'Chủ nhật số', 'Gia đình số' rèn kỹ năng số đến từng khu dân cư

Đưa chuyển đổi số đến từng khu dân cư

Thay vì chỉ tuyên truyền về chuyển đổi số trên các phương tiện thông tin đại chúng, nhiều địa phương ở Thanh Hóa đang lựa chọn cách làm trực tiếp, đưa cán bộ, đoàn viên, thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng đến từng khu dân cư để hướng dẫn người dân sử dụng các nền tảng, tiện ích số.

Ra mắt mô hình "Ngày chủ nhật số" ở 13 thôn, xã Hoằng Thanh, tỉnh Thanh Hóa

Sáng 8/11, UBND xã Hoằng Thanh tổ chức ra mắt mô hình “Ngày Chủ nhật số – Bình dân học vụ số” với sự tham gia của đại diện 13 thôn. Đây được xác định là hoạt động nhằm đưa kỹ năng số đến gần hơn với người dân, nhất là những người còn hạn chế trong tiếp cận công nghệ.

Ông Nguyễn Cao Thiên, Phó Chủ tịch UBND xã Hoằng Thanh đánh giá, đây là mô hình có vai trò rất quan trọng đối với quá trình chuyển đổi số tại địa phương; đồng thời giao các bộ phận chuyên môn, các thôn và tổ công nghệ số cộng đồng phối hợp triển khai, đưa hoạt động hỗ trợ kỹ năng số đến tận khu dân cư, bảo đảm thiết thực, phù hợp với nhu cầu của người dân.

Ông Nguyễn Cao Thiên, Phó Chủ tịch UBND xã Hoằng Thanh đánh giá, đây là mô hình có vai trò rất quan trọng đối với quá trình chuyển đổi số tại địa phương

Đại diện 13 thôn, ông Hắc Ngọc Huy, Trưởng thôn Nhân Ngọc, xã Hoằng Thanh khẳng định các thôn sẽ phát huy vai trò gần dân, sát dân, tích cực tuyên truyền, vận động người dân tham gia; phối hợp hướng dẫn sử dụng ứng dụng số, dịch vụ công trực tuyến và các tiện ích thiết yếu. Đồng thời, chủ động nắm bắt những khó khăn, vướng mắc để phản ánh, đề xuất giải pháp tháo gỡ.

Cán bộ và người dân xã Hoằng Thanh hưởng ứng "ngày chủ nhật số"

Tại phường Quảng Phú, mô hình “Ngày Chủ nhật số” cũng được khởi động từ điểm dân cư Hưng Phúc. Địa phương đã thành lập 24 tổ hướng dẫn phụ trách các tổ dân phố, tạo mạng lưới hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ trên diện rộng.

Bà Nguyễn Thị Thu Hà, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Quảng Phú nhận định, để mô hình hoạt động hiệu quả cần có sự phối hợp đồng bộ, trách nhiệm của các tổ hướng dẫn, cấp ủy chi bộ, ban điều hành tổ dân phố và các lực lượng tại cơ sở.

Cùng với xã Hoằng Thanh, phường Quảng Phú là một trong số các địa phương triền khai "Ngày chủ nhật số" sớm tại Thanh Hóa

Đáng chú ý, lãnh đạo phường yêu cầu duy trì hoạt động vào ngày Chủ nhật hằng tuần, phân công rõ nhiệm vụ từng thành viên, đặc biệt phải “lấy kết quả người dân tự sử dụng thành thạo các ứng dụng làm thước đo hiệu quả, tránh hình thức”.

Theo kế hoạch, sau mô hình điểm tại Hưng Phúc, phường Quảng Phú sẽ triển khai đồng loạt tại các tổ dân phố vào ngày 15/11. Công an phường, Tổ công nghệ số cộng đồng và đoàn viên thanh niên cùng tham gia hỗ trợ định danh điện tử, giải quyết vướng mắc về dữ liệu dân cư, hướng dẫn phòng tránh lừa đảo trên không gian mạng.

Ngày "Chủ nhật số", người dân được hướng dẫn cài đặt, sử dụng các nền tảng số tại cơ sở

Mỗi gia đình có một công dân số

Nếu “Ngày Chủ nhật số” tạo không gian để người dân được hướng dẫn, thực hành thì “Gia đình số” hướng đến việc duy trì kỹ năng công nghệ ngay trong đời sống thường ngày.

Tại phường Đông Quang, từ cuối tháng 10, UBND phường đã ra mắt mô hình “Mỗi gia đình có 1 công dân số tiêu biểu”, triển khai đồng loạt tại 21 tổ dân phố. Theo đó, mỗi gia đình lựa chọn ít nhất một thành viên có khả năng sử dụng điện thoại thông minh và các nền tảng số làm đầu mối, hướng dẫn những người còn lại.

Tại phường Đông Quang, mô hình “Mỗi gia đình có 1 công dân số tiêu biểu”, triển khai đồng loạt tại 21 tổ dân phố

Sau lễ ra mắt, địa phương tổ chức tập huấn cho lực lượng tham gia mô hình, tập trung vào các nội dung như cài đặt, sử dụng ứng dụng ThanhHoa, thực hiện dịch vụ công trực tuyến, tích hợp thẻ bảo hiểm y tế vào VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt, sử dụng chữ ký số cá nhân và kỹ năng bảo đảm an toàn thông tin.

Tại xã Quảng Ngọc, mô hình “Mỗi gia đình có 1 công dân số” được triển khai tại 16/16 thôn. Mỗi hộ gia đình lựa chọn một thành viên phù hợp làm đầu mối công dân số, ưu tiên người trưởng thành có khả năng sử dụng điện thoại thông minh và có điều kiện hỗ trợ người thân.

Người cao tuổi được hỗ trợ, hướng dẫn ứng dụng trên nền tàng số

Địa phương đặt mục tiêu phấn đấu 100% công dân từ đủ 6 tuổi trở lên đủ điều kiện được cấp tài khoản định danh điện tử; 45% người dân trong độ tuổi trưởng thành có chữ ký số hoặc chữ ký điện tử cá nhân; 40% người trưởng thành cài đặt, đăng nhập và biết sử dụng ứng dụng ThanhHoa.

Đặc biệt, xã hướng đến mục tiêu mỗi người dân có một Sổ sức khỏe điện tử được cài đặt, tích hợp trên VNeID; 100% người trưởng thành có kỹ năng số cơ bản. Các thôn, Tổ công nghệ số cộng đồng được giao nhiệm vụ rà soát từng hộ, hướng dẫn theo phương châm “cầm tay chỉ việc”, ưu tiên người cao tuổi, người yếu thế và những người còn hạn chế kỹ năng công nghệ.

Trong khi đó, mô hình “Gia đình số” tại phường Trúc Lâm tập trung vào 6 nhóm nội dung gồm: kỹ năng số, danh tính số, thanh toán điện tử, dịch vụ công trực tuyến, an toàn thông tin và phát triển kinh tế số. Qua đó, mỗi gia đình không chỉ biết sử dụng các tiện ích công nghệ mà còn từng bước ứng dụng vào sản xuất, kinh doanh và các hoạt động thiết yếu.

Mô hình "Gia đình số" ở Thanh Hóa được giao cho các cấp hội phụ nữ phụ trách

Tránh ra mắt rầm rộ nhưng thiếu hiệu quả thực chất

Nhìn từ các mô hình đang được triển khai, có thể thấy chuyển đổi số ở cơ sở tại Thanh Hóa đang chuyển dần từ tuyên truyền chung sang cách làm cụ thể, có địa chỉ, lực lượng phụ trách và những chỉ tiêu cần hoàn thành.

“Ngày Chủ nhật số” tạo điểm tiếp xúc trực tiếp giữa lực lượng hướng dẫn với người dân; “Gia đình số” tạo cơ chế lan tỏa từ một thành viên đến những người thân trong cùng mái nhà. Hai mô hình có cách tiếp cận khác nhau nhưng bổ trợ cho nhau, cùng hướng đến mục tiêu hình thành công dân số từ nền tảng cộng đồng.

Hai mô hình "Gia đình số" và "Ngày chủ nhật số" có cách tiếp cận khác nhau nhưng bổ trợ cho nhau, cùng hướng đến mục tiêu hình thành công dân số từ nền tảng cộng đồng.

Một điểm tích cực là các địa phương đã quan tâm hơn đến vấn đề an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân. Tại phường Quảng Phú, các tổ hướng dẫn được quán triệt tuyệt đối không yêu cầu người dân cung cấp mật khẩu, mã OTP. Đây là yêu cầu cần thiết trong bối cảnh các giao dịch trên môi trường mạng ngày càng phổ biến, kéo theo nguy cơ lừa đảo công nghệ cao.