Cánh cửa bí ẩn trong ngôi mộ cổ Ai Cập hé lộ tín ngưỡng về thế giới bên kia

Tại một khu nghĩa địa cổ ở Ai Cập, các nhà khảo cổ vừa phát hiện một ngôi mộ có niên đại từ thời Cổ Vương quốc, bên trong chứa hàng loạt hiện vật và những dòng chữ tượng hình tiết lộ thân thế của người được chôn cất. Đáng chú ý nhất là một “cánh cửa giả” được xây dựng trong mộ, nhưng nó không nhằm đánh lừa kẻ trộm.

Một phần ngôi mộ hơn 4.000 năm tuổi vừa được phát hiện. (Ảnh: Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập)

Ngôi mộ nằm tại Saqqara, một quần thể khảo cổ nổi tiếng cách thủ đô Cairo khoảng 40 km về phía tây nam. Đây là Di sản Thế giới được UNESCO công nhận và từng là một trong những nghĩa địa quan trọng của Ai Cập cổ đại. Các nhà khảo cổ đã nghiên cứu nơi này từ giữa thế kỷ 19, nhưng Saqqara vẫn liên tục mang đến những phát hiện mới.

Theo các dòng chữ tượng hình được tìm thấy trong ngôi mộ, chủ nhân của nó là một quan chức cấp cao tên Sekhentyu-Ptah. Người này từng đảm nhiệm nhiều chức vụ quan trọng trong triều đình, trong đó có quản lý các phòng riêng của nhà vua, giám sát các công trình của nhà vua và quản lý những văn bản hoàng gia.

Sekhentyu-Ptah cũng giữ vai trò tư tế của nữ thần Maat, đồng thời giám sát các thư lại. Ngôi mộ vì thế không chỉ là nơi an nghỉ mà còn giống như một cách để ghi lại vị thế của người đã khuất.

Bên trong mộ, các nhà khảo cổ còn tìm thấy hơn 100 tượng nhỏ. Theo quan niệm của người Ai Cập cổ đại, những tượng nhỏ này có thể thay người đã khuất thực hiện các công việc cần thiết sau khi chết.

Ngoài ra, ngôi mộ còn chứa 3 quan tài bằng đá vẫn được niêm phong và ở tình trạng nguyên vẹn. Một bức tượng chim ưng bằng gỗ, đồ gốm cùng nhiều hiện vật khác cũng được phát hiện tại đây. Những đồ vật này cung cấp thêm manh mối về nghi lễ mai táng và cuộc sống của tầng lớp có địa vị cao trong xã hội Ai Cập thời kỳ đó.

Cận cảnh chữ tượng hình trong ngôi mộ. (Ảnh: Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập)

Tuy nhiên, chi tiết đặc biệt nhất của ngôi mộ lại nằm ở khu vực phía trước “cánh cửa giả”. Tại đây, các nhà khảo cổ phát hiện một bàn dâng lễ, đĩa dâng lễ và một chiếc chậu dùng trong nghi thức thanh tẩy.

Đối với người Ai Cập cổ đại, “cánh cửa giả” mang ý nghĩa tâm linh và được xem như một lối kết nối tượng trưng giữa thế giới của người sống với thế giới của người chết.

Theo quan niệm này, linh hồn của người đã khuất có thể đi qua cánh cửa mang tính biểu tượng để kết nối với thế giới bên ngoài.

Phát hiện mới một lần nữa cho thấy Saqqara không chỉ là nơi có những kim tự tháp nổi tiếng. Khu vực này còn chứa các ngôi mộ của quan chức, đền thờ, khu lăng mộ động vật dưới lòng đất và cả một tu viện, trải dài qua nhiều giai đoạn trong lịch sử Ai Cập cổ đại.

Saqqara cũng là nơi có Kim tự tháp Bậc thang Djoser, thường được xem là kim tự tháp lâu đời nhất còn tồn tại ở Ai Cập. Những phát hiện mới như ngôi mộ của Sekhentyu-Ptah cho thấy khu nghĩa địa cổ này vẫn còn nhiều bí mật nằm dưới lớp đất, chờ được khám phá.