Châu Á tăng mạnh sử dụng điện than khi giá LNG vọt 62% do xung đột

Sản lượng điện than tại Nhật Bản, Hàn Quốc và Việt Nam tăng kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung khí đốt từ Trung Đông gián đoạn và giá nhiên liệu thế giới biến động mạnh.

Các quốc gia khu vực châu Á đang ghi nhận xu hướng chuyển đổi mạnh mẽ từ khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) sang than đá trong sản xuất điện. Nguyên nhân chính bắt nguồn từ sự gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông và giá LNG tăng vọt sau các xung đột địa chính trị, đe dọa trực tiếp đến an ninh năng lượng khu vực.

Sản lượng điện than tại Nhật Bản và Hàn Quốc tăng đột biến

Dữ liệu thị trường cho thấy Nhật Bản và Hàn Quốc, hai nhà nhập khẩu LNG hàng đầu thế giới, đã thay đổi cơ cấu nguồn điện đáng kể trong tháng 4/2026 và đầu tháng 5/2026. Tại Nhật Bản, sản lượng điện than trong tháng 4/2026 tăng 11,1% so với cùng kỳ năm trước, đánh dấu mức tăng trưởng mạnh nhất trong vòng một năm qua. Ngược lại, sản lượng điện khí tại quốc gia này giảm 12,9%, chạm mức thấp nhất trong hai năm.

Hàn Quốc ghi nhận biến động rõ rệt hơn với sản lượng điện than tăng 39,7% trong tháng 4/2026, mức tăng cao nhất kể từ năm 2019. Trong khi đó, sản lượng điện khí giảm 6,4%. Xu hướng này tiếp tục duy trì trong 10 ngày đầu tháng 5/2026 với mức giảm sâu hơn của nguồn điện từ khí đốt.

Áp lực từ giá LNG và gián đoạn nguồn cung Trung Đông

Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đã trực tiếp ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu của Qatar, nhà cung cấp LNG lớn thứ hai thế giới. Theo giới phân tích thị trường, khoảng 17% công suất xuất khẩu LNG của Qatar hiện bị gián đoạn do xung đột. Tình trạng khan hiếm nguồn cung khiến giá LNG giao ngay tại châu Á tăng khoảng 62% kể từ khi chiến sự bùng phát.

Việc chuyển sang sử dụng than được xem là giải pháp bảo đảm an ninh năng lượng bắt buộc khi các doanh nghiệp điện lực đối mặt với chi phí LNG quá cao. Thông thường, Nhật Bản và Hàn Quốc sử dụng LNG để bù đắp thiếu hụt điện hạt nhân trong giai đoạn bảo dưỡng trước mùa cao điểm mùa hè. Tuy nhiên, lợi thế về chi phí thấp và nguồn cung ổn định đã khiến than đá chiếm ưu thế trở lại.

Nhu cầu năng lượng tại Việt Nam và khu vực Đông Nam Á

Tại khu vực Đông Nam Á, đợt nắng nóng kéo dài cũng thúc đẩy nhu cầu tiêu thụ điện tăng cao, đặc biệt là điện than. Việt Nam ghi nhận sản lượng điện than trong tháng 4/2026 đạt mức kỷ lục 17.864 GWh, tăng 12,3% so với cùng kỳ năm trước. Nhập khẩu than phục vụ phát điện của Việt Nam cũng tăng lên ngưỡng cao nhất từ trước tới nay để đáp ứng nhu cầu sản xuất và sinh hoạt.

Theo dữ liệu từ DBX Commodities, nhập khẩu than nhiệt của các quốc gia châu Á (loại trừ Trung Quốc và Ấn Độ) trong tháng 5/2026 dự kiến tăng 9,4% so với cùng kỳ năm trước, đạt khoảng 31 triệu tấn. Giới phân tích nhận định than đang ngày càng được ưu tiên không chỉ vì yếu tố giá mà còn do lợi thế về an ninh nguồn cung trong bối cảnh thị trường LNG tiếp tục biến động khó lường do các rủi ro địa chính trị.

PHỐ HỘI

Nguồn Đà Nẵng: https://baodanang.vn/chau-a-tang-manh-su-dung-dien-than-khi-gia-lng-vot-62-do-xung-dot-3336394.html