Công trình chống úng ngập 'chạy nước rút' về đích

Thời gian qua, trên nhiều tuyến phố trung tâm Hà Nội như Quang Trung, Trần Nhân Tông, Lý Thường Kiệt hay Nguyễn Trãi, hình ảnh công nhân tất bật thi công xuyên đêm đã trở nên quen thuộc. Giữa ánh đèn công trường, tiếng máy xúc, máy cắt bê tông vang lên liên tục, hàng trăm kỹ sư, công nhân đang chạy đua với thời gian để hoàn thành dự án chống úng ngập khẩn cấp trước mùa mưa.

Đây là dự án đầu tư xây dựng chống úng ngập cục bộ cho một số điểm thuộc khu vực nội đô do Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội làm chủ đầu tư. Dự án được xác định là một trong những nhiệm vụ cấp bách nhằm giải quyết tình trạng “mưa là ngập” kéo dài nhiều năm tại Thủ đô.

Tuyến phố Lý Thường kiệt sau thời gian rào chắn thi công dự án chống úng ngập đã đang được hoàn trả lại mặt đường. Ảnh: Phạm Công

Theo Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội, những năm gần đây, biến đổi khí hậu khiến các trận mưa cực đoan xuất hiện ngày càng nhiều với cường độ vượt thiết kế của hệ thống thoát nước hiện hữu. Đặc biệt, trận mưa lớn tháng 9-2025 đã khiến hàng trăm điểm trên địa bàn thành phố bị ngập sâu, giao thông tê liệt cục bộ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và hoạt động kinh tế của người dân.

Trước thực trạng đó, thành phố Hà Nội xác định úng ngập đô thị là một trong 5 “điểm nghẽn” lớn cần tập trung tháo gỡ. Vì vậy, dự án chống ngập nội đô được yêu cầu triển khai thần tốc để kịp phục vụ mùa mưa năm 2026. Khó khăn lớn nhất của dự án nằm ở điều kiện thi công đặc biệt phức tạp giữa khu vực nội đô đông đúc.

Hàng trăm công nhân cùng nhiều máy móc cỡ lớn được huy động để dọn dẹp đường phố sau khi hoàn thành công trình. Ảnh: Phạm Công

Do yêu cầu bảo đảm giao thông ban ngày, toàn bộ công việc chủ yếu được triển khai từ 22h đêm hôm trước đến 5h sáng hôm sau. Mỗi ca thi công chỉ kéo dài vài giờ nhưng phải thực hiện đồng thời nhiều công đoạn như đào rãnh, gia cố nền móng, vận chuyển cấu kiện, lắp đặt cống, hoàn trả mặt đường và dọn dẹp hiện trường.

Áp lực càng lớn hơn khi dưới lòng đường là “ma trận” hạ tầng kỹ thuật ngầm gồm điện lực, cấp nước, viễn thông, cáp thông tin… chồng chéo phức tạp. Có những đoạn tuyến, công nhân phải thi công thủ công từng mét để tránh va chạm hệ thống ngầm hiện hữu.

Do không có mặt bằng tập kết vật tư nên toàn bộ cấu kiện cống, máy móc và nhân lực phải tính toán chính xác cho từng ca làm việc. Sau khi kết thúc thi công, mọi vật liệu thừa, phế thải đều phải vận chuyển khỏi hiện trường để hoàn trả mặt bằng cho người dân lưu thông vào sáng hôm sau.

Trên tuyến phố Quán Sứ, toàn bộ mặt đường cũ được cào bóc. Ảnh: Phạm Công

Mặt đường cũ được cào bóc đến đâu, một lớp nhựa đường mới được thảm xuống. Ảnh: Phạm Công

Nhiều đêm, công nhân vừa thi công vừa phải tranh thủ “chạy đua” với thời gian. Có những vị trí do xung đột hạ tầng quá phức tạp, đơn vị thi công chưa thể lắp đặt hoàn chỉnh ngay trong một ca làm việc nên phải tạm hoàn trả hố móng để bảo đảm giao thông rồi tiếp tục xử lý ở ca sau.

Hàng chục mũi thi công suốt đêm hoàn trả mặt đường. Ảnh: Phạm Công

Không chỉ chịu áp lực tiến độ, dự án còn liên tiếp gặp những yếu tố khách quan ngoài dự kiến. Công trình từng phải dừng thi công để phục vụ các hoạt động đối ngoại cấp cao. Tiếp đó, những trận mưa cuối tháng 5 khiến các nhà thầu phải tập trung bơm hút nước, khắc phục hiện trường thay vì triển khai thi công.

Trước hàng loạt khó khăn, Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội đã liên tục họp giao ban cuối ca và đầu ca để tháo gỡ vướng mắc ngay tại hiện trường. Các nhà thầu được yêu cầu huy động tối đa nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công “3 ca 4 kíp” nhằm bù tiến độ.

Tất cả các tuyến phố nội đô thi công dự án chống úng ngập sẽ được hoàn trả trước ngày 15-6. Ảnh: Phạm Công

Ông Võ Phương Nam, Phó trưởng Phòng Công nghệ và Quản lý hệ thống, Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội cho biết: “Bước ngoặt lớn xuất hiện khi Sở Xây dựng Hà Nội cho phép tổ chức phân luồng giao thông tại nhiều tuyến phố trung tâm để phục vụ thi công liên tục. Riêng tuyến Quang Trung, từ ngày 24-5, các đơn vị được phép rào chắn cố định và triển khai thi công cả ngày lẫn đêm. Ngay sau đó, số mũi thi công được tăng từ 4 lên 10 mũi. Trung bình mỗi ngày, công trường hoàn thành khoảng 60m tuyến cống, chia đều cho ca ngày và ca đêm”.

Chỉ trong vài ngày cuối tháng 5, hàng trăm mét mặt đường trên phố Quang Trung đã được hoàn trả thảm bê tông nhựa lớp đầu tiên. Dù trận mưa ngày 4-6 khiến việc thi công bị gián đoạn, các đơn vị vẫn lập tức điều chỉnh kế hoạch, tranh thủ thi công hoàn trả mặt đường vào ban ngày để bù tiến độ.

Đến sáng 8-6, toàn tuyến Quang Trung cơ bản bảo đảm lưu thông trở lại. Các vị trí hố ga được che chắn bằng thép dày và rào cứng nhằm bảo đảm an toàn trong thời gian bê tông đạt cường độ. Theo kế hoạch, toàn bộ lớp thảm bê tông nhựa hạt mịn sẽ hoàn thành trước ngày 15-6.

Không chỉ chạy đua tiến độ, chủ đầu tư và nhà thầu còn chú trọng động viên tinh thần người lao động. Ngay tại công trường, nhiều nhóm công nhân hoàn thành vượt tiến độ đã được khen thưởng kịp thời nhằm tiếp thêm động lực trong giai đoạn nước rút.

Trung tâm Quản lý hạ tầng kỹ thuật thành phố Hà Nội khẳng định, toàn bộ dự án đang được triển khai với tinh thần quyết tâm cao nhất nhằm đáp ứng mục tiêu chống ngập cho mùa mưa năm nay, đồng thời bảo đảm chất lượng công trình, an toàn giao thông và giảm thiểu ảnh hưởng đến đời sống người dân.

Sau những đêm trắng của hàng trăm công nhân, kỹ sư, kỳ vọng về một hệ thống thoát nước hiệu quả hơn đang dần trở thành hiện thực trước mùa mưa 2026.