Cha mẹ giật mình khi thấy con tìm sự đồng cảm ở nhóm 'ghét bố mẹ'

Mấy ngày nay, chị Thanh Hằng (41 tuổi, ở Cầu Giấy, Hà Nội) rơi vào trạng thái lo lắng khi thấy loạt hội nhóm mang tên “Con ghét bố mẹ”, “Hội những người con ghét cha mẹ”... xuất hiện trên mạng xã hội.

Có nhóm lên tới vài chục nghìn thành viên. Mở vài bài viết ra đọc, tim tôi thắt lại trước những lời lẽ trút giận, thậm chí miêu tả cha mẹ bằng những từ ngữ cay nghiệt.

Chị lo lắng vô cùng vì con gái lớn của tôi năm nay vào lớp 10, đã dùng Facebook, TikTok thạo hơn cả bố mẹ. Hằng ngày con ở nhà ít nói, cứ đi học về là chui vào phòng đóng chặt cửa, dính chặt lấy cái điện thoại. “Có khi nào con cũng tham gia các hội nhóm này, cũng gõ những dòng chữ trút giận vợ chồng mình mà mình không hề hay biết”, chị nói.

Cùng chung tâm trạng lo âu, chị Minh Phương (45 tuổi, ở Đống Đa, Hà Nội) có con trai đang học lớp 9 - lứa tuổi đầy biến động tâm lý. Vợ chồng chị luôn cố gắng dành những gì tốt nhất cho con, nhưng áp lực thi vào 10 đôi khi khiến chị khó tránh khỏi những lời cằn nhằn, so sánh.

“Trước đây mỗi lần bị mắng, cháu chỉ im lặng giận dỗi hoặc đóng sầm cửa phòng. Tôi nghĩ đơn giản đó là phản ứng ‘khó bảo’ của tuổi dậy thì. Nhưng khi đọc bài viết của một tài khoản ẩn danh trong nhóm kể lại câu chuyện bị bố mẹ mắng vì không được sử dụng điện thoại với từng chi tiết “hơi giống mình” rồi nhận được những bình luận kiểu “Bố mẹ quá đáng”, hoặc những lời cổ súy như ‘càng cấm càng lách’...” mà tôi bất an.

Tôi sợ nhất là hiệu ứng ‘buồng vang’, nếu con đọc được những tâm sự như vậy, cháu sẽ càng cho rằng những lời nhắc nhở, giới hạn của bố mẹ đều là sự áp đặt, từ đó không muốn chia sẻ hay đối thoại với gia đình nữa”, chị Phương nói.

Mẹ ở Hà Nội đứng ngồi không yên khi thấy các hội nhóm ‘ghét bố mẹ’. (Ảnh minh họa; AI)

Trong khi đó, chị Bích Ngọc (38 tuổi, ở Hà Đông, Hà Nội) lại rơi vào tình cảnh đứng ngồi không yên khi phát hiện con trai lớp 8 từng tương tác trong một nhóm “xả độc” như vậy.

“Cháu học lớp 8, được bố mẹ cho dùng mạng xã hội để tham gia nhóm lớp. Mấy ngày nay thấy báo chí, mạng xã hội xôn xao về các hội nhóm ‘Con ghét bố mẹ’, tôi giật mình kiểm tra thử thì bàng hoàng đọc được bình luận của con dưới một bài viết ‘kể tội’ phụ huynh: ‘Bố mẹ tôi cũng thế, ngột ngạt lắm rồi’.

Đọc xong cảm giác cay đắng xót xa vô cùng. Lâu nay tôi vẫn đồng hành sát sao cùng con từ việc học hành, đưa đón cho đến ăn uống hàng ngày, nhắc nhở định hướng. Vậy mà không hiểu sao con vẫn cảm thấy ngột ngạt. Nhìn con tìm kiếm sự đồng cảm trong những hội nhóm có nhiều chia sẻ tiêu cực về mối quan hệ với cha mẹ, tôi mới hiểu rằng khoảng trống giữa cha mẹ và con cái đã nới rộng từ lúc nào...”, chị Ngọc trải lòng.

Nguy cơ “khuếch đại” tâm lý tiêu cực

Theo chuyên gia tâm lý Nguyễn Kim Thành, học sinh lứa tuổi cấp 2, cấp 3 (lớp 8, 9, 10...) đang ở giai đoạn hình thành cái tôi mạnh mẽ nhưng lại chưa đủ chín chắn về mặt cảm xúc. Việc tiếp xúc và sử dụng mạng xã hội từ sớm khiến các em rất dễ chịu tác động từ những nội dung, quan điểm tiêu cực hoặc cực đoan trên không gian mạng.

Phân tích thêm về tâm lý lứa tuổi, vị chuyên gia cho rằng, khi trẻ gặp tổn thương, áp lực học hành hay cảm thấy không được tôn trọng ở nhà mà không thể đối thoại trực tiếp với cha mẹ, chúng sẽ có xu hướng tìm kiếm một “không gian xả độc”. Mạng xã hội với tính chất ẩn danh vô tình trở thành nơi lý tưởng để trẻ trút bỏ những bức bối bị nén chặt bấy lâu.

Tuy nhiên, chuyên gia Nguyễn Kim Thành đặc biệt cảnh báo về nguy cơ “khuếch đại tâm lý tiêu cực” khi trẻ tham gia các cộng đồng này. Khi những người có cùng cảm xúc tiêu cực tập hợp lại và liên tục nhận được sự hùa theo, đồng tình, những bức bối cá nhân ban đầu rất dễ bị đẩy lên thành định kiến thù ghét cố hữu. Ranh giới giữa một nơi “chia sẻ tổn thương” và một hội nhóm “cổ súy cho những cách ứng xử thiếu tôn trọng, xúc phạm cha mẹ” trở nên vô cùng mong manh.

Đáng lưu ý, nếu những chia sẻ tiêu cực không được kiểm soát và liên tục nhận được sự cổ vũ, đồng tình, trẻ có thể bị ảnh hưởng trong cách nhìn nhận mâu thuẫn với cha mẹ và cách ứng xử với những bức xúc của bản thân.

Từ thực trạng này, chuyên gia đưa ra lời khuyên dành cho các phụ huynh: Thay vì hoảng sợ, giận dữ, tịch thu điện thoại hay trừng phạt - những hành động chỉ đẩy con ra xa hơn và vô tình khiến trẻ củng cố suy nghĩ rằng cha mẹ không thấu hiểu hoặc luôn áp đặt mình, phụ huynh cần hết sức bình tĩnh.

Cha mẹ nên học cách “lắng nghe ngược”, nghĩa là thay vì áp đặt tiêu chuẩn của người lớn hay gán ghép kỳ vọng, hãy kiên nhẫn lắng nghe cảm xúc thật của con mà không phán xét. Đôi khi điều một đứa trẻ tuổi dậy thì cần không phải là những lời giáo huấn, mà đơn giản là cảm giác được thấu hiểu.

Bên cạnh đó, phụ huynh cần chủ động xây dựng lại kết nối bằng cách dành thời gian chất lượng cho con mỗi ngày, sẵn sàng xin lỗi khi bản thân lỡ lời hoặc vô lý, giúp con nhận ra gia đình mới là nơi an toàn nhất.

“Việc một đứa trẻ tìm kiếm sự đồng cảm ở những hội nhóm có nhiều chia sẻ tiêu cực về cha mẹ có thể là tín hiệu để người lớn nhìn lại cách kết nối, lắng nghe và đối thoại với con. Thay vì hoảng sợ hay trách mắng, đây là lúc cha mẹ cần nhìn lại và học cách làm bạn cùng con”, chuyên gia Nguyễn Kim Thành nhấn mạnh.