Chiến dịch 500 ngày đêm trên đất chín rồng

Khơi dậy ngọn lửa truyền thống và những con số biết nói

Quân khu 9 - vùng đất chín nhánh sông kiên cường - từng là chiến trường ác liệt trong hai cuộc kháng chiến trường kỳ và là địa bàn tiền tuyến trong cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam, làm nghĩa vụ quốc tế cao cả. Thời gian lùi xa, địa hình sông ngòi miền Tây có nhiều thay đổi do canh tác và đô thị hóa, trong khi các nhân chứng lịch sử ngày một thưa dần. Thực tế đó đặt ra áp lực thời gian đè nặng lên vai những người làm công tác quy tập. Giữa chặng đường tăng tốc của chiến dịch, mỗi hài cốt được tìm thấy, mỗi mảnh di vật được minh định không chỉ xoa dịu nỗi đau khắc khoải của các gia đình liệt sĩ, mà còn là lời khẳng định đanh thép về lòng thủy chung, vẹn nghĩa đượm tình của thế hệ hôm nay với quá khứ hào hùng.

Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ lâm thời Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Khánh Thạnh Tân (xã Khánh Thạnh Tân, tỉnh Vĩnh Long). Ảnh: PHONG PHÚ

Theo số liệu từ Ban chỉ đạo tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Quân khu 9, tính đến thời điểm hiện tại của chiến dịch, các lực lượng đã nỗ lực quy tập được hơn 1.120 hài cốt liệt sĩ (trong đó hơn 760 hài cốt được tìm thấy trong nước và hơn 360 hài cốt tại Campuchia). Đồng thời, công tác lấy mẫu sinh phẩm xác định danh tính đã được triển khai quyết liệt với việc khai quật 41.231 mộ tại 107 nghĩa trang liệt sĩ, sàng lọc được hơn 32.000 mẫu sinh phẩm đủ điều kiện vận chuyển về các cơ quan chuyên môn để giám định ADN. Những con số biết nói này là minh chứng rõ nét cho tinh thần trách nhiệm và tốc độ triển khai thần tốc của chiến dịch trên vùng đất Tây Nam.

Trách nhiệm của thế hệ hôm nay trước vong linh của các anh hùng

Đối với những chiến sĩ trẻ được sinh ra và lớn lên trong hòa bình trên mảnh đất miền Tây sông nước, Chiến dịch 500 ngày đêm không chỉ là một kế hoạch hành động, mà là đợt sát hạch lớn về tâm thức và trách nhiệm. Trước hết, đó là trách nhiệm tiếp nối. Thế hệ LLVT Quân khu 9 hôm nay nhận thức rõ ràng sự bình yên bên những cánh đồng lúa xanh mướt, những dòng sông chở nặng phù sa và lung linh ánh đèn của các đô thị đều được đánh đổi bằng xương máu. Việc tìm kiếm, quy tập và trả lại tên cho các anh là nghĩa vụ thiêng liêng, không cho phép bất kỳ ai bàng quan hay chậm trễ. Và tiếp theo đó là trách nhiệm hành động bằng trí thức và công nghệ. Thời kỳ tìm kiếm dựa thuần túy vào trí nhớ trực quan đang dần khép lại. Thế hệ hôm nay, với lợi thế về trình độ và sự nhạy bén khoa học, phải là lực lượng nòng cốt trong việc chuyển đổi số, xây dựng hệ thống dữ liệu mộ chí và kết nối thông tin Gen (ADN) để đẩy nhanh tốc độ xác định danh tính.

Trên thao trường không tiếng súng của Chiến dịch 500 ngày đêm, mệnh lệnh từ trái tim đang được thế hệ LLVT Quân khu 9 hôm nay hiện thực hóa bằng những bước chân không mỏi, lặng thầm và kiên trung. Giữa những vùng sình lầy ngập nước hay rừng sâu nước độc, các chiến sĩ đội tìm kiếm chuyên trách K90, K91, K92, K93 hay đội tìm kiếm lâm thời của các tỉnh Cà Mau, Vĩnh Long và TP Cần Thơ vẫn cẩn trọng lật tìm từng thớ đất, tỉ mẩn nâng niu từng chiếc cúc áo, mảnh tăng võng mục nát để bọc hình hài đồng đội.

Trong giai đoạn 1, Chiến dịch 500 ngày đêm, Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ lâm thời Bộ CHQS TP Cần Thơ quy tập hài cốt liệt sĩ Nguyễn Thị Út.

Không chỉ có mồ hôi trên thực địa, mặt trận xác định danh tính đòi hỏi sự nghiêm ngặt và chính xác tuyệt đối. Các tổ chuyên trách của LLVT 5 tỉnh, thành phố trên địa bàn Quân khu đã có mặt tại 107 nghĩa trang liệt sĩ để thực hiện quy trình khai quật, tỉ mỉ bảo quản và cẩn trọng thu từng mẫu sinh phẩm cốt hóa từ các phần mộ không có thông tin. Mỗi mẫu sinh phẩm được đưa lên từ lòng đất là một niềm hy vọng được thắp sáng.

Chiến dịch 500 ngày đêm đang bước vào giai đoạn tăng tốc. Đưa các anh trở về với gia đình, với đồng đội và vòng tay của đất mẹ chính là lời khẳng định mạnh mẽ nhất của thế hệ LLVT Quân khu 9 hôm nay. Lịch sử không bị lãng quên, và sự hy sinh của các anh sẽ mãi trường tồn cùng sông núi.