Cú bắt tay 'hụt' của Ford - Hyundai và thay đổi ở nhà máy tại Việt Nam

Năm 1970, Hyundai lần đầu tiên thành lập liên doanh với Ford - ông trùm ngành công nghiệp ôtô thời bấy giờ. Khi đó, Hyundai đang rơi vào thời gian khủng hoảng kéo dài do khó khăn tài chính.

Cú bắt tay hụt cùng Ford

Việc bắt tay cùng ông lớn xứ Detroit từng được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội mở rộng thị phần, xây dựng đế chế công nghiệp ôtô mới cho Hyundai tại Hàn Quốc. Tuy nhiên, kết quả của thương vụ này lại chẳng hề êm đẹp như tưởng tượng.

"Trong 2 năm kể từ ngày ký hợp đồng thành lập công ty liên doanh, Hyundai và Ford liên tục có bất đồng, không thể nào tìm ra được điểm chung", ông Chung Ju-yung viết trong cuốn tự truyện Born of this land. Tại Việt Nam, cuốn sách được xuất bản và phát hành bởi Công ty First News - Trí Việt với tên gọi Không bao giờ là thất bại! Tất cả là thử thách.

Hyundai muốn xuất khẩu chiếc Cortina ra thị trường quốc tế nhờ mạng lưới của Ford, nhưng bị từ chối. Ảnh: Hyundai.

Theo lời nhà sáng lập Hyundai, dù hợp đồng liên doanh được chia tỷ lệ 50:50, song cả 2 hãng xe lại mang những mục tiêu hoàn toàn đối lập.

Ford khi đó không phải muốn liên doanh cùng Hyundai, mà muốn dùng nhà máy và các năng lực sản xuất sẵn có của hãng xe Hàn Quốc, biến Hyundai thành nhà "thầu phụ" cho Ford tại châu Á. Thứ Ford nhắm đến là thị trường Hàn Quốc, hay rộng hơn là cả châu Á.

Trong khi Hyundai lại mang giấc mơ lớn hơn. Khi bắt tay cùng ông trùm Detroit, Hyundai kỳ vọng được cùng Ford tạo ra những chiếc xe giá rẻ cỡ nhỏ, sau đó xuất khẩu ra quốc tế nhờ vào mạng lưới sẵn có của thương hiệu Mỹ. Tuy nhiên theo như ông Chung Ju-yung nói, Ford đã dập tắt hoàn toàn hy vọng này.

"Thị trường quốc tế là của Ford, không phải của Hyundai hay bất cứ ai", lời khẳng định của đại diện Ford được ông Chung Ju-yung viết lại trong cuốn tự truyện.

Khi các tranh cãi nổ ra, Hyundai quyết định không chia sẻ tiếp tục nền tảng công nghệ và nhà máy lắp ráp. Đây cũng là lúc liên doanh sụp đổ. Năm 1973, chỉ vỏn vẹn sau 3 năm bắt tay, liên doanh Ford-Hyundai bị hủy bỏ.

Hyundai quyết định xây dựng kế hoạch nhằm sản xuất ôtô độc lập, không dựa vào mạng lưới của bất kỳ ông lớn nào trên thị trường.

Sự xoay trục tại Việt Nam

Nhiều thập kỷ sau, mọi thứ đã hoàn toàn thay đổi, Hyundai trở thành một trong những tập đoàn ôtô hàng đầu thế giới, dẫn đầu thị trường quê nhà Hàn Quốc.

Nhà máy Hyundai tại Việt Nam sẽ sản xuất xe xuất khẩu sang các thị trường như Mexico, Australia hay Nam Mỹ. Ảnh: TC Group.

Tại Việt Nam, Hyundai cũng là một trong những thương hiệu xây dựng nhà máy lắp ráp xe từ sớm, nỗ lực phân phối các dòng xe lắp ráp trong nước với giá bán dễ tiếp cận.

Tuy nhiên năm 2026 có lẽ đã khác xưa, hãng xe Hàn Quốc nay vướng phải nhiều khó khăn hơn là câu chuyện giá bán. Và Hyundai dường như lại xoay trục một lần nữa.

Lần này, TC Motors cùng Hyundai quyết định đầu tư vào nhà máy tại Việt Nam, biến đây thành nơi tập trung xuất khẩu các mẫu xe sang thị trường nước ngoài. Còn với thị trường xe Việt, hãng dường như đang dự định mở rộng dải sản phẩm nhập khẩu, tập trung vào các mẫu SUV tầm trung - cao cấp thay vì xe phổ thông.

Cú chuyển mình tại thị trường Việt Nam năm 2026 cho thấy sự chủ động thích ứng của Hyundai trước bối cảnh cạnh tranh mới. Từ bài học tự chủ sản xuất thập niên 1970 cho đến định hướng nâng cấp dải sản phẩm và đẩy mạnh xuất khẩu hiện tại, thương hiệu Hàn Quốc đang cho thấy khả năng thích ứng thị trường, tối ưu hóa chuỗi cung ứng và định hình lại chiến lược kinh doanh khi gặp khó khăn.