Chủ quan với dấu hiệu bệnh, cô gái suýt trả giá bằng quả thận

Theo bác sĩ Lực, không ít trường hợp đến viện khi quả thận đã tổn thương nặng, không còn khả năng bảo tồn. Ảnh: BSCC.

Chia sẻ về trường hợp này, bác sĩ Mai Văn Lực, Bệnh viện E, cho biết bệnh nhân là nữ, 29 tuổi, quê Đà Nẵng, hiện làm giáo viên tiếng Trung tại Hà Nội.

Bệnh nhân tìm đến bệnh viện sau khi được một đồng nghiệp giới thiệu, mang theo hồ sơ và phim chụp cắt lớp vi tính (CT) từ một cơ sở y tế tư nhân.

Mất gần như toàn bộ chức năng thận

Khi xem kết quả chụp CT, bác sĩ nhận thấy quả thận trái của bệnh nhân đã giãn ứ nước độ IV - giai đoạn nặng nhất. Phần nhu mô thận mỏng gần như chỉ còn một lớp rất mỏng, cho thấy chức năng của thận gần như đã mất hoàn toàn.

Khai thác bệnh sử, bác sĩ hỏi bệnh nhân có từng đau lưng, siêu âm ổ bụng hay phát hiện bất thường nào trước đó hay chưa.

Người bệnh cho biết chỉ thỉnh thoảng cảm thấy mỏi nhẹ vùng lưng. Khoảng hơn một năm trước, khi đi khám tại một phòng khám, chị được thông báo có một nang thận và chỉ cần theo dõi định kỳ.

Do công việc giảng dạy bận rộn, không có triệu chứng đau đớn rõ rệt nên chị không quay lại kiểm tra.

Theo bác sĩ Mai Văn Lực, nguyên nhân thực sự không phải là nang thận mà là tình trạng hẹp niệu quản tại vị trí đổ vào bàng quang khiến nước tiểu không thoát được, gây ứ nước kéo dài và phá hủy dần chức năng thận.

"Nếu bệnh được phát hiện từ sớm, người bệnh chỉ cần thực hiện phẫu thuật tạo hình cắm lại niệu quản vào bàng quang là có thể bảo tồn hoàn toàn quả thận", bác sĩ Lực cho biết.

Tuy nhiên, do bệnh diễn tiến âm thầm, không gây triệu chứng rõ rệt nên đến khi phát hiện, quả thận gần như không còn khả năng hồi phục.

Bác sĩ đã tư vấn bệnh nhân nhập viện để chụp xạ hình nhằm đánh giá lần cuối chức năng của thận. Nếu xác định thận đã mất chức năng hoàn toàn, phương án điều trị phù hợp là phẫu thuật nội soi cắt bỏ nhằm phòng ngừa nguy cơ nhiễm trùng và các biến chứng về sau.

Khi nghe đến khả năng phải cắt bỏ một quả thận, nữ giáo viên không giấu được sự lo lắng. Do đang sống và làm việc một mình tại Hà Nội, chị xin thêm thời gian để trao đổi với gia đình ở quê trước khi đưa ra quyết định điều trị.

Cơn đau biến mất không đồng nghĩa bệnh đã khỏi

Không lâu sau trường hợp trên, bác sĩ Mai Văn Lực tiếp tục tiếp nhận một bệnh nhân nữ 54 tuổi với câu chuyện tương tự.

Bác sĩ Mai Văn Lực thăm khám cho bệnh nhân. Ảnh: BSCC.

Ba năm trước, người phụ nữ này từng nhập viện cấp cứu vì cơn đau quặn thận dữ dội. Qua thăm khám, bác sĩ phát hiện một viên sỏi niệu quản kích thước khoảng 6 mm gây tắc nghẽn.

Do kích thước viên sỏi chưa bắt buộc phải can thiệp ngoại khoa, bệnh nhân được kê thuốc điều trị nội khoa để hỗ trợ sỏi tự đào thải và được hẹn tái khám.

Sau khi uống hết thuốc, cơn đau biến mất, người bệnh cho rằng viên sỏi đã tự ra ngoài nên không quay lại bệnh viện theo lịch hẹn. Chỉ đến ba năm sau, chị mới đi kiểm tra lại.

Theo bác sĩ Lực, đây là tình trạng khá phổ biến trong thực hành lâm sàng. Nhiều người chỉ nhớ đến bệnh khi còn đau. Khi triệu chứng giảm hoặc hết hẳn, họ dễ bỏ qua các cuộc tái khám vì nghĩ rằng bệnh đã khỏi.

Tuy nhiên, đối với các bệnh lý của hệ tiết niệu, đây có thể là sai lầm nguy hiểm. Bác sĩ này giải thích khi sỏi mắc kẹt hoặc đường tiết niệu bị hẹp, người bệnh thường chỉ trải qua cơn đau dữ dội ở giai đoạn cấp tính. Sau đó, áp lực trong hệ tiết niệu thay đổi khiến cơn đau giảm hoặc biến mất, nhưng điều đó không có nghĩa tình trạng tắc nghẽn đã được giải quyết.

Trong suốt thời gian không còn triệu chứng, quả thận vẫn phải chịu áp lực kéo dài. Nước tiểu ứ đọng tiếp tục phá hủy nhu mô và làm suy giảm chức năng thận từng ngày. Khi xuất hiện các biểu hiện rõ ràng hoặc được phát hiện qua kiểm tra, tổn thương nhiều trường hợp đã không thể phục hồi.

Bác sĩ Mai Văn Lực nhấn mạnh trong quá trình điều trị các bệnh lý tiết niệu, việc tái khám đúng lịch quan trọng không kém dùng thuốc. Ngay cả khi người bệnh hoàn toàn không còn đau hay khó chịu, vẫn cần đến bệnh viện theo đúng lịch để đánh giá tình trạng của viên sỏi hoặc mức độ lưu thông của đường tiết niệu.

"Chỉ khoảng 5-10% trường hợp sỏi không tự đào thải được cũng đủ để gây hậu quả rất lớn nếu không được phát hiện. Dù không còn đau, viên sỏi vẫn có thể âm thầm gây tắc nghẽn và phá hủy chức năng thận", BS Mai Văn Lực cảnh báo.

Bác sĩ cũng khuyến cáo người dân không nên chủ quan với các triệu chứng như đau lưng, đau hông, tiểu buốt, tiểu khó hoặc những bất thường được phát hiện tình cờ qua siêu âm. Khi đã được chẩn đoán mắc bệnh lý tiết niệu, người bệnh cần tuân thủ điều trị và tái khám đúng hẹn để phát hiện sớm các biến chứng, bảo tồn tối đa chức năng thận.