Cô giáo 14 năm băng đường lầy, vượt mưa lũ dạy âm nhạc cho học trò Sán Chỉ
Hơn 17 năm làm nghề, 14 năm gắn bó với học sinh vùng khó, cô Thùy Trang vượt đường lầy, mưa lũ để gieo tình yêu âm nhạc và tiếp thêm tự tin cho trẻ vùng cao.
Sinh ra tại xã Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn, cô Lành Thùy Trang (sinh năm 1985) đến với nghề giáo từ tình yêu âm nhạc và mong muốn được truyền cảm hứng cho trẻ nhỏ. Cô giáo người Tày đang dạy tại Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú Tiểu học Minh Phát, tỉnh Lạng Sơn, trở thành gương mặt nhà giáo được vinh danh tại chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô” 2026 mới đây.
Với cô Trang, mỗi khi đến lớp không chỉ là quãng đường đi dạy mà còn là hành trình vượt qua những thử thách của địa hình, thời tiết và nỗi nhớ gia đình. Nhưng giữa những ngày mưa lũ, đường trơn lầy, có một điều luôn khiến cô muốn tiếp tục, đó là tiếng học trò gọi “Cô ơi!” và những nụ cười hồn nhiên nơi mái trường vùng cao.

Cô Lành Thùy Trang và các học trò, phần lớn là con em đồng bào dân tộc Sán Chỉ.
Hơn 14 năm cô Trang gắn bó với học sinh ở những điểm trường vùng 3 còn nhiều khó khăn của xã Thống Nhất, tỉnh Lạng Sơn. Nhà cô Trang ở thành phố Lạng Sơn, cách trường khoảng 37 km. Quãng đường ấy, trong điều kiện bình thường, đã là một hành trình đáng kể. Những ngày mưa lũ, đường đất trơn trượt, lầy lội, có đoạn phải đi bộ, lội bùn mới đến được lớp học.
Nhưng điều khiến cô nhớ nhất không phải những cung đường gian khó mà là bước chân nhỏ bé của học trò trên đường đến trường.
“Những em học sinh lớp 1 nhỏ bé, có em mới 6 tuổi, tự đi bộ đến trường trên những con đường đất quanh co, khi trời nắng thì bụi bặm, khi mưa xuống thì bùn đất nhão nhoét”, cô kể.
Phần lớn học sinh cô dạy là con em đồng bào dân tộc Sán Chỉ, sinh sống trong những gia đình còn nhiều thiếu thốn. Có những em từ nhỏ đã phải tự lập, tự chăm sóc bản thân và vượt qua những khó khăn mà ở lứa tuổi ấy, nhiều đứa trẻ khác chưa từng phải đối mặt.
Những hình ảnh ấy khiến cô nhận ra, phía sau mỗi giờ học là những câu chuyện về nghị lực và sự cố gắng mà đôi khi người lớn không thể hình dung hết.
Tiếng gọi “Cô ơi!” xua đi tâm lý muốn bỏ cuộc
Đặc thù học sinh vùng 3 khiến cô nhận thấy dạy học không thể chỉ dừng lại ở truyền đạt kiến thức theo sách giáo khoa. Nhiều em ít có cơ hội tiếp xúc với hoạt động nghệ thuật, phương tiện học tập hiện đại; một số còn rụt rè trong giao tiếp và thể hiện trước tập thể.

Với cô Trang, điều quan trọng không phải em nào hát hay, múa đẹp mà là các em dám thể hiện và cảm thấy vui khi được học.
Trong các tiết học âm nhạc, cô Thùy Trang từng gặp nhiều học sinh đứng trước lớp hát rất nhỏ, ngại ngùng, thiếu tự tin. Có em chưa thuộc lời bài hát, có em lúng túng với từng động tác múa. Thay vì đặt nặng yêu cầu học sinh phải hát hay, múa đẹp, cô tìm cách đưa âm nhạc đến gần các em hơn bằng những trò chơi, hoạt động vận động theo nhạc, hát múa tập thể.
Từ thực tế ấy, cô kiên trì đổi mới cách tổ chức tiết học theo hướng tăng trải nghiệm, thực hành, lấy học sinh làm trung tâm. Các trò chơi âm nhạc, hoạt động vận động, gõ đệm bằng nhạc cụ tự tạo, làm việc nhóm, biểu diễn và giao lưu văn nghệ được đưa vào lớp học. Cô tận dụng những vật liệu đơn giản, sẵn có để làm đồ dùng, nhạc cụ dạy học; kết hợp tranh ảnh, video và học liệu điện tử để tạo sự sinh động cho bài giảng.
Việc đổi mới cũng không phải lúc nào thuận lợi. “Có hoạt động học sinh chưa mạnh dạn tham gia, có tiết học phải điều chỉnh nhiều lần mới phù hợp. Điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị còn hạn chế khiến việc tổ chức dạy học đôi lúc gặp khó khăn”, nữ giáo viên tâm sự.
Thay vì nóng vội, cô kiên trì điều chỉnh từng hoạt động, quan tâm đến khả năng của từng học sinh, tạo cơ hội để tất cả được tham gia.
Bên cạnh giảng dạy âm nhạc, cô còn đảm nhiệm vai trò Tổng phụ trách Đội, tham gia tổ chức hoạt động văn nghệ, phong trào thiếu nhi, sinh hoạt tập thể và chương trình giáo dục kỹ năng sống. Những hoạt động này tạo thêm sân chơi để học sinh phát huy năng khiếu, rèn luyện sự tự tin, tinh thần đoàn kết và tình yêu trường lớp.
Hơn một thập kỷ gắn bó với điểm trường vùng khó, cô Thùy Trang không tránh khỏi những lúc mệt mỏi. Đường xa, thời tiết khắc nghiệt, những ngày mưa lũ phải ở lại trường cả tuần, xa gia đình, xa người thân. Có những thời điểm, cô từng tự hỏi mình có thể gắn bó với công việc này được bao lâu nữa.
Nhưng những suy nghĩ muốn dừng lại thường được níu giữ bởi những điều rất giản dị. “Đôi khi sau một ngày mệt mỏi, đường xa, thời tiết khắc nghiệt, chỉ cần nghe tiếng học trò reo lên: ‘Cô ơi!’, bao nhiêu vất vả dường như tan biến. Tiếng gọi giản dị ấy trở thành nguồn động viên vô cùng lớn lao đối với tôi”, cô nói.
Đằng sau những kết quả ấy là các chuyến đi hàng chục cây số mỗi ngày, những ngày mưa gió lội bùn, tuần ở lại trường trong mùa lũ, buổi tối tranh thủ chuẩn bị giáo án, đồ dùng dạy học, chương trình văn nghệ và hoạt động Đội.
Ước mơ giản dị sau hơn 17 năm đứng lớp
Sau chặng đường hơn 17 năm làm nghề, ước mơ lớn nhất của cô Thùy Trang vẫn không phải điều gì dành riêng cho mình. Cô mong tất cả học trò, đặc biệt những em có hoàn cảnh khó khăn, được đến trường, học tập trong môi trường đầy tình yêu thương, được phát triển năng khiếu và tự tin theo đuổi ước mơ.

Cô Trang gội đầu cho học trò.
Trong những năm tới, cô muốn tiếp tục đổi mới phương pháp giảng dạy âm nhạc, xây dựng thêm các hoạt động trải nghiệm, sân chơi văn nghệ và chương trình ngoại khóa phù hợp với điều kiện học sinh vùng 3. Cô cũng mong âm nhạc có thể trở thành cầu nối giúp học sinh gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, thêm tự hào về quê hương, tiếng nói, phong tục, làn điệu dân ca và những giá trị truyền thống.
Với vai trò Tổng phụ trách Đội, cô sẽ tiếp tục dành tâm huyết tổ chức những hoạt động để các em được rèn luyện, vui chơi, sẻ chia và trưởng thành.
“Tôi không dám ước mơ điều gì quá lớn lao cho riêng mình. Tôi chỉ mong mình luôn đủ sức khỏe, đủ nhiệt huyết và tình yêu nghề để tiếp tục được đứng trên bục giảng, tiếp tục được nghe tiếng hát của học trò, tiếp tục được nhìn thấy những ánh mắt trong veo và những nụ cười hồn nhiên nơi mái trường vùng cao”, cô nói.

