Công ty chứng khoán và 'vòng kim cô' nợ ngắn hạn: Khi 8.200 tỷ đồng trở thành áp lực sinh tồn

Với Công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn – Hà Nội (SHS), báo cáo tài chính Quý IV/2025 không chỉ là một bảng tổng kết lợi nhuận, mà còn là bản thuyết minh về một sự thay đổi cấu trúc rủi ro đáng báo động.

Con số 8.220 tỷ đồng nợ vay ngắn hạn tại ngày 31/12/2025 là một sự thực gai góc. Chỉ trong vòng 12 tháng, SHS đã kéo khối nợ này lên gấp gần 4 lần, đẩy tổng nợ phải trả vượt ngưỡng 10.400 tỷ đồng.

Đây không còn là những con số nằm yên trên giấy tờ; chúng là những dòng vốn "nóng", có áp lực hoàn trả tức thì và nhạy cảm tuyệt đối với sự biến động của lãi suất ngân hàng.

Khi SHS dồn phần lớn nguồn lực vay mượn này vào dư nợ cho vay Margin (9.097 tỷ đồng) và tự doanh cổ phiếu, họ đã tự đặt mình vào một thế kẹt: dùng vốn vay ngắn hạn để nuôi dưỡng các tài sản đầy rủi ro và khó thanh khoản ngay lập tức khi thị trường có biến.

Sự nguy hiểm của khối nợ ngắn hạn này nằm ở "tính thời điểm". Bước sang năm 2026, khi mặt bằng lãi suất có những tín hiệu rung lắc, mỗi phần trăm lãi suất tăng thêm sẽ trực tiếp bào mòn hàng trăm tỷ đồng lợi nhuận của SHS.

Doanh thu hoạt động đạt hơn 1.500 tỷ đồng trong quý IV dù ấn tượng, nhưng thực tế đang phải gồng gánh chi phí tài chính ngày càng phình to. Khi lãi suất đầu vào của khoản nợ 8.220 tỷ đồng tăng lên, biên lợi nhuận từ mảng cho vay Margin sẽ bị thu hẹp lại, đẩy SHS vào kịch bản "làm nhiều nhưng hưởng ít".

Đặc biệt, sự gai góc còn nằm ở chỗ lợi nhuận để bù đắp cho khối nợ này lại mang tính ảo giác. Trong hơn 1.000 tỷ đồng lãi từ tự doanh, phần lớn đến từ việc đánh giá lại tài sản – một loại lãi chưa thực thu.

Trong khi đó, nghĩa vụ trả lãi và gốc cho hơn 8.000 tỷ nợ ngắn hạn là nghĩa vụ thực tế bằng tiền mặt hàng ngày. Sự vênh nhau giữa "lãi giấy" và "nợ thực" tạo ra một lỗ hổng thanh khoản tiềm ẩn. Nếu thị trường đi ngang hoặc sụt giảm, SHS sẽ lấy gì để trả nợ khi các khoản tự doanh chưa thể chốt lời và dư nợ Margin có thể rơi vào trạng thái giải chấp?

Ván bài nợ ngắn hạn của SHS là một lời cảnh báo về sự đánh đổi. Doanh nghiệp đã chọn tốc độ bành trướng thay vì sự an toàn của cấu trúc vốn. 10.000 tỷ nợ vay không chỉ là nguồn lực, mà còn là một áp lực ngàn cân đòi hỏi thị trường phải luôn "xanh" để duy trì sự tồn tại.

Khi chiếc gông nợ ngắn hạn đã siết chặt, SHS không còn đường lùi; họ buộc phải thắng, và phải thắng lớn, nếu không muốn bị chính dòng vốn vay nóng này nhấn chìm khi cơn say thanh khoản của thị trường hạ nhiệt.

Tú Anh