Căng thẳng Hungary - Ukraine tiếp tục 'tăng nhiệt'

Thủ tướng Hungary Viktor Orbán và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thời gian gần đây liên tiếp đưa ra những phát ngôn cứng rắn. Ảnh: The Budapest Times

Các động thái cứng rắn từ cả hai phía khiến giới quan sát lo ngại rằng quan hệ song phương có thể rơi vào vòng xoáy đối đầu mới, làm phức tạp thêm bức tranh địa chính trị tại châu Âu. Trong khi Kiev tìm kiếm sự hỗ trợ mạnh mẽ hơn từ các đối tác phương Tây, Budapest lại tỏ ra thận trọng, thậm chí nhiều lần thể hiện lập trường khác biệt so với phần lớn các nước EU trong cách tiếp cận đối với Ukraine.

Một trong những diễn biến mới nhất làm gia tăng căng thẳng là quyết định của Chính phủ Hungary tạm giữ một lô tiền mặt và vàng trị giá hàng chục triệu USD thuộc sở hữu của một ngân hàng quốc doanh Ukraine, khi đang vận chuyển qua lãnh thổ nước này. Theo giới chức Budapest, việc này nhằm phục vụ công tác kiểm tra và điều tra nguồn gốc tài sản, do nghi ngờ có liên quan đến các hoạt động tài chính không minh bạch.

Quyết định trên được đưa ra theo chỉ đạo của Thủ tướng Hungary Viktor Orbán, người từ lâu đã có quan điểm thận trọng đối với các chính sách hỗ trợ Ukraine của phương Tây. Phía Hungary cho biết, các cơ quan chức năng sẽ tiến hành xác minh chi tiết trong vòng nhiều tuần, trước khi đưa ra quyết định cuối cùng về số tài sản này.

Về phía mình, Chính phủ Ukraine cho rằng, đây chỉ là một giao dịch ngân hàng hợp pháp và việc Hungary giữ lại tài sản là hành động mang động cơ chính trị. Các quan chức Ukraine cảnh báo, động thái này có thể làm tổn hại tới quan hệ song phương và gây thêm trở ngại cho các nỗ lực hợp tác tài chính trong khu vực. Vụ việc ngay lập tức thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế, bởi nó diễn ra trong bối cảnh Ukraine đang phụ thuộc lớn vào nguồn hỗ trợ tài chính từ các đối tác phương Tây để duy trì hoạt động kinh tế trong thời chiến.

Bên cạnh tranh chấp tài chính, vấn đề năng lượng tiếp tục là điểm nóng trong quan hệ Hungary - Ukraine. Trọng tâm của bất đồng lần này xoay quanh hoạt động vận chuyển dầu qua tuyến đường ống Druzhba - hệ thống đường ống quan trọng đưa dầu từ Nga tới các quốc gia Trung và Đông Âu.

Theo Hungary, việc vận chuyển dầu qua lãnh thổ Ukraine thời gian gần đây bị gián đoạn nghiêm trọng, gây ảnh hưởng đến nguồn cung năng lượng của nước này. Budapest cáo buộc Kiev không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ bảo đảm dòng chảy năng lượng ổn định, đồng thời cảnh báo rằng, tình trạng gián đoạn kéo dài có thể gây thiệt hại lớn cho nền kinh tế Hungary. Trong khi đó, phía Ukraine khẳng định việc gián đoạn là do cơ sở hạ tầng bị hư hại bởi các cuộc tấn công trong chiến sự và các vấn đề kỹ thuật phát sinh trong quá trình vận hành.

Căng thẳng ngoại giao giữa hai nước còn gia tăng sau những phát biểu được cho là gay gắt từ lãnh đạo hai bên. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trong một số phát biểu gần đây đã chỉ trích lập trường của Hungary đối với cuộc xung đột Nga - Ukraine, đồng thời cho rằng Budapest chưa thể hiện đủ sự ủng hộ đối với Ukraine. Những bình luận này đã vấp phải phản ứng mạnh mẽ từ phía Hungary khi cho rằng, Ukraine đang gây sức ép chính trị không cần thiết và kêu gọi Kiev tôn trọng quan điểm độc lập của Hungary trong các vấn đề liên quan đến chính sách đối ngoại và năng lượng.

Căng thẳng giữa Hungary và Ukraine không chỉ là vấn đề song phương mà còn có thể ảnh hưởng tới các quyết định chung của EU. Trong nhiều trường hợp, các gói viện trợ hoặc chính sách liên quan đến Ukraine cần sự đồng thuận của tất cả các quốc gia thành viên. Việc Hungary thể hiện lập trường khác biệt có thể khiến quá trình ra quyết định trong EU trở nên phức tạp hơn.

Một số nhà phân tích cho rằng, Budapest đang tận dụng vị thế của mình trong EU để bảo vệ lợi ích quốc gia. Bên cạnh đó, yếu tố nội bộ cũng được xem là một nguyên nhân quan trọng. Tại Hungary, vấn đề Ukraine đã trở thành chủ đề tranh luận trong đời sống chính trị, đặc biệt trong bối cảnh các cuộc bầu cử và chiến lược phát triển kinh tế đang được thảo luận.

Trong bối cảnh địa chính trị châu Âu vẫn đang biến động mạnh, quan hệ Hungary - Ukraine được dự báo sẽ tiếp tục là một trong những điểm nóng ngoại giao đáng chú ý trong thời gian tới. Cách thức hai nước xử lý các bất đồng hiện nay không chỉ ảnh hưởng đến quan hệ song phương mà còn có thể tác động đến cấu trúc hợp tác rộng lớn hơn trong khu vực châu Âu.

Quỳnh Dương (Theo Sky News, Yahoo)