Chuyến bay nghĩa tình, thắp lên hy vọng đưa các Anh hùng Liệt sĩ trở về!
Chuyến bay chở 13.563 mẫu hài cốt Liệt sĩ (HCLS) là chuyến bay của nghĩa tình, của sự tri ân, là nhịp đập thổn thức của hàng triệu trái tim hướng về những người con ưu tú của dân tộc đã nằm xuống để bảo vệ nền độc lập, tự do và mang lại sự bình yên, hòa bình cho Tổ quốc. Mỗi một mẫu HCLS được đưa đi giám định ADN là thêm một hy vọng được thắp lên để xoa dịu những mỏi mòn, chờ mong bao năm qua của thân nhân, gia đình các Anh hùng Liệt sĩ.
Hơn nửa thế kỷ khắc khoải chờ ngày "trở về"
Sáng 11/9, tại Ga quân sự, Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, Bộ Tư lệnh Quân khu 7 phối hợp Quân chủng Phòng không - Không quân và các địa phương tổ chức lễ dâng hoa, dâng hương, tiễn 13.563 mẫu HCLS ra Hà Nội để bàn giao cho các đơn vị chuyên môn giám định ADN, phục vụ xác định danh tính Liệt sĩ. Đây là hoạt động không chỉ nhằm xác định danh tính những HCLS còn thiếu thông tin bằng phương pháp giám định ADN, mà còn là sự tiếp nối trách nhiệm và nghĩa tình của thế hệ hôm nay đối với những người con ưu tú của dân tộc đã hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân, máu xương cho độc lập, tự do của Tổ quốc.
Tham dự buổi lễ có Trung tướng Lê Xuân Thế, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Tư lệnh Quân khu 7; Trung tướng Trần Vinh Ngọc, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 7; lãnh đạo Quân chủng Phòng không - Không quân cùng đại diện các cơ quan, đơn vị và địa phương liên quan. Trước giờ máy bay cất cánh, các đại biểu thành kính dâng hoa, dâng hương tưởng niệm các Anh hùng Liệt sĩ.



Các mẫu hài cốt được phủ Quốc kỳ trang nghiêm, đóng gói cẩn thận trước khi chuyển ra Hà Nội bằng máy bay vận tải quân sự
Sau nghi thức tiễn, cán bộ, chiến sĩ trang trọng đưa từng thùng chuyên dụng lên máy bay vận tải quân sự. Đợt vận chuyển lần này gồm 13.563 mẫu HCLS, trong đó Đồng Nai có 4.651 mẫu, Tây Ninh 5.287 mẫu và Lâm Đồng 3.625 mẫu. Toàn bộ số mẫu được niêm phong, đóng gói trong 144 thùng chuyên dụng, phủ Quốc kỳ và thực hiện các biện pháp bảo quản, vận chuyển chặt chẽ, trang nghiêm, bảo đảm an toàn.
Theo kế hoạch, máy bay rời Tân Sơn Nhất lúc 7 giờ 30 phút ngày 11/9 và đến Sân bay Gia Lâm, Hà Nội. Sau khi máy bay hạ cánh, các mẫu HCLS được bàn giao cho những đơn vị chuyên môn để thực hiện giám định ADN. Trong đó, Viện Pháp y Quân đội tiếp nhận các mẫu của tỉnh Lâm Đồng; Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam tiếp nhận các mẫu của Đồng Nai và Tây Ninh.
Phát biểu tại buổi lễ, Trung tướng Trần Vinh Ngọc cho biết trong suốt chiều dài lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước, với tinh thần yêu nước nồng nàn và ý chí sắt đá, dân tộc ta đã trải qua muôn vàn gian khổ, hy sinh để bảo vệ nền độc lập, tự do và toàn vẹn lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc. Hàng triệu người con ưu tú đã hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân cho đất mẹ. Máu xương của các anh đã hóa thành hồn thiêng sông núi để hôm nay chúng ta được sống trong hòa bình, độc lập, tự do, hạnh phúc. "Hơn nửa thế kỷ trôi qua kể từ ngày đất nước hòa bình, nhưng trên chặng đường đó, những người con ưu tú của Tổ quốc đang nằm lại trong lòng đất mẹ mà chưa trọn vẹn danh tính. Vẫn còn những khoảng lặng đau đáu khôn nguôi, những ngôi mộ Liệt sĩ chưa rõ tên và những mái đầu bạc trắng của người cha, người mẹ, người vợ khắc khoải mỏi mòn ngóng trông thông tin các Anh hùng Liệt sĩ”, Trung tướng Trần Vinh Ngọc chia sẻ.

Mỗi mẫu hài cốt được đưa đi giám định mang theo niềm hy vọng tìm lại tên cho các Liệt sĩ
Lãnh đạo Quân khu 7 cho biết trong suốt thời gian qua, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang Quân khu cùng với các cơ quan, đơn vị chức năng, các cấp ủy, chính quyền, các nhà khoa học đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, huy động lực lượng, phương tiện, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ chính trị đặc biệt và vô cùng thiêng liêng. Những việc làm thiết thực đó không chỉ thể hiện trách nhiệm, tình cảm của cán bộ, chiến sĩ và thế hệ hôm nay đối với các thế hệ đi trước mà còn góp phần lan tỏa sâu sắc đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", bồi đắp truyền thống yêu nước và lòng biết ơn đối với các Anh hùng Liệt sĩ, đã anh dũng chiến đấu hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Mỗi mẫu ADN gieo một niềm hy vọng
Chiến tranh đã lùi xa, đất nước đã hòa bình, nhưng với hàng trăm nghìn gia đình Liệt sĩ, có một cuộc chờ đợi vẫn chưa bao giờ khép lại. Năm tháng cứ thế trôi qua, những người mẹ, người vợ, người con và những thân nhân của các Liệt sĩ vẫn đau đáu một niềm mong mỏi tìm được hài cốt người thân, biết được nơi các anh đang nằm xuống, để một ngày có thể đón các anh trở về với quê hương, gia đình và yên nghỉ trong vòng tay của những người đã chờ đợi suốt bao năm.
Hiện nay, cả nước vẫn còn trên 175.000 Liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt và trên 300.000 phần mộ Liệt sĩ còn thiếu thông tin. Đằng sau những con số ấy là hàng trăm nghìn câu chuyện chưa có hồi kết, là những cuộc kiếm tìm kéo dài qua nhiều thế hệ, là những gia đình vẫn khắc khoải chờ một ngày có thể gọi đúng tên người thân trên một phần mộ. Bởi vậy, mỗi mẫu hài cốt được đưa đi giám định còn mang theo niềm hy vọng. Mỗi danh tính được xác định là thêm một người con của Tổ quốc được gọi lại đúng tên mình, thêm một hành trình trở về được nối dài sau hàng chục năm xa cách, và thêm một gia đình có thể phần nào nguôi ngoai nỗi mong chờ.

Các mẫu HCLS được bàn giao cho Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam giám định ADN
Để góp phần nhanh chóng xác định danh tính các Anh hùng Liệt sĩ, thời gian qua Bộ Công an đã triển khai chiến dịch cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân Liệt sĩ chưa xác định thông tin trên toàn quốc. Đây là hoạt động nằm trong khuôn khổ Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS", hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027).
Theo Đại tá Trần Hồng Phú - Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội (QLHC về TTXH) Bộ Công an, một trong những bước tiến quan trọng, mang tính đột phá trong công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính Liệt sĩ khi triển khai "Chiến dịch 500 ngày đêm" là việc chuyển từ phương thức tìm kiếm, xác minh thủ công, đơn lẻ sang ứng dụng khoa học, công nghệ và dữ liệu ADN. Trước đây, việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính Liệt sĩ chủ yếu dựa vào hồ sơ, thông tin từ nhân chứng và các di vật được tìm thấy. Hiện nay, việc xây dựng cơ sở dữ liệu ADN của thân nhân Liệt sĩ và cơ sở dữ liệu ADN từ HCLS cho phép thực hiện so sánh, đối khớp trên hệ thống dữ liệu lớn, được triển khai đồng bộ, thống nhất trên phạm vi cả nước và dựa trên những cơ sở khoa học rõ ràng. Phương thức này giúp mở rộng đáng kể phạm vi tìm kiếm và đối sánh, tăng tốc độ xử lý, rút ngắn thời gian xác định danh tính, đồng thời nâng cao độ chính xác so với cách thức tìm kiếm thủ công, đơn lẻ trước đây.
Đặc biệt, lực lượng Công an với lợi thế từ việc quản lý Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, dữ liệu căn cước, định danh và xác thực điện tử, cùng mạng lưới cán bộ Công an cơ sở rộng khắp các địa phương là điều kiện thuận lợi để rà soát, xác định đúng thân nhân Liệt sĩ thuộc diện cần thu mẫu, nhất là những người có quan hệ huyết thống trực hệ, qua đó nâng cao hiệu quả thu thập và đối sánh ADN. "Mục tiêu là bảo đảm tất cả thân nhân Liệt sĩ thuộc diện thu thập mẫu ADN đều được lực lượng Công an rà soát, tiếp cận và tổ chức thu mẫu đúng đối tượng, đúng quy định, đúng tiến độ. Qua đó từng bước hình thành một hệ thống dữ liệu ADN đồng bộ, tạo nền tảng khoa học để đẩy nhanh việc xác định danh tính Liệt sĩ, góp phần đưa các Anh hùng Liệt sĩ trở về với tên tuổi, quê hương và gia đình", Đại tá Trần Hồng Phú chia sẻ.
Quy trình thực hiện lấy mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ:
Lực lượng Công an cấp xã phối hợp chính quyền địa phương rà soát, cập nhật thông tin Liệt sĩ và thân nhân để xác định thân nhân trong diện thu mẫu. Hiện tại công nghệ giám định mới chỉ cho phép thực hiện đối với thân nhân theo dòng mẹ. Căn cứ dữ liệu được tạo lập, Cục Cảnh sát QLHC về TTXH phối hợp với Công an các địa phương xây dựng kế hoạch và gửi giấy mời thân nhân đến địa điểm thu mẫu. Trong trường hợp gia đình thân nhân chưa được liên hệ để cung cấp thông tin, người dân có thể thực hiện theo 2 cách sau: Chủ động đến Công an cấp xã nơi thường trú của thân nhân đang hưởng trợ cấp Liệt sĩ, cung cấp hồ sơ, tài liệu và thông tin thân nhân để tạo lập dữ liệu và đưa vào danh sách thu mẫu; Hoặc đăng nhập vào tài khoản VNeID, mục "Dịch vụ khác", phần "Kết nối thân nhân Liệt sĩ” và thực hiện các bước theo hướng dẫn. Cục Cảnh sát QLHC về TTXH, Bộ Công an sẽ tập hợp thông tin phản ánh của công dân và gửi về Công an các địa phương để thực hiện rà soát, cập nhật bổ sung.
