Cục Hải quan công nhận, gia hạn chế độ ưu tiên cho 7 doanh nghiệp

Các doanh nghiệp nhận quyết định công nhận, gia hạn áp dụng chế độ doanh nghiệp ưu tiên.Ảnh: Thùy Dương/Bnews/vnanet.vn

Ngày 29/9, tại Hà Nội, Cục Hải quan tổ chức lễ trao quyết định công nhận, gia hạn áp dụng chế độ doanh nghiệp ưu tiên cho 7 doanh nghiệp, trong đó 3 doanh nghiệp được công nhận mới và 4 doanh nghiệp được gia hạn.

Ba doanh nghiệp được công nhận mới gồm Công ty TNHH Hana Micron Vina, Công ty TNHH Luxshare-ICT (Việt Nam) và Công ty TNHH Samju Vina. Bốn doanh nghiệp được gia hạn gồm Công ty cổ phần Thủy sản Minh Phú Hậu Giang, Công ty cổ phần Tập đoàn Hoa Sen, Công ty TNHH Hoya Glass Disk Việt Nam và Công ty TNHH LG Electronics Việt Nam Hải Phòng.

Phó Cục trưởng Cục Hải quan Trần Đức Hùng cho biết, việc công nhận, gia hạn chế độ doanh nghiệp ưu tiên không chỉ khẳng định uy tín, năng lực tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp, mà còn thể hiện quá trình chuyển đổi phương thức quản lý của Hải quan Việt Nam theo hướng hiện đại.

Theo ông Trần Đức Hùng, sau 15 năm triển khai, Chương trình Doanh nghiệp ưu tiên đã trở thành một bước cải cách quan trọng, góp phần thay đổi phương thức quản lý hải quan từ truyền thống sang hiện đại. Trong giai đoạn mới, chương trình tiếp tục được nâng tầm để đáp ứng yêu cầu về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Quán triệt tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, ngành Hải quan đẩy mạnh xây dựng mô hình "Hải quan số", lấy dữ liệu làm nguồn lực. Việc đánh giá, công nhận và gia hạn chế độ ưu tiên hiện nay được tối ưu hóa dựa trên nền tảng kết nối dữ liệu tự động, giảm thiểu sự can thiệp thủ công, giúp quy trình xét duyệt minh bạch, nhanh chóng và chính xác.

Ông Trần Đức Hùng cũng nhấn mạnh, chế độ doanh nghiệp ưu tiên gắn với chuyển mạnh từ tư duy "tiền kiểm" sang "hậu kiểm", tạo điều kiện để hàng hóa của doanh nghiệp lưu thông qua biên giới với thời gian ngắn và chi phí thấp hơn.

Đáng chú ý, trong số các doanh nghiệp được trao quyết định lần này có nhiều doanh nghiệp FDI. Theo ông Trần Đức Hùng, việc trao quyết định công nhận và gia hạn chế độ ưu tiên cho các doanh nghiệp FDI là một trong những hành động cụ thể nhằm thực hiện định hướng thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài chất lượng cao, công nghệ tiên tiến, chuyển đổi xanh và có tính lan tỏa.

Ông kỳ vọng các doanh nghiệp FDI được công nhận ưu tiên tiếp tục là những đơn vị tiên phong trong chuyển giao công nghệ, tối ưu hóa chuỗi cung ứng toàn cầu và dẫn dắt các doanh nghiệp vệ tinh trong nước cùng tham gia sâu vào mạng lưới giá trị.

Chia sẻ về hiệu quả của chế độ doanh nghiệp ưu tiên, ông Vũ Văn Thanh, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn Hoa Sen, cho biết khi được Cục Hải quan công nhận hoặc gia hạn chế độ ưu tiên, hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp được hưởng nhiều thuận lợi.

"Thông qua việc hàng hóa được vào luồng xanh thì thời gian giải phóng hàng hóa rất nhanh. Qua đó, chúng tôi tiết kiệm được chi phí lưu kho, lưu bãi, chi phí nhân sự và các chi phí hành chính có liên quan", ông Vũ Văn Thanh nói.

Đặc biệt, doanh nghiệp được nộp thuế các tờ khai trong tháng, chậm nhất là ngày 10 của tháng kế tiếp; việc hoàn thuế được thực hiện theo phương thức hoàn trước, kiểm tra sau. Theo ông, những cơ chế này giúp tiết giảm chi phí, rút ngắn thời gian xử lý hoạt động xuất nhập khẩu, qua đó tăng sức cạnh tranh của doanh nghiệp và hàng hóa Việt Nam trên thị trường thế giới.

Ông Vũ Văn Thanh cho rằng, để được hưởng chế độ ưu tiên, doanh nghiệp cần tuân thủ đúng và đầy đủ các quy định pháp luật về hải quan, xuất nhập khẩu và thuế, đồng thời đáp ứng các điều kiện theo quy định.

Ngoài việc giảm thời gian, chi phí và thủ tục trong xuất khẩu, chế độ doanh nghiệp ưu tiên còn có ý nghĩa đối với hoạt động thương mại quốc tế. Khi Việt Nam có các cơ chế công nhận lẫn nhau về doanh nghiệp ưu tiên, việc được công nhận là doanh nghiệp ưu tiên góp phần nâng cao uy tín của doanh nghiệp với đối tác và cơ quan hải quan các nước.

Được triển khai từ năm 2011 và chính thức được luật hóa tại Luật Hải quan năm 2014, Chương trình Doanh nghiệp ưu tiên là một trong những bước chuyển quan trọng trong phương thức quản lý hải quan hiện đại, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp có mức độ tuân thủ cao, đồng thời giúp cơ quan Hải quan tập trung nguồn lực vào các lĩnh vực, đối tượng có rủi ro cao hơn.

Từ 9 doanh nghiệp ưu tiên trong năm đầu triển khai, đến nay Việt Nam có 74 doanh nghiệp ưu tiên, hoạt động trong nhiều lĩnh vực xuất nhập khẩu chủ lực như điện tử, công nghệ cao, sản xuất công nghiệp, dệt may, nông nghiệp và thủy sản. Trong đó, 10 doanh nghiệp ưu tiên đồng thời hoạt động trong lĩnh vực sản xuất công nghệ cao/bán dẫn.

Mặc dù chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong cộng đồng doanh nghiệp xuất nhập khẩu, nhóm doanh nghiệp ưu tiên đóng góp bình quân khoảng 1/3 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước. Giai đoạn 2022-2025, kim ngạch xuất nhập khẩu của các doanh nghiệp này liên tục đạt trên 230 tỷ USD/năm, tương đương khoảng 28-34% tổng kim ngạch cả nước. Riêng năm 2025 đạt khoảng 256,63 tỷ USD; 6 tháng đầu năm 2026 đạt khoảng 164,52 tỷ USD, tương đương khoảng 30% kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước.

Doanh nghiệp được công nhận doanh nghiệp ưu tiên được hưởng nhiều biện pháp tạo thuận lợi về thủ tục hải quan, kiểm tra, quản lý thuế, kiểm tra sau thông quan và các thuận lợi theo các Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về doanh nghiệp ưu tiên (MRA), qua đó góp phần giảm thời gian, chi phí và tăng tính chủ động trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Song song với tạo thuận lợi, yêu cầu đối với doanh nghiệp ưu tiên ngày càng được nâng cao. Doanh nghiệp phải duy trì mức độ tuân thủ pháp luật hải quan, có hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả và các điều kiện áp dụng chế độ ưu tiên trong suốt quá trình hoạt động, đồng thời hợp tác với cơ quan Hải quan trong công tác kiểm tra, giám sát và quản lý rủi ro.

Năm 2025, khuôn khổ pháp lý về doanh nghiệp ưu tiên tiếp tục được hoàn thiện và các quy định hướng dẫn. Trong số đó, yêu cầu về kiểm soát nội bộ, an ninh chuỗi cung ứng và trách nhiệm duy trì tuân thủ được nâng cao, đồng thời mở rộng cơ chế tạo thuận lợi đối với doanh nghiệp công nghệ cao và một số lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Bên cạnh đó, việc quản lý, giám sát sau công nhận cũng được tăng cường. Riêng năm 2025, cơ quan Hải quan đã tạm đình chỉ chế độ ưu tiên đối với 4 doanh nghiệp và đình chỉ/chấm dứt chế độ ưu tiên đối với 3 doanh nghiệp.

Cùng với hoàn thiện chương trình trong nước, Hải quan Việt Nam đang mở rộng hợp tác quốc tế thông qua các Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về doanh nghiệp ưu tiên. Đến nay, Việt Nam đã ký 2 MRA với ASEAN và Hàn Quốc; hoàn thành triển khai MRA ASEAN giai đoạn 1 từ ngày 31/3/2026 và giai đoạn 2 từ ngày 30/6/2026; đồng thời tiếp tục triển khai MRA Việt Nam - Hàn Quốc và nghiên cứu hợp tác theo hướng song phương, đa phương với Trung Quốc và các đối tác khác.

Trong giai đoạn tới, Hải quan Việt Nam định hướng phát triển Chương trình Doanh nghiệp ưu tiên theo chiều sâu, gắn tạo thuận lợi với quản lý tuân thủ, quản lý rủi ro, chuyển đổi số và an ninh chuỗi cung ứng; tạo điều kiện cho doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp quản trị và tuân thủ tốt tham gia chương trình, đồng thời mở rộng công nhận lẫn nhau với các đối tác quốc tế.