Cấp 'căn cước số' cho tác phẩm âm nhạc: 'Tấm khiên' bảo vệ quyền tác giả thời bùng nổ AI

Ngày 29/10, tại Hà Nội, Hội Nhạc sĩ Việt Nam phối hợp với DipNET tổ chức hội thảo “Bảo hộ và thương mại hóa bản quyền âm nhạc trong kỷ nguyên số”, tập trung thảo luận giải pháp ứng dụng công nghệ để định danh, quản lý và khai thác bản quyền âm nhạc trên môi trường số.

Hội thảo quy tụ hơn 100 đại biểu là nhạc sĩ, nhà sản xuất âm nhạc, đại diện cơ quan quản lý, tổ chức bản quyền và cơ quan báo chí. Các đại biểu trao đổi về thực trạng vi phạm bản quyền trên không gian mạng, trải nghiệm công nghệ rà soát, định danh tác phẩm và đề xuất giải pháp bảo vệ quyền lợi người sáng tạo.

Phát biểu khai mạc, Thiếu tướng, Nhạc sĩ Đức Trịnh, Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt Nam, cho biết môi trường số mở rộng cơ hội đưa âm nhạc Việt Nam đến với công chúng toàn cầu, nhưng cũng làm gia tăng nguy cơ sao chép, phát hành trái phép và sử dụng các bản phối lại không xin phép, trả phí.

Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) trong thu thập, tái tạo dữ liệu âm nhạc càng đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo vệ quyền tác giả.

Thiếu tướng, nhạc sĩ Đức Trịnh phát biểu khai mạc. Ảnh: Thùy Linh

Theo ông Đức Trịnh, bên cạnh nâng cao nhận thức pháp luật, cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để rà soát, phát hiện vi phạm, giúp nhạc sĩ chủ động bảo vệ thành quả sáng tạo.

Tại hội thảo, ông Bùi Minh Tuấn - Chủ tịch Hội đồng quản trị DipNET, nhấn mạnh định danh tác phẩm là nền tảng để xác lập thông tin quyền sở hữu, minh bạch quyền khai thác và tạo điều kiện thu hút đầu tư vào lĩnh vực âm nhạc.

DipNET đang phát triển giải pháp công nghệ nhằm cấp “căn cước số” cho từng tác phẩm, làm rõ thông tin tác giả và các chủ thể được ủy quyền khai thác. Cơ sở dữ liệu định danh được kỳ vọng hỗ trợ phát hiện vi phạm, đồng thời tạo tiền đề xây dựng thị trường giao dịch bản quyền tập trung.

Các đại biểu trải nghiệm công nghệ định danh, rà soát tác phẩm âm nhạc trên không gian mạng. Ảnh: BTC

Bên cạnh công nghệ, các đại biểu cũng đề cập yêu cầu hoàn thiện pháp luật và tăng cường thực thi quyền tác giả. Đáng chú ý, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đề xuất cơ chế sử dụng quyền sở hữu trí tuệ làm tài sản thế chấp, góp vốn và huy động vốn đầu tư, qua đó mở rộng khả năng khai thác giá trị kinh tế của các sản phẩm sáng tạo.

Theo ban tổ chức, để phát triển thị trường âm nhạc số minh bạch, tác giả cần chủ động định danh tác phẩm, trong khi doanh nghiệp và các nền tảng phải tuân thủ quy định về bản quyền. Đây cũng là hướng đi góp phần bảo vệ người sáng tạo và thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa tại Việt Nam.