Chiến sự Yemen leo thang dữ dội: Houthi áp sát eo biển chiến lược, tấn công căn cứ Ả-rập Xê-út
Tình hình chiến sự tại Yemen bùng phát đợt leo thang nghiêm trọng nhất kể từ năm 2022 khi lực lượng Houthi đẩy mạnh tiến quân dọc bờ Biển Đỏ, chiếm giữ các cảng biển chiến lược và nã tên lửa sang lãnh thổ Ả-rập Xê-út.
Houthi nã tên lửa sang Ả-rập Xê-út, đạn pháo rơi xuống Jizan
Người phát ngôn quân sự của Houthi Yahya Saree công bố trên nền tảng X rằng lực lượng này đã phóng lượng lớn tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái tấn công căn cứ quân sự Sharurah ở miền Nam Ả-rập Xê-út.

Người phát ngôn quân sự của Houthi Yahya Saree. (Ảnh CCTV)
Đòn tập kích nhắm chính xác vào kho vũ khí cùng cơ sở chỉ huy - kiểm soát nhằm đáp trả các đợt tấn công của Ả-rập Xê-út vào Yemen. Ông Saree cảnh báo Houthi sẽ mở rộng quy mô tấn công vào sâu lãnh thổ đối phương nếu giao tranh tiếp diễn. Giới chức Ả-rập Xê-út hiện chưa đưa ra bình luận.
Trước đó, sáng thứ Bảy, Cơ quan phòng vệ dân sự Ả-rập Xê-út xác nhận một quả đạn pháo rơi xuống tỉnh Al-Tuwal (vùng Jizan, Tây Nam Ả-rập Xê-út), làm 2 người bị thương và gây hư hại một nhà thờ Hồi giáo cùng nhiều tòa nhà, phương tiện.
Giao tranh lan rộng, Houthi kiểm soát toàn bộ tỉnh Hodeidah
Căng thẳng quân sự tại Yemen đang bùng phát trở lại từ tháng 7 sau thời gian tương đối yên tĩnh.
Lực lượng Houthi sau khi đẩy mạnh đợt tiến công tại khu vực Ta'izz đã chiếm được thành phố cảng chiến lược Mokha (Mocha) trên Biển Đỏ và nắm quyền kiểm soát toàn bộ tỉnh Hodeidah ở miền Tây.
Đến ngày 11/9, Houthi tiếp tục tiến vào đảo Perim thuộc eo biển Bab-el-Mandeb, áp sát các khu vực ven biển Tây Nam Yemen. Ở chiều ngược lại, quân đội chính phủ báo cáo ghi nhận bước tiến tại tỉnh Al-Jawf ở phía Bắc, giáp biên giới Ả-rập Xê-út, và đang hướng về trung tâm hành chính Al-Hazm.
Thảm họa nhân đạo và nguy cơ phong tỏa tuyến hàng hải toàn cầu
Đà tiến quân thần tốc của Houthi đẩy hàng chục nghìn người dân vào thảm cảnh. Theo Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) ngày 11/9, khoảng 46.000 người tại hai tỉnh Taiz và Hodeidah (Tờ The Guardian ghi nhận gần 50.000 người) đã phải di dời khẩn cấp. Hàng trăm người thiệt mạng, nhiều tuyến đường huyết mạch và mạng lưới liên lạc bị cắt đứt.
Đặc phái viên LHQ Hans Grundberg nhận định Yemen đang bước vào giai đoạn chiến tranh mới cực kỳ nguy hiểm, trong bối cảnh một nửa dân số nước này rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng.
Đáng chú ý, việc Houthi làm chủ cảng Mocha và các đảo xung quanh giúp lực lượng này tiến sát eo biển Bab-el-Mandeb - tuyến hàng hải rộng 32 km nối Biển Đỏ với vịnh Aden, đóng vai trò sống còn đối với thương mại Á - Âu.
Nguy cơ eo biển bị phong tỏa có thể buộc các tàu hàng phải đi vòng qua mũi phía Nam châu Phi, kéo dài hành trình và gây áp lực lớn lên thương mại toàn cầu. Căng thẳng chiến sự cùng các đòn tấn công sang Ả-rập Xê-út cũng là nguyên nhân đẩy giá dầu vượt mốc 100 USD/thùng.
Cập nhật động thái ngoại giao từ các bên
Ngày 12/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết phía Houthi đã chủ động điện đàm với phía Mỹ, bày tỏ mong muốn không giao tranh và không muốn Mỹ can thiệp vào xung đột. Lực lượng Houthi hiện chưa đưa ra phản hồi chính thức về thông tin này.
Trước đó, ngày 10/9, có nguồn tin cho biết Thái tử Ả-rập Xê-út Mohammed bin Salman đã hai lần điện đàm đề nghị Tổng thống Trump triển khai tấn công quân sự nhắm vào Houthi. Tuy nhiên, Mỹ không đồng ý tham chiến trực tiếp mà chỉ cam kết hỗ trợ Ả-rập Xê-út về mặt tình báo và xác định mục tiêu. Cả Nhà Trắng và phía Ả-rập Xê-út đều chưa công khai xác nhận các cuộc đàm thoại nói trên.


