Chi tiết các điều kiện để được đề nghị xét đặc xá năm 2026

Ngày 7-4, Chủ tịch nước đã ký ban hành Quyết định số 457 về đặc xá năm 2026.

Theo đó, thực hiện đặc xá tha tù trước thời hạn cho người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân nhân dịp kỷ niệm 51 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/2026), chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

3 nhóm đối tượng

Theo hành Quyết định 457, việc đặc xá được áp dụng cho ba nhóm đối tượng gồm: người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn; người bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn và người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Thời gian đã chấp hành án để xét đặc xá được tính đến hết ngày 31-5-2026.

Điều kiện đề nghị xét đặc xá

Người đang chấp hành án phạt tù có thời hạn; người bị kết án tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn, điều kiện đề nghị xét đặc xá được quy định:

(i) Có nhiều tiến bộ, có ý thức cải tạo tốt và được xếp loại chấp hành án phạt từ khá hoặc tốt theo quy định của pháp luật về thi hành án hình sự, cụ thể như sau:

- Người bị kết án phạt từ chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn phải có ít nhất 18 quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên;

- Người bị kết án phạt tù từ trên 15 năm đến 30 năm phải có ít nhất 16 quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên;

- Người bị kết án phạt tù từ trên 10 năm đến 15 năm phải có ít nhất 14 quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên;

- Người bị kết án phạt tù từ trên 08 năm đến 10 năm phải có ít nhất 08 quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên;

- Người bị kết án phạt tù từ trên 05 năm đến 08 năm phải có ít nhất 04 quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên;

- Người bị kết án phạt tù từ trên 03 năm đến 05 năm phải có ít nhất 02 quý liên tục liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên;

- Người bị kết án phạt tù từ 03 năm trở xuống phải có ít nhất 01 quý liền kề thời điểm xét, đề nghị đặc xá được xếp loại từ khá trở lên.

Tất cả các trường hợp nêu trên phải có thời gian tiếp theo được nhận xét, đánh giá kết quả xếp loại chấp hành án phạt tù từ khá trở lên.

(ii) Đối với trường hợp bị phạt tù có thời hạn:

- Nếu đã chấp hành án phạt tù ít nhất là 1/3 thời gian, nếu trước đó đã được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù thì thời hạn được giảm không được tính vào thời gian đã chấp hành án phạt tù

- Nếu đã chấp hành án phạt tù ít nhất là 14 năm đối với trường hợp bị phạt tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn, nếu sau khi đã được giảm xuống tù có thời hạn mà tiếp tục được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù thì thời hạn được giảm sau đó không được tính vào thời gian đã chấp hành án phạt tù.

Người bị kết án về tội phá hoại việc thực hiện các chính sách kinh tế - xã hội; tội phá hoại chính sách đoàn kết; tội tổ chức, cưỡng ép, xúi giục người khác trốn đi nước ngoài hoặc trốn ở lại nước ngoài nhằm chống chính quyền nhân dân; tội trốn đi nước ngoài hoặc trốn ở lại nước ngoài nhằm chống chính quyền nhân dân; người bị kết án từ 10 năm tù trở lên về một trong các tội quy định tại Chương các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con người của Bộ luật Hình sự (Điều 123 đến Điều 156) do cố ý hoặc người bị kết án từ 07 năm tù trở lên về tội cướp tài sản; tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản; tội sản xuất trái phép chất ma túy; tội mua bán trái phép chất ma túy; tội chiếm đoạt chất ma túy:

+ Đã chấp hành án phạt tù ít nhất 1/2 thời gian đối với trường hợp bị kết án phạt tù có thời hạn, nếu trước đó đã được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù thì thời hạn được giảm không được tính vào thời gian đã chấp hành án phạt tù;

+ Đã chấp hành án phạt tù ít nhất là 17 năm đối với trường hợp bị phạt tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn, nếu sau khi đã được giảm xuống tù có thời hạn mà tiếp tục được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù thì thời hạn được giảm sau đó không được tính vào thời gian đã chấp hành án phạt tù;

(iii) Đã chấp hành xong hình phạt bổ sung là phạt tiền, đã nộp án phí;

(iv) Đã thi hành xong nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác đối với người bị kết án phạt tù về các tội phạm tham nhũng;

(v) Đã thi hành xong hoặc thi hành được một phần nghĩa vụ trả lại tải sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác nhưng do lâm vào hoàn cảnh kinh tế đặc biệt khó khăn thuộc trường hợp chưa có điều kiện thi hành tiếp phần còn lại theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự đối với người bị kết án phạt tù về tội phạm không phải là tội phạm tham những;

Trường hợp phải thi hành nghĩa vụ trả lại tài sản, bồi thường thiệt hại, nghĩa vụ dân sự khác đối với tài sản không thuộc sở hữu của Nhà nước thì phải được người được thi hành án đồng ý hoãn thi hành án hoặc không yêu cầu thi hành án đối với tài sản này;

(vi) Khi được đặc xá không làm ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự;

(vii) Không thuộc một trong các trường hợp quy định tại Điều 4 Quyết định này (về người dưới 18 tuổi đang chấp hành án phạt tù).

Công an tỉnh Đồng Nai trao quyết định đặc xá cho các phạm nhân (đợt 2 năm 2025).

Người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù

Người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù được đề nghị đặc xá phải có đủ các điều kiện sau đây:

(a) Có nhiều tiến bộ, có ý thức cải tạo tốt và đủ số kỳ xếp loại chấp hành án phạt tù khá hoặc tốt theo quy định của pháp luật về thi hành án hình sự trong thời gian chấp hành án phạt tù trước khi có quyết định tạm đình chỉ như quy định tại mục (i) nêu trên;

(b) Đã có thời gian chấp hành án phạt tù quy định mục (ii) nêu trên.

(c) Các điều kiện (iii), (iv), (v), (vi), (vii) nêu trên.

(d) Chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật trong thời gian được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Người bị kết án phạt tù có thời hạn đã chấp hành ít nhất 1/4 thời gian và người bị kết án phạt tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn đã chấp hành ít nhất là 12 năm hoặc trường hợp bị kết án về một trong các tội quy định tại mục (ii) nêu trên đã chấp hành ít nhất 1/3 thời gian đối với án phạt tù có thời hạn, 15 năm đối với án phạt tù chung thân, nếu có đủ các điều kiện quy định tại các mục (i), (iii), (iv), (v), (vi), (vii) nêu trên các mục a, c và d nêu trên thì được đề nghị đặc xá khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

- Đã lập công lớn trong thời gian chấp hành án phạt tù, có xác nhận của trại giam, trại tạm giam hoặc cơ quan có thẩm quyền khác;

- Người có công với cách mạng theo quy định của pháp luật về ưu đãi người có công với cách mạng; người được tặng thưởng danh hiệu Dũng sĩ trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước; người được tặng thưởng một trong các danh hiệu: Anh hùng Lao động, Nhà giáo nhân dân, Thầy thuốc nhân dân, Nghệ sĩ nhân dân, Nghệ nhân nhân dân; người được tặng thưởng một trong các loại Huân chương; người được tặng thường Huy chương Kháng chiến; cha, mẹ, vợ, chồng, con của liệt sĩ và người có công nuôi dưỡng liệt sĩ khi còn nhỏ; con của Bà mẹ Việt Nam anh hùng; cha, mẹ, vợ, chồng, con của người có công giúp đỡ cách mạng được tặng Kỷ niệm chương "Tổ quốc ghi công" hoặc Bằng "Có công với nước".

- Người đang mắc bệnh hiểm nghèo, người đang ốm đau thường xuyên mà không tự phục vụ bản thân;

- Khi phạm tội là người dưới 18 tuổi;

- Người từ đủ 70 tuổi trở lên;

- Có hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn và bản thân là lao động duy nhất trong gia đình;

- Phụ nữ có thai hoặc có con dưới 36 tháng tuổi ở cùng mẹ trong trại giam, trại tạm giam;

- Người khuyết tật nặng hoặc khuyết tật đặc biệt nặng theo quy định của pháp luật về người khuyết tật; người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định của pháp luật về dân sự.

Người dưới 18 tuổi đang chấp hành án phạt tù

Người dưới 18 tuổi đang chấp hành án phạt tù có đủ điều kiện quy định tại mục (i) và (vii) nêu trên hoặc người dưới 18 tuổi đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù có đủ điều kiện quy định tại mục (vii), mục a và điểm d nêu trên được đề nghị đặc xá khi:

Đã chấp hành ít nhất 1/4 thời gian hoặc đã chấp hành được ít nhất 1/3 thời gian đối với trường hợp bị kết án phạt tù về một trong các tội quy định tại mục (ii) nêu trên.