 6/2026, Cảng Phước An có tổng tài sản khoảng 15.089 tỷ đồng, nợ phải trả 11.670 tỷ đồng và vốn chủ sở hữu 3.419 tỷ đồng. 

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Petrovietnam đã phát tín hiệu về việc thoái vốn khỏi doanh nghiệp này.

Năm 2008, Petrovietnam tham gia thành lập doanh nghiệp với khoản vốn góp 350 tỷ đồng, chiếm 79,54% vốn điều lệ ban đầu. Qua các đợt tăng vốn của Cảng Phước An, tỷ lệ sở hữu của Petrovietnam dần bị pha loãng xuống 9,8%, tương ứng 35 triệu cổ phiếu, dù tập đoàn không phải bán cổ phần trong quá trình này.

Nếu lấy mức giá PAP khoảng 30.000 đồng/cp, số cổ phần Petrovietnam đang sở hữu có giá trị thị trường khoảng 1.050 tỷ đồng. So với khoản vốn 350 tỷ đồng ban đầu, giá trị danh nghĩa của khoản đầu tư hiện cao gấp khoảng 3 lần.

Tuy nhiên, đây mới là giá trị tính theo thị giá. Cổ phiếu PAP giao dịch trên UPCoM với thanh khoản khá thấp, nhiều phiên gần như không phát sinh giao dịch. Vì vậy, khả năng chuyển đổi toàn bộ lượng cổ phiếu này thành tiền mặt ở đúng mức giá thị trường niêm yết là một vấn đề khác.

Dữ liệu trên HNX cho thấy PAP hiện có 357 triệu cổ phiếu đang lưu hành, vốn điều lệ 3.570 tỷ đồng và cổ phiếu được giao dịch trên UPCoM từ tháng 7/2021.

Việc Petrovietnam giảm vai trò tại Cảng Phước An cũng diễn ra đúng thời điểm doanh nghiệp bước sang một giai đoạn phát triển khác: từ quá trình hình thành dự án cảng sang đầu tư quy mô lớn để mở rộng công suất.

Nói cách khác, khoản đầu tư 18 năm của cổ đông Nhà nước đang đứng trước một bước ngoặt: giá trị phần vốn đã tăng đáng kể so với vốn góp ban đầu, trong khi doanh nghiệp mà khoản vốn đó gắn với vẫn cần một lượng vốn rất lớn để tiếp tục hoàn thiện dự án.

Nếu chỉ nhìn vào mức giá cổ phiếu và khoản đầu tư ban đầu, câu chuyện Petrovietnam thoái vốn khá đơn giản. Nhưng các con số trong kế hoạch 2026–2030 cho thấy Cảng Phước An đang ở một trạng thái tài chính phức tạp hơn.

Doanh nghiệp đã trải qua 5 năm liên tiếp thua lỗ. Năm 2025, lỗ gần 505 tỷ đồng, mức lỗ cao nhất trong lịch sử hoạt động. Sáu tháng đầu năm 2026, doanh thu đạt khoảng 247,6 tỷ đồng, tăng tới 754,1% so với cùng kỳ, nhưng vẫn lỗ sau thuế 233 tỷ đồng. Lợi nhuận gộp cũng âm gần 57 tỷ đồng.

Theo kế hoạch trình cổ đông, Cảng Phước An chưa đặt mục tiêu có lãi trong bất kỳ năm nào của giai đoạn 2026–2030.

Cụ thể, doanh nghiệp dự kiến lỗ 524 tỷ đồng trong năm 2026, 913 tỷ đồng năm 2027, 1.224 tỷ đồng năm 2028, 1.448 tỷ đồng năm 2029 và 1.322 tỷ đồng năm 2030.

Cộng lại, số lỗ dự kiến trong 5 năm lên tới khoảng 5.431 tỷ đồng. Đồng thời, doanh nghiệp cũng không dự kiến chia cổ tức trong giai đoạn này.

Đáng nói, kế hoạch thua lỗ lại đi cùng một chương trình đầu tư rất lớn. Theo tài liệu doanh nghiệp công bố, tổng nhu cầu đầu tư trong giai đoạn 2026–2030 lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng, trọng tâm là Dự án Cảng Phước An.

Cảng Phước An đề xuất nâng tổng vốn của dự án lên hơn 17.892 tỷ đồng đối với phương án điều chỉnh trước đó, tăng khoảng 6.868 tỷ đồng, tương đương hơn 62%, đồng thời kéo dài thời gian thực hiện đến năm 2031. Ở phương án quy mô lớn hơn, hồ sơ dự án cho thấy tổng mức đầu tư lên tới hơn 28.351 tỷ đồng, triển khai theo 3 phân kỳ.

Tại cuối tháng 6/2026, Cảng Phước An có tổng tài sản khoảng 15.089 tỷ đồng, nợ phải trả 11.670 tỷ đồng và vốn chủ sở hữu 3.419 tỷ đồng. Chỉ riêng 6 tháng đầu năm, doanh nghiệp đã giải ngân gần 1.222 tỷ đồng cho đầu tư, xây dựng.