Chứng nhận quốc tế giúp doanh nghiệp duy trì lợi thế cạnh tranh

Khách mời tham gia hội thảo. Ảnh: BTC

Sáng ngày 16-7, Trung tâm Xúc tiến thương mại và Đầu tư TPHCM (ITPC) phối hợp với Hiệp hội Lương thực thực phẩm TPHCM (FFA) tổ chức hội nghị tập huấn: “Nâng cao năng lực hội nhập kinh tế quốc tế về ngành hàng lương thực - thực phẩm và sản phẩm nông nghiệp sau chế biến”.

Sự kiện nhằm trang bị tư duy chiến lược và giải pháp thực tiễn cho cộng đồng doanh nghiệp; tạo không gian kết nối các chuyên gia để cùng phân tích những điểm nghẽn và xây dựng lộ trình đưa thương hiệu nông sản Việt vươn tầm quốc tế.

Phát biểu tại sự kiện, bà Hồ Thị Quyên, Phó Giám đốc ITPC, cho biết kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 6 tháng đầu năm 2026 ước đạt 35,88 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ. Riêng TPHCM tiếp tục thể hiện vai trò đầu tàu khi chỉ số sản xuất công nghiệp ngành lương thực, thực phẩm tăng 12% trong quý I.

Dù các hiệp định thương mại tự do (FTA) mở ra nhiều cơ hội, song bà Hồ Thị Quyên cũng nhìn nhận thực tế rằng, ưu đãi thuế quan chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi doanh nghiệp đáp ứng được bộ tiêu chuẩn ngày càng chặt chẽ của thị trường quốc tế.

Về tình hình chuyển đổi hệ thống lương thực thực phẩm, Thạc sĩ Trần Thị Phương Hoa, Phó Chủ tịch FFA, chỉ ra một xu hướng dịch chuyển quan trọng của thương mại quốc tế, hội nhập hiện nay không đơn thuần là mở rộng thị trường hay cạnh tranh bằng giá cả. Bởi người tiêu dùng toàn cầu đã thay đổi tư duy: vừa quan tâm đến sản phẩm cuối cùng và vừa chú trọng đến quy trình doanh nghiệp tạo ra sản phẩm đó. Tính minh bạch, trách nhiệm với cộng đồng và cam kết phát triển bền vững chính là yếu tố then chốt quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam trong giai đoạn mới.

Đánh giá thêm về các rào cản kỹ thuật, Thạc sĩ Đặng Bùi Khuê, Cố vấn cấp cao Công ty TNHH Tư vấn và Đào tạo SMP, chia sẻ chi tiết về Hiệp định CPTPP. Ông Khuê lưu ý thực tế rằng mức thuế quan giảm về 0% có thể khiến doanh nghiệp thiếu đi sự chuẩn bị cần thiết, trong khi thách thức lớn nhất nằm ở các hàng rào kỹ thuật chặt chẽ.

CPTPP không chỉ đòi hỏi kiểm dịch động thực vật (SPS) hay tiêu chuẩn kỹ thuật (TBT), mà còn ràng buộc pháp lý về quyền lao động theo chuẩn ILO, bảo vệ môi trường, đa dạng sinh học và nguồn nguyên liệu hợp pháp. Doanh nghiệp cần chuẩn bị nguồn lực tài chính phù hợp để đáp ứng chi phí kiểm nghiệm và chứng nhận quốc tế nhằm duy trì lợi thế cạnh tranh.

Chia sẻ về giải pháp tiếp cận thị trường, bà Nguyễn Lê Gia Khánh, Quản lý tài khoản cấp cao Amazon Global Selling Việt Nam, đề xuất phương thức đưa nông sản Việt tiếp cận trực tiếp thị trường toàn cầu. Bà Khánh nêu thực tế rằng Việt Nam dẫn đầu thế giới về xuất khẩu nhiều mặt hàng, nhưng thương hiệu đôi khi chưa được nhận diện rõ nét do thường thông qua các nhà phân phối nước ngoài.

Bà Nguyễn Lê Gia Khánh chia sẻ tại chương trình. Ảnh: BTC

Bằng việc tận dụng nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới, doanh nghiệp có thể bán hàng trực tiếp (B2C) và tiếp cận trực tiếp dữ liệu người tiêu dùng. Giải pháp này đã được minh chứng qua câu chuyện của "Rong nho Trường Thọ" - sản phẩm nội địa lọt top 9 trong danh mục bán chạy nhất trên Amazon và đạt mức tiêu thụ ổn định 1.000 sản phẩm/tháng.

Theo các chuyên gia, tiêu chuẩn xanh hiện nay không còn là yếu tố mang tính hình thức, mà đã trở thành năng lực cạnh tranh cốt lõi. Khách hàng tại các thị trường phát triển đòi hỏi doanh nghiệp phải có dữ liệu minh chứng thực tế cho các cam kết xanh. Hướng đi bền vững là cần kết nối toàn bộ chuỗi giá trị: từ việc đảm bảo chất lượng tại vùng trồng, ứng dụng công nghệ chế biến sâu tại nhà máy, đến thương mại hóa hiệu quả trên thị trường.