Công nghệ 11/4: Bí mật 'nhà bếp tạo vàng' của Trái Đất

Bí mật "nhà bếp vàng" của Trái Đất

Các nhà khoa học vừa công bố nghiên cứu mới hé lộ lý do vì sao các vòng cung núi lửa lại chứa lượng vàng cao bất thường. Tại khu vực Kermadec ở Nam Thái Bình Dương, quá trình nóng chảy ở nhiệt độ cao đã khiến lưu huỳnh giải phóng kim loại, trong đó có vàng, vào dòng magma.

Các vân vàng trong thạch anh minh họa cách kim loại quý được giải phóng từ magma núi lửa. (Nguồn: Getty Images)

Điều đặc biệt là lớp manti bị suy kiệt tại đây liên tục bị nóng chảy lại nhiều lần. Chính sự "nấu đi nấu lại" này làm cho vàng trong các khoáng sulfide được giải phóng hoàn toàn, tạo nên nồng độ vàng cao hơn nhiều so với các khu vực sống núi giữa đại dương.

Dù trữ lượng vàng dưới đáy biển không đủ để khai thác kinh tế, phát hiện này giúp giới khoa học hiểu rõ hơn về cách Trái Đất vận hành. Vàng không chỉ quý hiếm bởi tính chất vật lý mà còn bởi hành trình địa chất phức tạp trước khi xuất hiện trên bề mặt.

NASA chuẩn bị đưa máy bay hạt nhân lên Titan

NASA vừa công bố kế hoạch phóng Dragonfly - một máy bay không người lái dạng trực thăng tám cánh quạt - tới Titan, vệ tinh lớn nhất của Sao Thổ, vào năm 2028. Dự kiến đến năm 2034, Dragonfly sẽ bắt đầu hành trình bay trên bầu khí quyển dày đặc và lạnh giá của Titan.

Hình ảnh minh họa tàu Dragonfly đang chuẩn bị lấy mẫu và khảo sát bề mặt của một địa điểm hạ cánh trên Titan. (Nguồn: NASA)

Dragonfly được trang bị pin hạt nhân MMRTG, cho phép vừa cung cấp năng lượng vừa giữ ấm thiết bị trong môi trường - 180°C. Với hàng loạt công cụ khoa học như máy quang phổ khối, thiết bị đo khí tượng và camera, nó sẽ khảo sát bề mặt, khí quyển và tìm kiếm dấu hiệu của sự sống hoặc tiền chất sinh học.

Điểm hạ cánh đầu tiên là vùng cồn cát Shangri-La gần xích đạo, sau đó Dragonfly sẽ bay tới hố va chạm Selk để nghiên cứu vật chất dưới bề mặt. Sứ mệnh kéo dài ít nhất ba năm này hứa hẹn mở ra hiểu biết mới về khả năng tồn tại sự sống ngoài Trái Đất.

Pin hạt nhân Nickel-63 có tuổi thọ 100 năm

Công ty NRD tại Mỹ vừa giới thiệu dòng pin hạt nhân thể rắn NBV, sử dụng đồng vị Nickel-63 để tạo điện năng thông qua quá trình phân rã beta. Thiết kế này cho phép cung cấp năng lượng liên tục hơn một thế kỷ mà không cần bảo trì, hướng tới các thiết bị điện tử siêu tiết kiệm năng lượng.

Mô phỏng pin hạt nhân Nickel-63 dạng thể rắn. (NguồnL Shutterstock)

Pin NBV có kích thước nhỏ gọn 20 x 20 x 12 mm, công suất từ 5 đến 500 nanowatt, điện áp 1-20 V và dòng điện chỉ vài nanoampere. Dù mức năng lượng rất thấp, nó phù hợp cho cảm biến, hệ thống giám sát môi trường, an ninh hay các nền tảng AI tự động cần nguồn điện ổn định lâu dài.

NRD nhấn mạnh sản phẩm này là bước tiến quan trọng trong việc ứng dụng vật liệu hạt nhân vào giải pháp năng lượng thế hệ mới. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào khả năng tích hợp và kiểm chứng độc lập, bởi Nickel-63 có chu kỳ bán rã dài nhưng vẫn cần đảm bảo an toàn và hiệu suất.