Chuyển lợi thế thành giá trị thương mại: Giải pháp quan trọng để nâng tầm nông sản Việt

Minh bạch chất lượng nông sản

Chia sẻ tại hội thảo “Nông sản Việt: Từ nguyên liệu đến thương hiệu” tổ chức ngày 5-11, TS Trần Hồng Hải, Viện trưởng Viện Sinh thái Nhân văn và Phát triển bền vững, cho rằng sản xuất nông nghiệp tại nhiều địa phương hiện còn khá manh mún.

Đất đai phân tán khiến việc ứng dụng cơ giới hóa, công nghệ và quản lý đồng bộ gặp nhiều khó khăn. Điều này ảnh hưởng lớn đen năng suất, chất lượng nông sản nói chung.

Đại diện Sao Kim Branding chia sẻ tại hội thảo. Ảnh: Tùng Nguyễn.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày một gay gắt, bài toán nâng cao năng lực sản xuất và chất lượng nông sản đặt ra cấp thiết. TS Trần Hồng Hải đề xuất phát triển các hợp tác xã đủ năng lực tổ chức sản xuất tập trung, liên kết với doanh nghiệp, nhà khoa học và các đơn vị cung cấp dịch vụ.

Yêu cầu đặt ra là cần chuyển từ tư duy sản xuất rồi tìm đầu ra, sang nghiên cứu thị trường, xác định nhu cầu khách hàng trước khi tổ chức sản xuất. Thay vì sản xuất hàng loạt rồi tìm nơi tiêu thụ, cần chủ động xác định thị trường, xây dựng kế hoạch và đặt hàng sản xuất theo nhu cầu thực tế.

Tại hội thảo, một số ý kiến đại biểu nhấn mạnh, việc tận dụng phụ phẩm, xử lý chất thải để tạo ra sản phẩm thứ cấp cũng là hướng gia tăng nguồn thu, nâng hiệu quả kinh tế của toàn bộ chuỗi sản xuất nông nghiệp.

Bên cạnh đó, việc số hóa dữ liệu, truy xuất nguồn gốc và đáp ứng các tiêu chuẩn xanh cần được chú trọng, thực hiện xuyên suốt để nâng sức cạnh tranh cho nông sản xuất khẩu. Hệ thống dữ liệu cần ghi nhận quá trình canh tác, chăm sóc, thu hoạch và kiểm định chất lượng, giúp doanh nghiệp kiểm soát sản xuất và cung cấp thông tin minh bạch về nông sản cung ứng.

Nông sản cần một thương hiệu

Có thể nói, chất lượng nông sản là điều kiện cần để cạnh tranh, nhưng muốn nâng cao giá trị thương mại, doanh nghiệp phải giải quyết những hạn chế trong tổ chức sản xuất, xây dựng thương hiệu và tiếp cận người tiêu dùng.

Chủ tịch Sao Kim Branding Nguyễn Thanh Tuấn cho biết, trong quá trình tư vấn, ông nhận thấy không ít doanh nghiệp Việt Nam có năng lực sản xuất tốt và đầu tư công nghệ, nhưng chưa xây dựng được chiến lược để chuyển những lợi thế này thành giá trị thương mại tương xứng.

Quang cảnh hội thảo. Ảnh: Tùng Nguyễn.

Dẫn câu chuyện của một doanh nghiệp sản xuất trà, ông Tuấn cho biết, sản phẩm trà Việt có nguyên liệu tốt, sử dụng công nghệ chế biến của Đài Loan (Trung Quốc) nhưng giá bán vẫn thấp hơn nhiều so với sản phẩm trà được xây dựng thương hiệu bài bản tại thị trường này.

Chênh lệch này không đơn thuần đến từ chất lượng sản phẩm, mà còn phụ thuộc vào cách xây dựng thương hiệu, khai thác giá trị văn hóa và tạo trải nghiệm cho khách hàng.

Ông Tuấn nhấn mạnh, thương hiệu không chỉ là logo hay bao bì, mà là nhận thức của khách hàng về sản phẩm và doanh nghiệp. Muốn nâng giá trị thương mại, doanh nghiệp cần xác định rõ khách hàng mục tiêu, lý do họ lựa chọn sản phẩm và những bằng chứng chứng minh chất lượng, giá trị đã cam kết.

Thực tế hiện nay, nhiều doanh nghiệp khi giới thiệu sản phẩm thường tập trung vào vùng nguyên liệu, chỉ dẫn địa lý hoặc công nghệ sản xuất. Tuy nhiên, những yếu tố này chưa đủ tạo sự khác biệt khi các doanh nghiệp cùng địa phương đều có thể sở hữu lợi thế tương tự. Điều quan trọng là xác định giá trị riêng mà sản phẩm mang lại, đáp ứng đúng nhu cầu và tạo được sự ghi nhớ trong tâm trí khách hàng.

Chia sẻ góc nhìn về tiêu thụ sản phẩm, Chủ tịch sáng lập TQM Tô Quỳnh Mai cho rằng, niềm tin của người tiêu dùng là yếu tố quan trọng trong kinh doanh nông sản. Khách hàng không chỉ quan tâm đến sản phẩm mà còn muốn biết nguồn gốc, quy trình sản xuất và chất lượng thực tế.

Theo bà Tô Quỳnh Mai, doanh nghiệp cần minh bạch thông tin, đồng thời tận dụng video, livestream (phát trực tuyến) và các nền tảng số để giới thiệu quá trình sản xuất, giải thích giá trị sản phẩm và kết nối trực tiếp với người mua.

Từ kinh nghiệm thực tế, một số chuyên gia cho rằng, hoạt động truyền thông của doanh nghiệp không nên chỉ tập trung giới thiệu ưu điểm hay thúc đẩy bán hàng. Thay vào đó, cần cung cấp thông tin chính xác, có cơ sở chuyên môn và giải đáp những băn khoăn để xây dựng niềm tin đối với người tiêu dùng.