Chủ tịch Quốc hội dự IPU-152: Nhịp cầu hòa bình và khát vọng phát triển

Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn trên cương vị người đứng đầu cơ quan lập pháp cao nhất Việt Nam, ngay sau khi tái đắc cử tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI; góp phần thúc đẩy quan hệ đối tác nghị viện, ngoại giao nghị viện đa phương, cộng hưởng khát vọng phát triển với các đối tác Thổ Nhĩ Kỳ và Italy.

Cộng hưởng tiếng nói chung

Kỳ họp IPU-152 "ra mắt" với một chủ đề không mới nhưng là trăn trở khôn nguôi của tất cả các nghị viện thành viên, đặc biệt trong bối cảnh hiện nay: “Nuôi dưỡng hy vọng, củng cố hòa bình và bảo đảm công lý cho các thế hệ tương lai”.

Với chủ điểm về hòa bình, công lý cho các thế hệ tương lai, diễn đàn là vườn ươm ý tưởng để các nước chung tay thúc đẩy hành động nghị viện vì một thế hệ tương lai được nuôi dưỡng bởi hy vọng và hòa bình.

Tại đây, Đại hội đồng cũng dự kiến sẽ thông qua các nghị quyết về vấn đề khẩn cấp và các nội dung do Ủy ban Thường trực về Hòa bình và An ninh quốc tế (Standing Committee on Peace and International Security) đề xuất, với chủ đề “Vai trò của nghị viện trong việc thiết lập các cơ chế quản lý hậu xung đột vững chắc và khôi phục một nền hòa bình công bằng, bền vững”; cũng như nội dung do Ủy ban Thường trực về Phát triển bền vững (Standing Committee on Sustainable Development) kiến nghị, với chủ đề “Xây dựng nền kinh tế toàn cầu công bằng và bền vững: Vai trò của nghị viện trong việc chống chủ nghĩa bảo hộ, giảm thuế quan và ngăn chặn hành vi tránh thuế của doanh nghiệp”.

Trong bối cảnh những bất ổn toàn cầu gia tăng, căng thẳng khu vực ngày càng sâu sắc, các quốc gia đang đối mặt với nhiều thách thức lớn về kinh tế, xã hội và nhân đạo, cuộc gặp gỡ tại Istanbul là minh chứng rõ ràng cho cam kết chung đối với đối thoại, hợp tác và chủ nghĩa đa phương. Đánh giá về chủ đề của IPU-152, Chủ tịch Quốc hội Thổ Nhĩ Kỳ Numan Kurtulmus nhận định, đây là lời kêu gọi tất cả các quốc gia đảm nhận trách nhiệm lớn lao hơn nữa.

Theo ông, nuôi dưỡng hy vọng đòi hỏi phải đưa ra một tầm nhìn đáng tin cậy về tương lai, truyền cảm hứng và củng cố niềm tin cho thế hệ trẻ; củng cố hòa bình đòi hỏi duy trì các kênh đối thoại cởi mở; và bảo đảm công lý yêu cầu một cam kết kiên định đối với cách tiếp cận dựa trên pháp quyền và tôn trọng phẩm giá con người. Trách nhiệm của các nghị viện là chuyển hóa những nguyên tắc này thành các chính sách cụ thể, đồng thời củng cố nền quản trị bao trùm và có trách nhiệm giải trình.

Sự hiện diện của người đứng đầu Quốc hội Việt Nam tại kỳ họp khẳng định cam kết mạnh mẽ trong việc chủ động đóng góp vào các vấn đề toàn cầu. Tham dự các hoạt động của IPU là nhiệm vụ ngoại giao nghị viện đa phương quan trọng hàng đầu của Quốc hội, nhằm thúc đẩy và bảo vệ lợi ích của Việt Nam, tham khảo quan điểm của các nước về các vấn đề quốc tế, thể hiện quan điểm quốc gia về các quan tâm chung, góp phần nâng cao vị thế của Quốc hội nói riêng và Việt Nam nói chung trên trường quốc tế. Đây cũng là nơi Việt Nam có thể tiếp cận với nhiều kinh nghiệm của các nghị viện thế giới, đóng góp cho việc hoàn thiện và nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội.

Việc tham dự Đại hội đồng IPU-152 lần này còn là dịp để Việt Nam tiếp tục khẳng định cam kết đóng góp vào các vấn đề chung của cộng đồng quốc tế, từ hòa bình, an ninh đến phát triển bền vững và ứng phó với các thách thức toàn cầu. Đồng thời, các hoạt động song phương bên lề sẽ tạo cơ hội thúc đẩy quan hệ với các đối tác, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực.

Vì mục tiêu phát triển bền vững

Ngay sau đó, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn sẽ tiến hành một số hoạt động song phương tại Thổ Nhĩ Kỳ trong bối cảnh Ankara đang triển khai chiến lược “Tầm nhìn thế kỷ”. Với quốc gia nằm ở ngã tư đường giữa châu Âu và châu Á, Việt Nam được xác định là một trong những đối tác ưu tiên hàng đầu tại khu vực ASEAN, tạo tiền đề để đưa quan hệ hai nước lên tầm cao mới.

Chuyến thăm lần này được kỳ vọng sẽ thúc đẩy hợp tác nghị viện giữa Việt Nam và Thổ Nhĩ Kỳ cả trên bình diện song phương cũng như tại các diễn đàn nghị viện quốc tế và khu vực; phát huy vai trò của hai cơ quan lập pháp trong hỗ trợ Chính phủ hai nước đẩy mạnh hợp tác song phương và tại các diễn đàn, cơ chế đa phương liên chính phủ.

Đây cũng là “cơ hội vàng” để hiện thực hóa các thỏa thuận cấp cao về khoa học công nghệ, đồng thời mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực giàu tiềm năng như thực phẩm Halal, y tế và nông nghiệp. Về đầu tư, tính lũy kế đến tháng 12/2025, Thổ Nhĩ Kỳ có 49 dự án đầu tư còn hiệu lực, với tổng số vốn đăng ký gần 1,754 tỷ USD, đứng thứ 24/146 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư tại Việt Nam và là nhà đầu tư lớn thứ hai của khu vực Trung Đông - châu Phi tại Việt Nam. Không chỉ dừng lại ở kinh tế, hai nước còn tích cực phối hợp trên các diễn đàn đa phương, tận dụng vị thế chiến lược của Thổ Nhĩ Kỳ để hàng hóa Việt Nam tiến sâu hơn vào thị trường khu vực và tham gia các nỗ lực nhân đạo quốc tế.

Bên cạnh đó, quan hệ giữa Quốc hội hai nước gần đây phát triển tích cực; hai bên duy trì các hoạt động trao đổi đoàn, tiếp xúc, tham vấn tại các diễn đàn liên nghị viện mà hai nước là thành viên như IPU, Hội đồng Nghị viện châu Á (APA)…

Thổ Nhĩ Kỳ thường xuyên cử các đoàn tham dự các sự kiện Quốc hội Việt Nam đăng cai tổ chức như Đại hội đồng IPU-132 (2015), Hội nghị Nghị sĩ trẻ toàn cầu lần thứ 9 của IPU (2023). Hai Quốc hội đều đã thành lập Nhóm Nghị sĩ hữu nghị.

Tiếp nối các hoạt động song phương tại Thổ Nhĩ Kỳ, chuyến thăm chính thức Italy của người đứng đầu Quốc hội Việt Nam hứa hẹn làm sâu sắc thêm quan hệ hai nước, vốn được vun đắp bền bỉ hơn năm thập kỷ.

Chia sẻ với TGVN, Đại sứ Việt Nam tại Italy Nguyễn Phương Anh khẳng định, chuyến thăm mang ý nghĩa đối ngoại đặc biệt quan trọng khi là chuyến thăm chính thức đầu tiên của Chủ tịch Quốc hội Việt Nam tới Italy sau hơn 10 năm. Qua đó, thể hiện sự coi trọng của Việt Nam đối với Italy – một đối tác quan trọng tại Liên minh châu Âu (EU), đồng thời khẳng định quyết tâm của Lãnh đạo cấp cao hai nước trong việc tăng cường hợp tác giữa Quốc hội Việt Nam và Nghị viện Italy, tiếp tục làm sâu sắc quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Italy.

Trong khuôn khổ chuyến thăm sẽ có các hoạt động tiếp xúc cấp cao bao gồm hội kiến với Tổng thống Sergio Mattarella và làm việc với lãnh đạo Hạ viện, Thượng viện Italy; tiếp xúc, làm việc với Nhóm Nghị sỹ hữu nghị Việt Nam-Italy; đồng thời tăng cường hợp tác kênh Đảng. Đây cũng là dịp để hai bên trao đổi, rà soát và định hướng hoàn thiện các khuôn khổ pháp lý, tạo nền tảng thuận lợi cho việc mở rộng hợp tác song phương, nâng cấp quan hệ trong thời gian tới.

Đại sứ Nguyễn Phương Anh nhấn mạnh, chuyến thăm cũng đồng thời tạo xung lực mới thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư giữa hai nước, tạo động lực mới cho tăng trưởng kim ngạch thương mại hai chiều (hiện đạt gần 7,5 tỷ USD).

Italy hiện đang là đối tác thương mại lớn thứ ba của Việt Nam trong EU. Sự hiện diện của các doanh nghiệp Italy tại Việt Nam ngày càng mở rộng qua nhiều dự án đầu tư, tập trung vào các ngành công nghiệp then chốt như da giày, xây dựng và chế biến thép...

Việc tận dụng hiệu quả Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), cùng với việc thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực mới và thực chất như đổi mới sáng tạo, công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghệ cao và năng lượng tái tạo, bảo tồn góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả hợp tác kinh tế giữa hai nước.

Chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới quốc gia Tây Âu không chỉ góp phần vun đắp tình hữu nghị truyền thống giữa nhân dân hai nước, mà còn tạo nền tảng và động lực mới để quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Italy tiếp tục phát triển toàn diện, thực chất và bền vững hơn trong giai đoạn mới, phù hợp với lợi ích chung và kỳ vọng của cả hai bên.

Đối tác tin cậy, trách nhiệm

Chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn diễn ra vào thời điểm hết sức đặc biệt, khi toàn Đảng, toàn dân đang nỗ lực triển khai đường lối đối ngoại của Đại hội XIV. Chuyến thăm chia sẻ thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam sau 40 năm Đổi mới và những mục tiêu, khát vọng phát triển trong kỷ nguyên mới, hướng tới hai mục tiêu 100 năm của đất nước.

Với các hoạt động song phương, chuyến công tác khẳng định chủ trương nhất quán của Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn tiếp tục củng cố, thúc đẩy quan hệ với các đối tác quan trọng là Italy và Thổ Nhĩ Kỳ ngày càng đi vào chiều sâu và hiệu quả hơn. Sự tin cậy chính trị được củng cố qua các cuộc gặp cấp cao tại Ankara và Rome sẽ tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho các hoạt động đầu tư, thương mại của doanh nghiệp.

Và hơn hết, trên hành trình thúc đẩy hợp tác nghị viện, mỗi điểm dừng chân của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đều mang theo thông điệp về một Việt Nam tự cường, đổi mới và luôn coi trọng quan hệ hữu nghị truyền thống với các nước bạn bè quốc tế.

Chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, từ Istanbul tới Rome, với ý nghĩa về cả đa phương và song phương trong bối cảnh mới, sẽ là lời khẳng định về một Việt Nam trách nhiệm và nỗ lực kiến tạo vì hòa bình nhân loại tại “nghị trường” quốc tế; đồng thời làm sâu sắc hơn mối quan hệ đầy tiềm năng với hai đối tác, hai người bạn Âu – Á.