Cảnh báo tháng 11 và 12 là đỉnh dịch sốt xuất huyết: Những dấu hiệu cần nhập viện gấp
Số ca mắc xuất huyết đang tiếp tục có dấu hiệu gia tăng tại nhiều địa phương. Các chuyên gia lo ngại, trong tháng 11, 12 tới có thể sẽ là đỉnh dịch của sốt xuất huyết năm nay. Do đó, người dân cần chủ động các biện pháp phòng, chống dịch như diệt bọ gậy, lăng quăng, ngủ mắc màn… không để muỗi đốt..
Hàng chục người nhập viện mỗi ngày vì sốt xuất huyết
PGS.TS. Đỗ Duy Cường - Giám đốc Trung tâm Bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, theo chu kỳ 5 năm, miền Bắc sẽ xảy ra một đợt dịch sốt xuất huyết lớn và dự báo năm nay sẽ có dịch sốt xuất huyết lớn xảy ra.
Tại cơ sở này, số lượng bệnh nhân sốt xuất huyết ở Hà Nội và các tỉnh lân cận đang gia tăng. Cụ thể, trong tháng 8, số bệnh nhân sốt xuất huyết có dấu hiệu cảnh báo phải nhập viện chỉ 70 người. Tuy nhiên, con số này tăng lên 160 vào tháng 9 và từ đầu tháng 10 đến nay là 250 ca.
Các bệnh nhân đến chủ yếu từ các huyện ngoại thành như Đan Phượng, Thường Tín, Hoài Đức, Long Biên… sau đó lan vào các quận nội thành như Nam Từ Liêm, Thanh Xuân, Đống Đa, Hoàng Mai…
![Bệnh nhân sốt xuất huyết đang được điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: BVCC](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w700_r1/2022_10_21_598_44060510/3cfae7a9dde434ba6df5.jpg)
Bệnh nhân sốt xuất huyết đang được điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: BVCC
Theo báo cáo của Bộ Y tế, số ca mắc sốt xuất huyết và nhập viện tăng vọt so với những năm trước. Các chuyên gia lo ngại trong tháng 11-12 tới sẽ là đỉnh điểm của sốt xuất huyết và nguy cơ dịch chồng dịch khi Covid-19 vẫn đang tồn tại, thêm vào đó thời tiết bắt đầu vào mùa Đông có thể gây ra một số dịch khác như cúm, sởi, thủy đậu, adenovirus...
Hiện nay, tại Trung tâm Bệnh Nhiệt đới, trung bình một ngày ghi nhận 10-20 bệnh nhân sốt xuất huyết diễn biến nặng.
Các bệnh nhân đều đến trong tình trạng tiểu cầu giảm nặng hoặc biểu hiện cô đặc máu, sốc, suy đa tạng... Nhiều bệnh nhân tiểu cầu chỉ còn dưới 5 G/L.
Ngoài ra, một số bệnh nhân có bệnh nền như bệnh gan, thận, tim, người già hoặc cơ địa phụ nữ có thai, trẻ em, cần phải theo dõi điều trị sát sao.
Dịch chồng dịch gây nhầm lẫn giữa các triệu chứng
Theo PGS.TS. Đỗ Duy Cường, nhiều người bị sốt nghĩ do Covid-19, cúm hoặc một số bệnh khác, không nghĩ tới bệnh sốt xuất huyết. Chỉ đến ngày thứ 4, thứ 5 của bệnh, khi máu bị cô đặc và có biểu hiện tiểu cầu hạ quá thấp thì mới đến viện. Lúc đó, bệnh nhân phải truyền tiểu cầu, hoặc dung dịch cao phân tử. Một số trường hợp nặng dẫn đến suy đa tạng, men gan tăng, suy gan, suy thận, thậm chí có bệnh nhân suy đa tạng phải lọc máu.
Các dấu hiệu của bệnh sốt xuất huyết cần nhập viện
Theo các bác sĩ, để chẩn đoán chính xác bệnh nhân sốt xuất huyết cũng như mức độ giảm tiểu cầu thì cần phải làm xét nghiệm máu.
Ở người khỏe mạnh, số lượng tiểu cầu trung bình từ 150-450 G/L. Mức nguy hiểm khi tiểu cầu giảm dưới 50 G/L, mức nghiêm trọng là 10-20 G/L.
“Nếu tiểu cầu giảm nhanh hoặc có biểu hiện xuất huyết chảy máu cam, chảy máu chân răng, xuất huyết ngoài da, rong kinh, rong huyết (nữ giới), cũng như có hiện tượng cô đặc máu, như chân tay lạnh, nôn mửa, đau bụng vùng gan, tụt huyết áp, men gan tăng cao… bệnh nhân cần đi khám ngay để được điều trị kịp thời”, PGS.TS. Đỗ Duy Cường khuyến cáo.
Tuy nhiên, ông cũng lưu ý việc truyền tiểu cầu chỉ tiến hành khi nào xuống thấp dưới 5 G/L hoặc có biểu hiện chảy máu. Sau khi hết sốt vài ngày, tiểu cầu sẽ tăng trở lại bình thường.
PGS.TS. Đỗ Duy Cường khuyến cáo người dân khi có biểu hiện sốt nên đến bệnh viện để làm xét nghiệm công thức máu và xét nghiệm chẩn đoán đơn giản để phát hiện sốt xuất huyết sớm. Nếu đúng sốt xuất huyết, bệnh nhân sẽ được các bác sĩ theo dõi, tư vấn và điều trị kịp thời. Một số trường hợp có thể điều trị tại nhà, không nhất thiết phải nhập viện nếu không có chỉ định.
Bệnh nhân mắc sốt xuất huyết trong những ngày đầu có thể chăm sóc tại nhà, cặp nhiệt độ hoặc theo dõi các dấu hiệu toàn thân khác. Nếu đau mỏi người, sốt thì dùng hạ sốt, giảm đau, tránh dùng nhóm thuốc như aspirin, ibuprofen vì có thể gây chảy máu, không dùng kháng sinh, không tự ý truyền dịch như đạm, albumin, truyền máu hay dung dịch cao phân tử mà cần sự theo dõi, chỉ định của các bác sĩ chuyên khoa.
Bệnh nhân cần uống nhiều nước, như nước hoa quả hoặc oresol, bù nước đầy đủ, ăn uống nghỉ ngơi. Sau ngày thứ 5 có thể sẽ hết sốt.
“Tuy nhiên, nếu bệnh nhân có biểu hiện thoát dịch hoặc cô đặc máu sẽ dẫn đến hiện tượng tụt huyết áp, đau bụng vùng gan, mệt mỏi, tay chân lạnh, nôn, xuất huyết dưới da, chảy máu cam, chảy máu chân răng, đi ngoài ra máu, phụ nữ có thể rong kinh, rong huyết. Đấy là những dấu hiệu cảnh báo cần phải nhập viện”, PGS.TS. Đỗ Duy Cường nhấn mạnh.