Cổ phiếu HNX về HOSE, giao dịch xuyên trưa, nới biên độ: Nhà đầu tư được lợi gì?

Theo lộ trình sắp xếp lại thị trường, toàn bộ cổ phiếu niêm yết trên HNX sẽ được chuyển sang HOSE trong năm 2026. Ngày giao dịch cuối của cổ phiếu niêm yết trên HNX là 23/12 và giao dịch phiên đầu tiên tại HOSE từ 28/12.

Cùng với đó, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đang nghiên cứu một số thay đổi về cơ chế giao dịch như giao dịch xuyên trưa, nới biên độ dao động giá, xem xét bỏ phiên khớp lệnh định kỳ và rút ngắn thời gian thanh toán. Tuy nhiên đây mới là các phương án đang được nghiên cứu, đánh giá tác động, chưa phải chính sách chính thức áp dụng.

Việc chuyển cổ phiếu từ HNX sang HOSE, có thể giao dịch xuyên trưa, nới biên độ, rút ngắn thời gian thanh toán được kỳ vọng giúp thị trường vận hành linh hoạt hơn. (Ảnh minh họa).

Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư, Công ty Chứng khoán An Bình (ABS), việc đưa toàn bộ cổ phiếu niêm yết về HOSE sẽ làm thay đổi cấu trúc tổ chức thị trường. Hiện HNX đồng thời tổ chức thị trường cổ phiếu niêm yết, UPCoM, trái phiếu và phái sinh. Sau khi hoàn tất chuyển cổ phiếu niêm yết, HOSE sẽ tập trung tổ chức giao dịch cổ phiếu, chứng chỉ quỹ và chứng quyền có bảo đảm, trong khi HNX tập trung vào trái phiếu, phái sinh và UPCoM.

Với nhà đầu tư, việc tập trung cổ phiếu niêm yết về một sở cũng giúp giảm sự phân tán trong theo dõi và giao dịch. “Khi cổ phiếu từ HNX được đưa về cùng mặt bằng giao dịch với nhóm cổ phiếu trên HOSE, việc theo dõi thanh khoản, biến động giá, chỉ số cũng như xây dựng danh mục đầu tư có thể thuận tiện hơn”, ông Minh nói.

Cũng theo ông Minh, việc nghiên cứu để giao dịch xuyên trưa cũng là một trong những thay đổi đáng chú ý nếu được triển khai. Hiện thị trường cổ phiếu HNX giao dịch từ 9h đến 11h30, nghỉ trưa từ 11h30 đến 13h và có phiên khớp lệnh định kỳ đóng cửa từ 14h30 đến 14h45.

“Nếu giao dịch xuyên trưa được áp dụng, nhà đầu tư sẽ không phải chờ đến phiên chiều để phản ứng trước những thông tin mới xuất hiện trong khoảng thời gian nghỉ”, ông Minh nói.

Theo chuyên gia này, thông tin trong nước và quốc tế vẫn liên tục được cập nhật trong thời gian thị trường nghỉ. Giao dịch xuyên trưa có thể giúp thị trường phản ứng liên tục hơn, đồng thời phân bổ thanh khoản đều hơn trong ngày.

Tuy nhiên, thời gian giao dịch dài hơn không đồng nghĩa thanh khoản chắc chắn tăng. Nếu lượng tiền và số lượng lệnh không tăng mà chỉ kéo dài thời gian giao dịch, thanh khoản có thể bị phân tán. Hiệu quả vì vậy còn phụ thuộc vào mức độ tham gia của nhà đầu tư và cách thiết kế cơ chế giao dịch.

Đối với phương án nới biên độ dao động giá, ông Nguyễn Việt Quang, Giám đốc Kinh doanh Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam, cho rằng, nếu được áp dụng thì đây là thay đổi tác động trực tiếp đến nhà đầu tư. Biên độ rộng hơn giúp giá cổ phiếu phản ánh nhanh hơn diễn biến cung - cầu, đặc biệt khi xuất hiện thông tin mới hoặc thị trường biến động mạnh.

Khi doanh nghiệp công bố kết quả kinh doanh đột biến hoặc có thông tin ảnh hưởng lớn đến triển vọng, giá cổ phiếu có thể điều chỉnh nhanh hơn thay vì mất nhiều phiên để phản ánh đầy đủ.

Tuy nhiên, biên độ rộng cũng khiến mức biến động trong một phiên lớn hơn. Nhà đầu tư nhận định đúng xu hướng có thể tận dụng cơ hội nhanh hơn, nhưng nếu đánh giá sai, mức thua lỗ cũng tăng tương ứng.

“Không nên hiểu nới biên độ đơn thuần là chính sách có lợi cho nhà đầu tư. Lợi ích lớn nhất là giá có điều kiện vận động linh hoạt hơn và phản ánh thông tin nhanh hơn. Còn nhà đầu tư có hưởng lợi hay không vẫn phụ thuộc vào khả năng phân tích và quản trị rủi ro”, ông Quang khuyến cáo.

Theo ông Quang, nếu các thay đổi được triển khai đồng bộ, nhà đầu tư sẽ thuận tiện hơn trong theo dõi danh mục, phản ứng nhanh hơn trước thông tin và có điều kiện tiếp cận một thị trường vận hành linh hoạt hơn.

Không nên chỉ kỳ vọng giá cổ phiếu tăng

Theo các chuyên gia, thay đổi cơ chế giao dịch đặt ra yêu cầu cao hơn đối với hệ thống công nghệ, công ty chứng khoán và nhà đầu tư. Giao dịch xuyên trưa đòi hỏi hệ thống duy trì khả năng xử lý ổn định trong thời gian dài hơn. Trong khi đó, nới biên độ có thể làm mức độ biến động giá tăng, đặc biệt ở những cổ phiếu thanh khoản thấp.

Theo các chuyên gia, thay đổi cơ chế giao dịch đặt ra yêu cầu cao hơn đối với hệ thống công nghệ, công ty chứng khoán và nhà đầu tư. (Ảnh minh họa).

Rủi ro càng đáng chú ý với nhà đầu tư sử dụng đòn bẩy. Giá cổ phiếu biến động mạnh trong thời gian ngắn có thể làm tăng áp lực quản trị danh mục và tài sản bảo đảm. Do đó, hiệu quả của cải cách không chỉ phụ thuộc vào thời gian giao dịch hay biên độ giá, mà còn ở khả năng vận hành hệ thống và các công cụ kiểm soát rủi ro.

Ông Đặng Trần Phục, Chủ tịch HĐQT AZFin Việt Nam, cho rằng, việc đưa toàn bộ cổ phiếu niêm yết về HOSE, nghiên cứu giao dịch xuyên trưa, nới biên độ và rút ngắn thời gian thanh toán cho thấy định hướng cải cách không chỉ dừng ở thay đổi giờ hay địa điểm giao dịch. Mục tiêu lớn hơn là xây dựng cấu trúc thị trường tập trung, linh hoạt và hiện đại hơn.

Trong ngắn hạn, quá trình chuyển sàn có thể phát sinh vấn đề kỹ thuật, yêu cầu các công ty chứng khoán điều chỉnh hệ thống và nhà đầu tư cập nhật lại danh mục theo dõi.

Tuy nhiên, nếu quá trình chuyển đổi diễn ra thông suốt, việc đơn giản hóa cấu trúc thị trường có thể giúp nhà đầu tư tiếp cận hàng hóa thuận tiện hơn.

Ông Phục lưu ý nhà đầu tư không nên kỳ vọng giá cổ phiếu tăng chỉ vì chuyển từ HNX sang HOSE hoặc biên độ được nới rộng. Lợi ích thực chất nằm ở một thị trường có khả năng phản ánh thông tin nhanh hơn, giao dịch thuận tiện, thanh khoản tốt và vận hành minh bạch, ổn định hơn.

Các phương án giao dịch xuyên trưa, nới biên độ và những thay đổi liên quan hiện vẫn đang được nghiên cứu, đánh giá tác động trước khi có quyết định chính thức.