Chính quyền hai cấp gần dân, sát cơ sở

Việc vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1/7/2025 đặt ra yêu cầu mới đối với tổ chức bộ máy và phương thức hoạt động của chính quyền cấp xã. Ngay sau khi thành lập, UBND tỉnh đã chỉ đạo UBND các xã, phường tập trung kiện toàn tổ chức, bố trí nhân lực, hoàn thiện quy trình xử lý công việc tại các trung tâm phục vụ hành chính công (PVHCC).

Đổi mới phương thức phục vụ

Toàn tỉnh hiện có 65 xã, phường với 65 trung tâm PVHCC cấp xã. Cùng với ổn định tổ chức, các địa phương chú trọng đổi mới phương thức phục vụ, chuyển từ tiếp nhận, xử lý hồ sơ theo quy trình sang chủ động hướng dẫn, hỗ trợ người dân, nhất là những trường hợp còn hạn chế về kỹ năng số hoặc chưa quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến.

Người dân thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tam Thanh

Ông Hoàng Văn Thanh, Phó Giám đốc Trung tâm PVHCC xã Hưng Vũ cho biết: Ngay sau khi thành lập, trung tâm đã tập trung niêm yết công khai thủ tục hành chính (TTHC), hướng dẫn thành phần hồ sơ, hỗ trợ người dân nộp hồ sơ trực tuyến. Đến nay, hoạt động của trung tâm cơ bản ổn định; cơ sở vật chất và đội ngũ cán bộ, công chức tiếp nhận, trả kết quả TTHC được bố trí đầy đủ theo quy định. Tỷ lệ hồ sơ tiếp nhận trực tuyến đạt 100%, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch và tạo thuận lợi cho người dân.

Theo thống kê, từ ngày 1/7/2025 đến nay, toàn tỉnh đã tiếp nhận gần 700 nghìn hồ sơ TTHC, tỷ lệ giải quyết đúng và trước hạn đạt trên 99%. Kết quả này cho thấy nỗ lực của chính quyền các cấp trong duy trì hoạt động thông suốt, bảo đảm tiến độ xử lý công việc.

Cùng với chuẩn hóa quy trình, nhiều xã, phường đã chủ động triển khai các giải pháp hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công thuận tiện hơn. Điển hình như ngày 18/10/2026, Trung tâm PVHCC xã Hữu Liên tổ chức chương trình “Hành chính công lưu động – Chủ nhật về với Nhân dân” tại thôn Đoàn Kết; thí điểm mô hình “Trạm dịch vụ công số” tại 10 xã, phường nhằm thúc đẩy cải cách TTHC trên nền tảng dữ liệu số...

Tại Trung tâm PVHCC phường Kỳ Lừa, bà Nông Thị Tý, khối 11, phường Kỳ Lừa được cán bộ hướng dẫn trải nghiệm “Trạm dịch vụ công số”. Với những thao tác đơn giản, thông tin cá nhân được nhận diện từ thẻ căn cước; giấy tờ được quét, số hóa và đưa lên hệ thống, các trường thông tin cần thiết được hỗ trợ nhập tự động.

Người dân thực hiện thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thiện Tân

Bà Tý chia sẻ: Trước đây, mỗi lần đi làm thủ tục, tôi thường phải chuẩn bị khá nhiều giấy tờ, có những nội dung phải kê khai lại. Nay có trạm dịch vụ công số, thông tin trên căn cước được nhận diện, giấy tờ cũng được số hóa ngay tại chỗ nên thuận tiện hơn rất nhiều.

Những cách làm trên cho thấy sự chuyển biến trong tư duy phục vụ của chính quyền cơ sở. Thay vì chờ người dân tìm đến và tự thực hiện các thủ tục, cán bộ, công chức từng bước chủ động hướng dẫn, hỗ trợ, đưa tiện ích của dịch vụ công đến với người dân. Đây cũng là hướng đi cần thiết để khắc phục những khó khăn về kỹ năng số, điều kiện tiếp cận công nghệ, nhất là ở địa bàn nông thôn, miền núi.

Lắng nghe, giải quyết kiến nghị từ cơ sở

Để mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành thực chất, cùng với việc giải quyết TTHC đúng quy trình, việc kịp thời nắm bắt, tháo gỡ những vấn đề phát sinh trong đời sống dân sinh cũng đóng vai trò quan trọng. Là cấp chính quyền trực tiếp tiếp xúc với Nhân dân, UBND các xã, phường chú trọng duy trì công tác tiếp công dân, đối thoại, tiếp nhận phản ánh, kiến nghị; đồng thời phân công rõ trách nhiệm, xác định thời hạn xử lý đối với từng vụ việc. Thông qua hoạt động tiếp công dân, giải quyết đơn thư, các cuộc họp thôn, khối phố và tiếp xúc trực tiếp, những kiến nghị liên quan đến đất đai, hạ tầng, chế độ, chính sách, môi trường và đời sống dân sinh được tiếp nhận, phân loại để xem xét, giải quyết theo thẩm quyền.

Ông Nguyễn Duy Nam, Chủ tịch UBND xã Bình Gia cho biết: Chúng tôi xác định việc lắng nghe, giải quyết kiến nghị của người dân là nhiệm vụ thường xuyên, gắn trực tiếp với trách nhiệm của chính quyền cấp xã. Từ đầu năm 2026 đến nay, UBND xã đã tiếp 9 lượt công dân. Những vấn đề thuộc thẩm quyền được tập trung xem xét, giải quyết; đối với nội dung cần phối hợp hoặc vượt thẩm quyền, xã chủ động trao đổi với cơ quan liên quan, báo cáo cấp có thẩm quyền và thông tin rõ để người dân biết.

Người dân xã Hữu Lũng tham gia ý kiến tại hội nghị đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền xã với Nhân dân năm 2026

Cùng với đó, hoạt động đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với Nhân dân được quan tâm thực hiện. Nhiều cuộc đối thoại về giải phóng mặt bằng, bảo vệ môi trường, xây dựng nông thôn mới và các vấn đề dân sinh được tổ chức nhằm kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, tháo gỡ vướng mắc ngay từ cơ sở. Từ đầu năm 2026 đến nay, cấp ủy, chính quyền các xã, phường đã tổ chức khoảng 60 cuộc đối thoại với người dân; tỷ lệ ý kiến, kiến nghị đã giải quyết đạt trên 80%.

Bên cạnh đó, năm 2026, Mặt trận Tổ quốc các cấp trong tỉnh cũng tổ chức các hội nghị “Lắng nghe ý kiến Nhân dân”, tạo thêm kênh để người dân trực tiếp bày tỏ tâm tư, nguyện vọng và phản ánh những vấn đề quan tâm. Từ đầu năm đến nay, Mặt trận Tổ quốc toàn tỉnh đã tổ chức 65 hội nghị, tiếp nhận hơn 400 ý kiến thuộc nhiều lĩnh vực. Các ý kiến được lãnh đạo Mặt trận Tổ quốc và đại diện cơ quan, đơn vị liên quan giải đáp, tiếp thu; những nội dung cần xem xét thêm được tổng hợp, chuyển đến cấp, ngành có thẩm quyền giải quyết.

Ông Phí Văn Bình, khối Đèo Giang, phường Lương Văn Tri chia sẻ: Tại hội nghị lắng nghe ý kiến Nhân dân với chủ đề bảo vệ môi trường, chúng tôi đã phản ánh, kiến nghị với cấp ủy, chính quyền và Mặt trận Tổ quốc phường nhiều vấn đề liên quan đến việc giữ gìn vệ sinh, cảnh quan khu dân cư. Các kiến nghị đều được giải đáp cụ thể, đồng thời có phương hướng xử lý trong thời gian tới.

Ngoài ra, toàn tỉnh hiện có hơn 2.000 người hoạt động tại 923 thôn, tổ dân phố, gồm bí thư chi bộ, trưởng thôn, trưởng ban công tác mặt trận và chi hội trưởng các tổ chức chính trị – xã hội. Trong đó, lực lượng người trẻ tuổi chiếm số đông, góp phần tạo sự năng động, gần gũi trong công tác tuyên truyền, vận động và nắm bắt tình hình, tư tưởng, tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân. Với lợi thế thường xuyên tiếp xúc, gắn bó với đời sống cộng đồng, đội ngũ này được xem là cầu nối quan trọng giữa cấp ủy, chính quyền cấp xã với người dân.

Người dân hoàn thiện hồ sơ thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thiện Tân

Bà Lã Thị Thủy, Bí thư Chi bộ thôn Nà Tồng, xã Hoàng Văn Thụ chia sẻ: Là những người trực tiếp gắn bó với bà con, chúng tôi thường xuyên nắm bắt tình hình đời sống, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân để kịp thời phản ánh với cấp ủy, chính quyền xã. Những vấn đề thuộc phạm vi thôn có thể giải quyết thì chúng tôi chủ động trao đổi, vận động bà con cùng thực hiện; những kiến nghị vượt thẩm quyền được tổng hợp, báo cáo xã xem xét, giải quyết.

Sau hơn một năm triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, những chuyển biến trong giải quyết TTHC, lắng nghe, xử lý nguyện vọng chính đáng của người dân đã từng bước khẳng định vai trò của chính quyền cơ sở trong nền hành chính phục vụ. Qua đó, kịp thời tháo gỡ những vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân, tạo sự đồng thuận và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội trên địa bàn tỉnh.