Chủ động, quyết liệt triển khai thực hiện Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam (đoạn qua địa bàn Đà Nẵng)

Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang phát biểu tại phiên họp. Ảnh: NGỌC PHÚ

Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang chủ trì phiên họp. Cùng dự có Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Đình Vĩnh; Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng; Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Hồ Kỳ Minh.

Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang nhấn mạnh, Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam là công trình hạ tầng chiến lược đặc biệt quan trọng của quốc gia, có quy mô rất lớn, yêu cầu kỹ thuật, công nghệ hiện đại, tiến độ triển khai khẩn trương và là dự án lần đầu tiên được triển khai tại Việt Nam.

Quốc hội cho phép áp dụng nhiều cơ chế, chính sách đặc thù nhằm bảo đảm tổ chức thực hiện với quyết tâm chính trị cao nhất, tạo bước đột phá về phát triển kết cấu hạ tầng giao thông đồng bộ, hiện đại; góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, mở ra không gian phát triển mới cho đất nước trong dài hạn.

Đối với thành phố Đà Nẵng, nhất là trong bối cảnh địa giới hành chính mới và yêu cầu phát triển theo định hướng trung tâm kinh tế - xã hội lớn của cả nước và khu vực, việc triển khai dự án không chỉ có ý nghĩa về giao thông mà còn mang ý nghĩa chiến lược sâu rộng đối với quá trình tái cấu trúc không gian phát triển đô thị; hình thành các hành lang kinh tế, các cực tăng trưởng mới, tạo dư địa thu hút đầu tư, phát triển các khu đô thị, dịch vụ, logistics hiện đại; qua đó góp phần nâng cao vị thế, vai trò của thành phố trong hệ thống đô thị quốc gia và khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Theo quy hoạch, tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam có tổng chiều dài khoảng 1.541km, đi qua 15 tỉnh, thành phố, với tốc độ thiết kế 350 km/h, tải trọng 22,5 tấn/trục; toàn tuyến có 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa; tổng mức đầu tư khoảng 1.713.548 tỷ đồng (tương đương 67,34 tỷ USD). Đoạn đi qua địa phận thành phố Đà Nẵng dài khoảng 116,42km, đi qua địa bàn 24 xã, phường, với 2 ga hành khách và 1 ga hàng hóa; tổng diện tích dự kiến thu hồi khoảng 866ha, bố trí khoảng 5.100 lô tái định cư, xây dựng 34 khu tái định cư, 13 khu nghĩa trang, với tổng mức đầu tư khoảng 19.571 tỷ đồng.

Đây là khối lượng công việc rất lớn, tác động trực tiếp đến nhiều địa phương, tổ chức và đời sống của đông đảo nhân dân, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt, trách nhiệm của cả hệ thống chính trị.

Nhận thức rõ ý nghĩa và tầm quan trọng đặc biệt của nhiệm vụ này, Ban Thường vụ Thành ủy đã kịp thời thành lập Ban Chỉ đạo và Tổ Giúp việc; phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên Ban Chỉ đạo; UBND thành phố đã thành lập 2 tổ công tác chuyên trách; đồng thời ban hành kế hoạch triển khai với 31 nhiệm vụ cụ thể, gắn với mốc tiến độ rõ ràng.

Tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc

Theo báo cáo của Sở Xây dựng, đến nay thành phố đã cơ bản hoàn thành 18/31 nhiệm vụ theo kế hoạch đề ra; đặc biệt, đã tổ chức khởi công dự án Khu tái định cư Điện Bàn Bắc vào ngày 19/8/2025 theo đúng tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo, thể hiện quyết tâm chính trị và tinh thần chủ động của thành phố trong việc triển khai nhiệm vụ được giao.

Hiện nay, công tác giải phóng mặt bằng dựa vào hướng tuyến đường sắt tốc độ cao theo hồ sơ thiết kế sơ bộ nên chưa chính xác; dẫn đến phát sinh một số khó khăn, vướng mắc trong công tác đo đạc, kiểm đếm…

Trong đó, hướng tuyến Đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam đoạn qua địa bàn thành phố Đà Nẵng theo hồ sơ thiết kế sơ bộ có một số vị trí vướng hạ tầng, khu di tích hiện trạng, như: Nghĩa trang nhân dân Nổng Bồ và 2 di tích lịch sử cấp tỉnh - mộ Ngọc Dung Công Chúa và mộ Nguyễn Đức Huy; chùa Phước Thiện và bia di tích gần chùa Phước Thiện; Khu tái định cư Hòa Nhơn và nút giao quốc lộ 14B - đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi.

Do vậy, Thường trực Thành ủy xem xét đề nghị Bộ Xây dựng chỉ đạo Ban Quản lý dự án Thăng Long sớm hoàn tất công tác lựa chọn nhà thầu tư vấn, tổ chức lập hồ sơ báo cáo nghiên cứu khả thi và làm việc với địa phương để thống nhất hướng tuyến cũng như bàn giao mốc thực tế để làm cơ sở triển khai thực hiện các bước tiếp theo.

Quang cảnh phiên họp. Ảnh: NGỌC PHÚ

Huy động tối đa nguồn lực, không để ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án

Theo Bí thư Thành ủy, cần thẳng thắn nhìn nhận, khối lượng công việc phía trước còn rất lớn, yêu cầu tiến độ rất cao; trong khi công tác giải phóng mặt bằng là khâu đặc biệt quan trọng, có tính chất quyết định đến tiến độ triển khai toàn bộ dự án.

Vì vậy, đòi hỏi các cấp, các ngành, các địa phương phải tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm cao nhất, chủ động, quyết liệt hơn nữa trong tổ chức thực hiện; đồng thời phải đặc biệt quan tâm làm tốt công tác tái định cư, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân; thực hiện đúng quan điểm tái định cư phải đi trước một bước, bảo đảm ổn định đời sống lâu dài cho người dân, tạo sự đồng thuận xã hội cao trong quá trình triển khai dự án.

Bí thư Thành ủy nhấn mạnh, phiên họp hôm nay có ý nghĩa rất quan trọng, nhằm đánh giá toàn diện tình hình triển khai công tác giải phóng mặt bằng trên địa bàn thành phố; rà soát tiến độ thực hiện các nhiệm vụ đã được Ban Chỉ đạo giao; làm rõ những khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn trong quá trình triển khai; xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, địa phương.

Đồng thời, đề ra các giải pháp cụ thể, khả thi, quyết liệt hơn nữa để bảo đảm hoàn thành các nhiệm vụ theo đúng tiến độ đã đề ra, góp phần triển khai thành công dự án có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng này.

Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang yêu cầu các cơ quan, đơn vị, địa phương phải tập trung tối đa nguồn lực để đẩy nhanh tiến độ thực hiện các nhiệm vụ còn lại, không để chậm trễ ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.

Việc tổ chức thực hiện phải bảo đảm nguyên tắc phân công “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền; đồng thời bảo đảm yêu cầu “3 dễ”: dễ kiểm tra, dễ đôn đốc, dễ đánh giá.

Trong quá trình triển khai, phải quán triệt sâu sắc tinh thần chỉ đạo: “tư tưởng phải thông, quyết tâm phải cao, nỗ lực phải lớn, hành động phải quyết liệt, hiệu quả; làm việc nào dứt việc đó, làm việc nào ra việc đó”.

Khi phát sinh khó khăn, vướng mắc, phải kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền để xem xét, xử lý, tuyệt đối không để tồn đọng, kéo dài.

Tạo sự đồng thuận cao trong triển khai dự án

Bí thư Thành ủy đề nghị Đảng ủy UBND thành phố tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan, địa phương, đơn vị liên quan khẩn trương đẩy nhanh tiến độ, tích cực tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện các thủ tục về quy hoạch, thủ tục đầu tư các tiểu dự án thuộc dự án thành phần 1 và dự án thành phần 2 về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư phục vụ Dự án đường sắt tốc độ cao, bảo đảm hoàn thành theo đúng tiến độ đề ra.

Cùng với đó, chủ động phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng và Ban Quản lý dự án Thăng Long để sớm thống nhất hướng tuyến đi qua địa bàn thành phố; khẩn trương bàn giao mốc thực địa để làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo theo đúng quy định.

Công tác tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình lập quy hoạch phát triển theo định hướng TOD tại các vị trí nhà ga đường sắt tốc độ cao trên địa bàn thành phố cần được tập trung, triển khai đồng bộ với quá trình lập dự án.

Theo đó, cần khai thác hiệu quả quỹ đất, tạo động lực phát triển mới, thu hút các nguồn lực đầu tư, trong đó ưu tiên tập trung tại 2 vị trí ga hành khách (ga Đà Nẵng và ga Tam Kỳ), góp phần hình thành các trung tâm phát triển mới của thành phố trong tương lai.

Đối với cấp ủy, chính quyền các xã, phường nơi có dự án đi qua, Bí thư Thành ủy yêu cầu Ban Thường vụ Đảng ủy các xã, phường tiếp tục tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, phát huy vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu trong việc tổ chức triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng.

Đặc biệt, phải làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, đối thoại với nhân dân, bảo đảm người dân hiểu rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của dự án, tạo sự đồng thuận cao trong quá trình triển khai thực hiện.

Đồng thời, thực hiện tốt công tác tái định cư, bảo đảm ổn định đời sống lâu dài cho người dân bị ảnh hưởng; chủ động nắm chắc tình hình cơ sở, kịp thời phát hiện, xử lý các vấn đề phát sinh, không để hình thành các điểm nóng, không để các thông tin sai lệch ảnh hưởng đến quá trình triển khai dự án.

Bí thư Thành ủy yêu cầu Sở Xây dựng tiếp tục phát huy vai trò là Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo, chủ động tham mưu triển khai thực hiện đầy đủ, toàn diện các nhiệm vụ được giao; tăng cường theo dõi, đôn đốc, kiểm tra tiến độ thực hiện; kịp thời tham mưu Ban Chỉ đạo xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh.

Các cấp ủy đảng, chính quyền, các cơ quan, đơn vị, địa phương xác định rõ trách nhiệm, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo với quyết tâm chính trị cao nhất; huy động sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, triển khai quyết liệt, hiệu quả công tác giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, góp phần triển khai thành công Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn qua địa bàn thành phố.

NGỌC PHÚ