'Cánh cửa' tiêu thụ nông sản, hoa, cây cảnh hiệu quả

Người dân xã Phú Xuyên livestreams bán cây cảnh.

Nông sản “lên sóng”, đơn hàng tăng đột biến

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, thời gian qua, chủ hợp tác xã, doanh nghiệp, hộ sản xuất tư nhân ở nhiều tỉnh, thành phố tổ chức livestream hay mở cửa hàng trên sàn thương mại điện tử... thu hút rất đông khách hàng mua sắm. Việc đưa nông sản, hoa, cây cảnh lên các nền tảng số không chỉ là xu hướng tất yếu, mà còn là giải pháp căn cơ để giải quyết bài toán đầu ra cho nông nghiệp trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra nhanh chóng.

Thực tế cho thấy, sau phiên livestream, nhiều nông sản đạt doanh số vượt xa phương thức truyền thống. Đơn cử, tại Tuần lễ Nông sản Việt Nam 2025 (diễn ra ngày 24 và 25-10-2025), chỉ trong khoảng 2 giờ livestream, gần 6 tấn gạo ST25 đã được chốt đơn thành công trên các nền tảng trực tuyến với hàng nghìn lượt tương tác và đặt hàng từ khắp các tỉnh, thành phố.

Trước đó, chương trình “Tự hào hàng Việt” do TikTokshop phối hợp với các đơn vị xúc tiến thương mại đã triển khai hơn 500 phiên livestream, thu hút khoảng 1,2 triệu lượt tiếp cận và ghi nhận hơn 77.000 đơn hàng, trong đó phần lớn là nông sản, đặc sản vùng miền như gạo, trái cây, nông sản chế biến...

Anh Đỗ Xuân Bình - chủ cơ sở sản xuất bánh chưng, giò chả làng nghề Hoàng Trung (xã Dân Hòa, Hà Nội) chia sẻ: “Trước đây, gia đình tôi bán giò chả, bánh chưng chủ yếu qua thương lái hoặc các chủ cơ sở đặt từ các địa phương... giá cả bấp bênh. Từ khi được tập huấn, mỗi phiên livestream bán hàng của cơ sở trên TikTok, Facebook có thể chốt vài trăm đơn; doanh thu tăng khoảng 20-30%, thương hiệu được nhiều người biết đến...”.

Không chỉ các hợp tác xã lớn, chủ cơ sở sản xuất, nhiều hộ nông dân nhỏ lẻ cũng mạnh dạn “lên sóng”. Đặc biệt, chính quyền địa phương còn hỗ trợ người dân bán hàng trên mạng xã hội. Tại tỉnh Vĩnh Long, khi hoa cúc mâm xôi nở sớm, đứng trước nguy cơ khó tiêu thụ, chính quyền địa phương đã hỗ trợ người dân tổ chức livestream bán hoa. Kết quả, hơn 1.800 chậu hoa đã được tiêu thụ chỉ sau một số phiên phát sóng trực tiếp, giúp nhà vườn giảm thiệt hại, nhanh chóng thu hồi vốn.

Theo đánh giá của Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương), livestream giúp rút ngắn chuỗi cung ứng, giảm khâu trung gian, qua đó nâng cao lợi nhuận cho người sản xuất, tạo sự minh bạch về nguồn gốc, chất lượng sản phẩm đối với người tiêu dùng.

Góp phần thay đổi tư duy sản xuất

Không chỉ nông sản tươi, hoa và cây cảnh cũng đang trở thành mặt hàng trên các phiên livestream, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào chợ hoa truyền thống, nhiều nhà vườn chủ động phát trực tiếp để giới thiệu sản phẩm, tư vấn chăm sóc và chốt đơn ngay trên không gian mạng.

Nhiều phiên livestream bán hoa Tết thu hút hàng chục nghìn lượt xem, kéo dài nhiều giờ liên tục, từ hàng trăm đến hàng nghìn chậu hoa được bán. Nhiều khách hàng thức đêm săn đào, quất, mai, mận trên livestream...

Anh Trần Ninh, chủ vườn hoa cây cảnh Trần Ninh (tỉnh Ninh Bình) cho biết, với truyền thống làm nghề cây cảnh, dịp Tết những năm trước nhà vườn chỉ bán buôn cho thương lái hoặc khách lẻ đến xem và mua tại vườn. Từ năm 2024 đến nay, nhà vườn chủ động livestream bán hàng trên TikTok, Facebook... mỗi ngày 2-3 lượt livestream với hàng trăm đơn hàng bán khắp cả nước...

Đáng chú ý, tại một số địa phương như: Bến Tre, Vĩnh Long, Đồng Tháp, Hà Nội, Ninh Bình...; lãnh đạo xã, phường, đoàn viên thanh niên tham gia livestream cùng nông dân để hỗ trợ quảng bá sản phẩm. Hình ảnh cán bộ địa phương xuất hiện trên sóng trực tiếp tạo hiệu ứng tích cực, góp phần gia tăng niềm tin của người tiêu dùng đối với sản phẩm được giới thiệu.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cho rằng, livestream không chỉ là công cụ bán hàng, mà còn là phương thức xúc tiến thương mại hiện đại. Livestream giúp nông dân tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng, giảm chi phí trung gian, nâng cao khả năng cạnh tranh của nông sản Việt Nam. Đây là một trong những giải pháp quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi số trong nông nghiệp...

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, livestream góp phần hình thành hệ sinh thái tiêu thụ nông sản trên nền tảng số kết hợp giữa thương mại điện tử, logistics và truy xuất nguồn gốc, từ đó nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản. Theo Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), nếu được đào tạo bài bản về kỹ năng số, kỹ năng truyền thông và bán hàng trực tuyến, nông dân hoàn toàn có thể trở thành “nhà bán hàng số”, làm chủ kênh phân phối ngay tại địa phương.

Từ những phiên livestream ban đầu mang tính thử nghiệm, đến nay, bán hàng trực tuyến trở thành xu hướng phổ biến trong tiêu thụ nông sản, hoa, cây cảnh... Livestream còn góp phần thay đổi tư duy, từ “sản xuất những gì mình có” sang “sản xuất những gì thị trường cần”; nâng cao giá trị nông sản, xây dựng thương hiệu địa phương, tạo động lực mới cho kinh tế nông thôn phát triển trong thời kỳ chuyển đổi số.

Đỗ Minh