Chung sức bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Si Pa Phìn cùng lực lượng dân quân và nhân dân địa phương tuần tra bảo vệ biên giới. Ảnh: Văn Thắng

Trên tuyến biên giới Tây Bắc, xã Si Pa Phìn, tỉnh Điện Biên có hơn 33km đường biên tiếp giáp với nước bạn Lào với 12 cột mốc quốc giới. Nơi đây địa hình hiểm trở, giao thông đi lại khó khăn, đời sống nhân dân còn nhiều thiếu thốn, trong khi tình hình tội phạm ma túy, xuất nhập cảnh trái phép tiềm ẩn nguy cơ phức tạp. Trung tá Phạm Văn Thắng, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Si Pa Phìn, Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên cho biết: “Để bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia, ngoài vai trò nòng cốt, chuyên trách của Bộ đội Biên phòng thì điều quan trọng là phải phát huy được sức mạnh, vai trò chủ thể của nhân dân ở khu vực biên giới”.

Từ nhận thức đó, Đồn Biên phòng Si Pa Phìn đã chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai thực hiện tốt Chỉ thị số 01/CT-TTg; đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao nhận thức cho nhân dân về chủ quyền lãnh thổ, quy chế khu vực biên giới và trách nhiệm tham gia giữ gìn an ninh trật tự tại địa phương. Nội dung tuyên truyền được triển khai linh hoạt, phù hợp với đặc điểm tình hình địa bàn và đồng bào các dân tộc. Chỉ tính từ đầu năm 2025 đến nay, đơn vị đã phối hợp với các lực lượng chức năng tổ chức 20 buổi tuyên truyền với hơn 1.200 lượt người tham gia.

Cùng với đẩy mạnh công tác tuyên truyền, Đồn Biên phòng Si Pa Phìn còn tham mưu cùng chính quyền địa phương thành lập các Tổ tự quản đường biên, cột mốc và Tổ tự quản giữ gìn an ninh trật tự khu vực biên giới. Nhờ đó, phong trào “Toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong trong tình hình mới” ngày càng lan tỏa sâu rộng, đi vào nền nếp. Hiện có 12 hộ gia đình, 27 cá nhân và 8 tập thể đăng ký tự quản hơn 33km đường biên giới cùng 12 mốc quốc giới; 20 Tổ tự quản an ninh trật tự với 108 thành viên. Các tổ thường xuyên phối hợp cùng lực lượng Bộ đội Biên phòng tuần tra, phát quang đường biên, kiểm tra hệ thống mốc giới, giữ gìn an ninh trật tự địa bàn. Trong năm 2025, lực lượng chức năng và nhân dân tại địa phương đã phối hợp tổ chức 19 đợt tuần tra với hơn 200 lượt người tham gia.

Từ những mô hình thiết thực ấy, vai trò chủ thể của nhân dân trong bảo vệ biên giới ngày càng được phát huy. Bà con là “tai mắt” hỗ trợ Bộ đội Biên phòng kịp thời phát hiện, đấu tranh, ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật. Từ nguồn tin do người dân cung cấp, đơn vị đã đấu tranh, bắt giữ và khởi tố 8 vụ với 11 đối tượng phạm tội về ma túy, thu giữ 2 bánh heroin, 12.426 viên ma túy tổng hợp cùng nhiều tang vật có liên quan; đồng thời xử lý các vụ xuất nhập cảnh trái phép, góp phần giữ vững ổn định địa bàn. Cùng với đó, Đồn Biên phòng Si Pa Phìn gắn triển khai thực hiện Chỉ thị số 01/CT-TTg với chăm lo đời sống nhân dân, củng cố hệ thống chính trị cơ sở. Đơn vị phân công 20 đảng viên phụ trách, giúp đỡ 77 hộ gia đình khó khăn; hỗ trợ nhân dân phát triển sản xuất, xóa bỏ hủ tục, nâng cao dân trí.

Trung tá Phạm Văn Thắng chia sẻ: “Thời gian qua, đơn vị đã chủ động tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai thực hiện hiệu quả Chỉ thị số 01/CT-TTg; đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật, vận động nhân dân tham gia các tổ tự quản đường biên, cột mốc, giữ gìn an ninh trật tự ở cơ sở. Qua đó, nhận thức, trách nhiệm của bà con đối với nhiệm vụ bảo vệ biên giới ngày càng được nâng lên. Chúng tôi xác định, xây dựng "thế trận lòng dân" vững chắc là yếu tố quan trọng để bảo vệ biên giới từ sớm, từ xa”.

Tại xã Trường Sơn, tỉnh Quảng Trị, Đồn Biên phòng Làng Mô quản lý gần 44km đường biên giới với 16 cột mốc quốc giới; phụ trách địa bàn 9 thôn, 19 bản với hơn 8.400 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số. Địa bàn rộng, dân cư phân tán, đời sống còn nhiều khó khăn khiến nhiệm vụ quản lý, bảo vệ biên giới đặt ra nhiều yêu cầu nặng nề đối với cán bộ, chiến sĩ đơn vị.

Cán bộ Đồn Biên phòng Làng Mô cùng các lực lượng tại địa phương giúp dân lợp nhà. Ảnh: Huy Hoàng

Để đưa Chỉ thị số 01/CT-TTg đi vào cuộc sống, Đồn Biên phòng Làng Mô đã chủ động tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai hiệu quả mô hình tự quản đường biên, mốc quốc giới với 10 tập thể và hơn 1.300 cá nhân tham gia; đồng thời củng cố các tổ tự quản an ninh trật tự ở khu vực biên giới với 50 thành viên nòng cốt. Cán bộ, chiến sĩ thường xuyên xuống bản tuyên truyền pháp luật, vận động nhân dân chấp hành quy chế khu vực biên giới, tích cực tham gia tố giác tội phạm, không xuất nhập cảnh trái phép. Đơn vị đã nhiều lần tổ chức cho dân quân xã tham gia cùng Bộ đội Biên phòng tuần tra đường biên, mốc giới, kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật.

Từ sự gắn bó, đồng hành của lực lượng Bộ đội Biên phòng, nhận thức và trách nhiệm của người dân trong tham gia bảo vệ biên giới ngày càng được nâng lên. Từ đầu năm 2026 đến nay, nhân dân đã cung cấp cho Đồn Biên phòng Làng Mô 32 nguồn tin, trong đó có 15 nguồn tin phục vụ công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật. Nhiều người dân chủ động phối hợp tuần tra, phát quang đường biên, bảo vệ cột mốc, giữ gìn an ninh trật tự ngay từ cơ sở.

Anh Hồ Văn Thới (sinh năm 1985), Hồ Xuân Đi (sinh năm 1997), người dân tộc Bru-Vân Kiều ở bản Dốc Mây, xã Trường Sơn là những điển hình tiêu biểu. Sinh ra và lớn lên nơi bản làng giáp biên, chứng kiến sự đổi thay của quê hương cùng sự giúp đỡ tận tình của cán bộ Biên phòng, các anh càng thêm gắn bó với những người lính quân hàm xanh. Từ năm 2015 đến nay, các anh không chỉ trực tiếp tham gia tuần tra đường biên, cột mốc mà còn còn tích cực tuyên truyền, vận động bà con cùng chung tay giữ gìn bình yên nơi biên giới.

Đồn Biên phòng Làng Mô còn triển khai hiệu quả nhiều mô hình dân vận thiết thực như “Ánh sáng vùng biên”, “Tiếng máy vùng biên”, “Nhà vệ sinh vì cộng đồng”; hỗ trợ cây, con giống giúp nhân dân phát triển kinh tế, từng bước nâng cao đời sống, góp phần thắt chặt tình đoàn kết quân dân.

Hơn một thập niên triển khai thực hiện Chỉ thị số 01/CT-TTg đã tiếp tục khẳng định hiệu quả của nền biên phòng toàn dân trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia. Khi “thế trận lòng dân” được củng cố vững chắc, mỗi người dân nơi biên cương sẽ trở thành một “cột mốc sống” cùng Bộ đội Biên phòng giữ bình yên tuyến biên giới Việt Nam - Lào.