Chính thức có thể phạt 100 triệu đồng đối với giao dịch tài sản mã hóa sai quy định

Ảnh minh hoạ: Reuters.

Nghị định số 284/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa chính thức có hiệu lực từ ngày 1/9. 

Nghị định quy định phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với nhà đầu tư trong nước giao dịch tài sản mã hóa không thông qua tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa do Bộ Tài chính cấp phép.

Liên hệ với khoản 2 Điều 7 Nghị quyết 05/2025/NQ-CP về thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, sau thời hạn 6 tháng kể từ khi tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa đầu tiên được cấp phép, nhà đầu tư trong nước nếu giao dịch không thông qua tổ chức được Bộ Tài chính cấp phép sẽ bị xử lý tùy theo tính chất, mức độ vi phạm.

Trước đó, tháng 5/2026, Bộ Tài chính từng thông tin về 5 doanh nghiệp được xem xét, định hướng cấp phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, chưa có tổ chức cung cấp dịch vụ nào chính thức được cấp phép tham gia thí điểm thị trường.

Ông Nguyễn Đức Chi, Thứ trưởng Bộ Tài chính, trước đó cho biết tại một diễn đàn: “Chúng tôi tin rằng sớm nhất trong quý 3 sẽ có những hoạt động chính thức đầu tiên của thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam với các tổ chức cung cấp dịch vụ dưới cơ chế quản lý an toàn, minh bạch”. 

Theo Nghị định 284, nhà đầu tư trong nước nếu giao dịch tài sản mã hóa được chào bán, phát hành cho nhà đầu tư nước ngoài, sẽ bị phạt từ 70 triệu đồng - 100 triệu đồng.

Nghị định cũng quy định mức phạt 70-100 triệu đồng áp dụng đối với nhà đầu tư nước ngoài cung cấp hồ sơ, tài liệu, thông tin không chính xác, không hợp pháp hoặc kê khai không trung thực về giao dịch. 

Bên cạnh quy định đối với các nhà đầu tư cá nhân, Nghị định 284 cũng đặt ra hàng loạt nghĩa vụ đối với tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa.

Ở mức phạt từ 30 triệu đồng - 50 triệu đồng, tổ chức có thể bị xử phạt nếu không công bố thông tin, báo cáo, công khai biểu phí dịch vụ hoặc sửa đổi quy trình hoạt động khi chưa được chấp thuận,... 

Mức phạt từ 50 triệu đồng - 70 triệu đồng áp dụng đối với tổ chức cung cấp dịch vụ không thực hiện xác minh danh tính nhà đầu tư khi mở tài khoản.

Đối với hành vi chậm công bố thông tin, mức phạt được phân theo thời gian chậm. Chậm dưới 15 ngày có thể bị phạt từ 50 triệu đồng đến 70 triệu đồng, trong khi chậm từ 15 ngày trở lên bị phạt từ 70 triệu đồng đến 100 triệu đồng.

Mức phạt từ 100 triệu đồng đến 150 triệu đồng áp dụng với những vi phạm có tính chất nghiêm trọng hơn, như không quản lý, tách biệt tiền và tài sản mã hóa của từng khách hàng với tiền và tài sản của chính tổ chức cung cấp dịch vụ; không giám sát hoạt động giao dịch; không báo cáo những thông tin có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư; không lưu trữ dữ liệu theo quy định; không phòng ngừa xung đột lợi ích hoặc không bảo đảm các bên thứ ba đáp ứng yêu cầu về an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu và phòng, chống rửa tiền khi được thuê cung cấp dịch vụ hỗ trợ.

Mức phạt từ 150-200 triệu đồng áp dụng đối với các hành vi không bảo đảm điều kiện phát hành và công bố thông tin, không bảo đảm quyền lợi và điều kiện tham gia của nhà đầu tư, cung cấp hồ sơ không chính xác cho cơ quan quản lý hoặc không bảo đảm an toàn hệ thống công nghệ thông tin và tài sản của khách hàng.

Đối với hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, tặng cho, công khai hóa trái phép dữ liệu, thông tin tài khoản tài sản mã hóa, phạt tiền từ 150.000.000 đồng - 200.000.000 đồng. 

Ngoài phạt tiền, tổ chức vi phạm có thể bị đình chỉ hoạt động cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa từ 1-3 tháng và tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm, bao gồm chứng từ, tài liệu, sổ sách và dữ liệu điện tử.

Đối với các vi phạm về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt, nghị định quy định mức phạt 100-150 triệu đồng áp dụng đối với hành vi không áp dụng đầy đủ quy định nội bộ về kiểm soát, kiểm toán, phân công nhân sự và đào tạo về phòng, chống rửa tiền. 

Về vi phạm về chế độ báo cáo, mức phạt 80-120 triệu đồng áp dụng đối với hành vi chậm hoặc báo cáo không đầy đủ các giao dịch có giá trị lớn, giao dịch đáng ngờ; trường hợp không báo cáo các giao dịch bắt buộc hoặc giao dịch nghi ngờ liên quan đến rửa tiền, tài trợ khủng bố bị phạt 150-200 triệu đồng.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng mới đây được Quốc hội biểu quyết thông qua, có nội dung gây chú ý.

Đó là tổ chức cung ứng dịch vụ tài sản mã hóa được bổ sung vào diện đối tượng báo cáo theo quy định về phòng, chống rửa tiền. Đồng thời, Luật cũng bổ sung 15 dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực tài sản mã hóa.

Một trong những trường hợp được xếp vào diện đáng ngờ là thực hiện nhiều giao dịch tài sản mã hóa giá trị lớn trong thời gian ngắn mà không có mục đích kinh doanh rõ ràng; nạp, giao dịch và rút tài sản mã hóa liên tiếp trong thời gian rất ngắn ngay sau khi thiết lập quan hệ khách hàng; truy cập nền tảng của tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa thông qua công cụ cho phép ẩn danh tính hoặc ẩn địa chỉ giao thức Internet.