Chiến sự Trung Đông: Hai lệnh ngừng bắn nguy cơ đổ vỡ

Iran cáo buộc Mỹ không nghiêm túc

Căng thẳng Mỹ - Iran tiếp tục leo thang khi ngày 20-4, Bộ Tư lệnh trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết tàu USS Spruance đã vô hiệu hóa tàu chở hàng của Iran ở vịnh Oman trước khi lính thủy đánh bộ đổ bộ bằng trực thăng chiếm giữ. Theo tờ Wall Street Journal, trước đây Mỹ đã buộc gần 20 tàu của Iran đi qua eo biển Hormuz phải quay trở lại nhưng đây là trường hợp sử dụng vũ lực đầu tiên được biết đến.

Tàu chiến Mỹ áp sát tàu hàng Iran tại vịnh Oman trước khi chiếm giữ. ẢNH: CENTCOM

Theo hãng tin bán chính thức Tasnim của Iran, các máy bay không người lái của Iran đã được triển khai nhằm vào các tàu của Mỹ sau khi lực lượng Mỹ bắt giữ tàu hàng Iran ở vịnh Oman. Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cáo buộc Washington “lặp lại các mô thức cũ và không nghiêm túc trong giải pháp ngoại giao”, đồng thời cảnh báo nguy cơ tác động tiêu cực đối với an ninh khu vực và toàn cầu nếu căng thẳng kéo dài.

Trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, nhà lãnh đạo Iran chỉ trích mạnh mẽ Mỹ vi phạm cam kết, theo đuổi chính sách gây sức ép và thiếu nhất quán trong cả tiến trình đàm phán lẫn thực thi ngừng bắn. Ông cũng lên án các biện pháp phong tỏa hàng hải nhằm vào Iran là “khiêu khích và bất hợp pháp”, vi phạm thỏa thuận ngừng bắn và đi ngược lại Hiến chương Liên hợp quốc. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmail Baghaei, ngày 20-4 khẳng định Iran hiện chưa đưa ra bất kỳ quyết định nào về việc tham gia các vòng đàm phán mới với Mỹ.

Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump tiếp tục cảnh báo sẽ tấn công cơ sở hạ tầng của Iran nếu không đạt được thỏa thuận, làm dấy lên lo ngại xung đột có thể leo thang hơn nữa khi lệnh ngừng bắn tạm thời sắp hết hạn.

Nguy cơ tái giao tranh ở Lebanon

Ngoài việc Mỹ - Iran leo thang căng thẳng, thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Lebanon được công bố ngày 16-4 cũng đang đối mặt nhiều thách thức. Theo Times of Israel, ngày 20-4, quân đội Israel đã cảnh báo người dân miền Nam Lebanon không di chuyển xuống một số khu vực nhất định phía Nam vì Israel sắp mở lại chiến dịch quân sự chống lực lượng Hezbollah.

Israel tuyên bố quân đội nước này đã được lệnh dốc “toàn lực” để đối phó với các mối đe dọa tại Lebanon, ngay cả trong thời gian ngừng bắn, đồng thời sẽ "san phẳng" những địa điểm được cho là cơ sở của lực lượng Hezbollah.

Trao đổi với báo giới, Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz, nói rõ mình và Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã chỉ thị quân đội hành động "với toàn bộ sức mạnh, cả trên bộ lẫn trên không, kể cả trong thời gian ngừng bắn để bảo vệ binh sĩ trước mọi mối đe dọa”. Ông Katz cũng cho biết quân đội đã được lệnh phá hủy các công trình hoặc tuyến đường “có gài bẫy”, đồng thời loại bỏ những ngôi nhà tại các làng vùng biên được cho là do Hezbollah sử dụng.