Chiến đấu cơ Su-57 Nga gặp rủi ro gì khi xuất hiện tại Ukraine?

Trong thời gian dài, các đợt tấn công của Nga nhằm vào Odessa chủ yếu dựa vào máy bay không người lái (UAV) tấn công một chiều, tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình. Mục tiêu là làm suy yếu hệ thống cảng biển, đường sắt, giao thông vận tải, năng lượng và mạng lưới hậu cần của Ukraine.

Máy bay chiến đấu Su-57 của Nga. (Ảnh: DSA)

Việc đưa Su-57 vào chiến dịch không làm thay đổi hoàn toàn cục diện cuộc tấn công chỉ với hai máy bay tham gia. Tuy nhiên, điều này cho thấy số lượng Su-57 trong biên chế Nga có thể đã tăng lên mức cho phép loại tiêm kích thế hệ thứ năm này được sử dụng thường xuyên hơn trong các nhiệm vụ chiến đấu.

Đây được xem là một bước phát triển quan trọng đối với chương trình Su-57.

Khi cuộc xung đột tại Ukraine bắt đầu, Nga chỉ có chưa đến 10 chiếc Su-57 có khả năng hoạt động. Các ước tính hiện nay cho rằng quy mô phi đội đã tăng lên khoảng 50-60 chiếc.

Con số này vẫn còn rất nhỏ nếu so với quy mô lực lượng tiêm kích thế hệ thứ năm của Mỹ hoặc Trung Quốc. Tuy nhiên, Su-57 đang có cơ hội tích lũy một lợi thế mà các dòng tiêm kích thế hệ thứ năm của hai nước này chưa có được ở quy mô đáng kể: kinh nghiệm thực chiến.

Odessa vẫn là mục tiêu chiến lược quan trọng

Odessa không đơn thuần là một thành phố lớn của Ukraine mà còn là cửa ngõ thương mại quan trọng nhất của nước này trên Biển Đen, kết nối hàng hóa xuất khẩu của Ukraine với thị trường toàn cầu.

Đó cũng là lý do Nga liên tục tập trung tấn công các cảng biển, tuyến đường sắt, kho bãi, điểm trung chuyển hậu cần, cơ sở năng lượng và những tuyến giao thông kết nối Odessa với Moldova cũng như phần còn lại của châu Âu.

Mục tiêu của chiến dịch không chỉ nhằm phá hủy các chuyến hàng vũ khí. Những cuộc tấn công kéo dài còn có thể buộc Ukraine phải phân tán hoạt động hậu cần, làm tăng chi phí vận chuyển, tiêu hao tên lửa đánh chặn phòng không và liên tục phải sửa chữa cơ sở hạ tầng bị hư hại.

Đây là một chiến lược dài hạn nhằm từng bước nâng chi phí duy trì cuộc chiến đối với Ukraine.

Su-57 mang đến năng lực mới cho các cuộc tấn công

Su-57 là máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm đầu tiên của Nga, được trang bị các công nghệ như giảm tín hiệu radar, khoang chứa vũ khí bên trong thân máy bay, hệ thống cảm biến tiên tiến, khả năng tích hợp dữ liệu cảm biến, tác chiến điện tử và khả năng sử dụng các loại vũ khí không đối không cũng như không đối đất tầm xa.

Khả năng tàng hình của Su-57 thường được đánh giá là không toàn diện bằng F-22 hay F-35 của Mỹ. Tuy nhiên, Felon vẫn là một máy bay chiến đấu đa năng cỡ lớn, có tầm hoạt động xa, tốc độ cao và khả năng cơ động mạnh.

Việc mang vũ khí trong thân máy bay cùng các hệ thống cảm biến và tác chiến điện tử tiên tiến giúp Su-57 trở thành một nền tảng chiến đấu đáng gờm, bất kể mức độ tàng hình của nó có thể sánh ngang với các tiêm kích Mỹ hay không.

Kh-69 và bài toán rủi ro trên chiến trường Ukraine

Theo các báo cáo, Su-57 có thể mang dòng tên lửa hành trình Kh-59/Kh-69 để thực hiện các nhiệm vụ tấn công chính xác.

Kh-69 đặc biệt phù hợp với Su-57 bởi đây là tên lửa hành trình có kích thước nhỏ gọn, được thiết kế để có thể mang trong khoang vũ khí. Tùy thuộc vào phiên bản và cấu hình, tên lửa có tầm bắn khoảng 300 km. Dù có tốc độ dưới âm thanh, Kh-69 có thể bay ở độ cao thấp và bám sát địa hình để tiếp cận mục tiêu, mang theo đầu đạn thông thường nhằm vào các mục tiêu cố định.

Việc mang Kh-69 trong khoang vũ khí giúp Su-57 duy trì tốt hơn đặc tính giảm tín hiệu radar, đồng thời cho phép máy bay tiếp cận gần hơn khu vực không phận tranh chấp trước khi phóng tên lửa.

Su-57 cũng có thể đảm nhiệm các nhiệm vụ chế áp và phá hủy hệ thống phòng không đối phương, thường được gọi là SEAD/DEAD. Việc sử dụng dòng tên lửa chống bức xạ Kh-58, có khả năng tự dẫn hướng dựa trên tín hiệu phát ra từ radar đối phương, có thể giúp Su-57 trở thành một mối đe dọa đối với mạng lưới phòng không Ukraine.

Điều này tạo ra một tình thế khó xử cho Ukraine. Nếu radar được bật để phát hiện máy bay Nga, chính tín hiệu phát xạ đó có thể khiến các trạm radar dễ trở thành mục tiêu của tên lửa chống bức xạ.

Hoàn cảnh của Su-57 dường như đã thay đổi đáng kể kể từ khi cuộc xung đột tại Ukraine nổ ra.

Trong giai đoạn đầu, loại tiêm kích này vẫn là một nền tảng chưa hoàn thiện hoàn toàn và số lượng trong biên chế quá ít. Nga khi đó có lý do rõ ràng để tránh đưa Su-57 vào những khu vực có nguy cơ cao, bởi việc mất dù chỉ một chiếc cũng có thể gây tổn thất đáng kể.

Quá trình sản xuất dường như đã được mở rộng, giúp số lượng Su-57 tăng lên. Việc máy bay được sử dụng trong môi trường chiến đấu cũng tạo điều kiện để Nga thu thập kinh nghiệm thực tế và đưa những phản hồi đó trở lại quá trình phát triển cũng như sản xuất. Su-57 vẫn chưa trở thành lực lượng chủ lực trong các hoạt động không quân của Nga tại Ukraine.

Việc đã tham gia chiến đấu không đồng nghĩa với việc các tiêm kích Su-57 thường xuyên hoạt động trong những khu vực nguy hiểm nhất của chiến trường. Moscow vẫn có những lý do để hạn chế nguy cơ tổn thất đối với phi đội này, bởi số lượng Su-57 hiện có vẫn còn tương đối quý giá.

Bên cạnh đó, khi các cơ hội xuất khẩu ngày càng được chú ý, Nga cũng có động lực để bảo vệ hình ảnh của Su-57 như một loại máy bay chiến đấu tiên tiến và khó bị đánh bại. Việc một chiếc Su-57 bị bắn hạ trên chiến trường có thể gây ảnh hưởng đáng kể đến hình ảnh đó và làm phức tạp thêm các nỗ lực quảng bá máy bay ra thị trường quốc tế.