Công nghệ tự động hóa tích hợp AI, IoT và bán dẫn thúc đẩy tăng trưởng

Tự động hóa tích hợp AI, IoT và bán dẫn thúc đẩy tăng trưởng

Ngày 16/7, phát biểu tại Hội nghị khoa học và Triển lãm Quốc tế về Điều khiển và Tự động hóa lần thứ 8 (VCCA-2026), TS Nguyễn Quân, Chủ tịch Hội Tự động hóa Việt Nam, nguyên Bộ trưởng Bộ KH&CN cho rằng công nghệ tự động hóa đang đứng trước những vận hội lớn khi Việt Nam bước vào kỷ nguyên số và kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

TS Nguyễn Quân cho rằng công nghệ tự động hóa đang đứng trước những vận hội rất lớn. Ảnh: Tùng Lâm.

Theo ông, để hiện thực hóa mục tiêu đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 trở thành nước phát triển có thu nhập cao, khoa học, công nghệ tiếp tục được Đảng và Nhà nước xác định là một trong những trụ cột quan trọng.

Trong bối cảnh Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị đang tạo động lực mới cho phát triển khoa học, công nghệ, TS Nguyễn Quân nhấn mạnh tự động hóa không còn là một công nghệ đơn lẻ mà là lĩnh vực tích hợp nhiều công nghệ cốt lõi của kỷ nguyên số như vật liệu, bán dẫn, cơ khí chính xác, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT).

Ông Nguyễn Minh Hồng, Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam (bên trái), cùng các đại biểu tham quan khu trưng bày công nghệ bên lề hội nghị. Ảnh: Tùng Lâm.

Theo ông, nhờ sự hội tụ của các công nghệ này, tự động hóa hiện diện trong hầu hết lĩnh vực của nền kinh tế, từ sản xuất, dịch vụ công đến quản lý hành chính, trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ và tăng trưởng.

Từ góc độ địa phương đăng cai sự kiện, ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai thông tin tỉnh đang bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng vươn lên mạnh mẽ trên nền tảng KHCN và đổi mới sáng tạo.

Không gian phát triển mới của tỉnh tạo điều kiện phát huy hiệu quả lợi thế của cao nguyên, đồng bằng và biển; kết nối nguồn lực, hạ tầng, thị trường và tri thức nhằm hình thành các chuỗi giá trị mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo dựng động lực phát triển bền vững.

Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn (đứng giữa, hàng đầu) và lãnh đạo bộ ngành, địa phương tham quan gian hàng trong hội nghị. Ảnh: Tùng Lâm.

Trong bối cảnh đó, Gia Lai xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là một lĩnh vực phát triển mà là nền tảng của mô hình tăng trưởng mới. Đây cũng là động lực nâng cao năng suất lao động, hiệu quả quản trị, sức cạnh tranh của doanh nghiệp và chất lượng cuộc sống của người dân.

Chuyển từ tư duy ứng dụng công nghệ sang làm chủ công nghệ

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Lê Quân cho biết Bộ GD&ĐT đang triển khai đồng bộ nhiều chính sách thúc đẩy mô hình hợp tác "3 nhà" gồm Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp.

Trong đó, doanh nghiệp không chỉ tham gia đặt hàng nghiên cứu, xây dựng chương trình đào tạo, chuẩn đầu ra gắn với vị trí việc làm mà còn đồng hành cùng các cơ sở giáo dục trong quá trình tổ chức đào tạo, tuyển dụng và đầu tư xây dựng các trung tâm nghiên cứu, đào tạo.

Đây là giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng đào tạo trong các ngành kỹ thuật, công nghệ, nhất là lĩnh vực điều khiển và tự động hóa - nơi đang thiếu hụt đội ngũ kỹ sư, chuyên gia thiết kế, vận hành, bảo trì và nghiên cứu.

Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Lê Quân đề nghị đẩy mạnh mô hình "3 nhà", đáp ứng nhu cầu nhân lực công nghệ. Ảnh: Tùng Lâm.

Theo Thứ trưởng Lê Quân, nhu cầu nhân lực trong các ngành kỹ thuật - công nghệ hiện rất lớn, đặc biệt tại khu vực miền Trung khi nhiều khu kinh tế, khu công nghệ và tổ hợp công nghiệp đang phát triển mạnh ở Gia Lai, Quảng Ngãi, Đà Nẵng và các địa phương lân cận.

Thứ trưởng cũng cho rằng đào tạo kỹ thuật công nghệ hiện nay cần chuyển từ mô hình truyền thống sang liên ngành, xuyên ngành, lấy nghiên cứu và giải quyết các bài toán thực tiễn làm trung tâm. Sinh viên đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau sẽ được tham gia các nhóm nghiên cứu cùng chuyên gia và giảng viên để tích lũy năng lực, mô-đun và tín chỉ trong quá trình thực hiện các đề tài.

"Chúng ta cần chuyển từ tư duy ứng dụng công nghệ sang tư duy làm chủ công nghệ, đồng thời xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo nơi Nhà nước kiến tạo, doanh nghiệp dẫn dắt nhu cầu thị trường, viện nghiên cứu và trường đại học tạo ra tri thức, và các tổ chức tài chính đồng hành đưa công nghệ vào cuộc sống", Thứ trưởng Quân nói thêm.