Cúm mùa có thể gây nguy cơ nhồi máu cơ tim, đột quỵ: Những ai cần đặc biệt cảnh giác?

Cúm mùa có thể kích hoạt biến cố tim mạch

Theo PGS.TS Trần Song Giang, Phó Viện trưởng Viện Tim mạch, Bệnh viện Bạch Mai, khi nhiễm virus cúm, cơ thể xuất hiện phản ứng viêm, làm thay đổi hoạt động đông máu và gia tăng gánh nặng cho tim. 

Phản ứng viêm có thể góp phần làm mất ổn định các mảng xơ vữa trong động mạch. Khi mảng xơ vữa nứt vỡ, cục máu đông hình thành có thể gây tắc động mạch vành dẫn đến nhồi máu cơ tim, hoặc tắc mạch máu não gây đột quỵ thiếu máu não.

Cúm mùa có thể làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim, đột quỵ. Ảnh minh họa. 

Bên cạnh đó, tình trạng sốt và nhiễm trùng khiến nhịp tim tăng, làm tăng nhu cầu oxy của cơ tim. Nếu người bệnh đồng thời bị viêm phổi hoặc suy hô hấp, lượng oxy cung cấp cho cơ thể giảm, khiến tim phải hoạt động trong điều kiện bất lợi, làm tăng nguy cơ thiếu máu cơ tim và suy tim mất bù. Trong một số trường hợp, virus cúm còn có thể gây tổn thương trực tiếp cơ tim.

Đáng lưu ý, biến cố tim mạch không chỉ xảy ra ở người đã được chẩn đoán mắc bệnh tim. Ngay cả những người chưa từng phát hiện bệnh tim mạch cũng có thể gặp biến cố sau nhiễm cúm. Với người đã có bệnh nền, nguy cơ càng đáng quan tâm nếu bệnh chưa được kiểm soát tốt.

Những ai dễ gặp biến chứng nặng khi mắc cúm mùa?

Theo các chuyên gia, người cao tuổi là một trong những nhóm chịu gánh nặng lớn do cúm mùa. Ở nhóm tuổi này, khả năng đáp ứng miễn dịch có thể suy giảm theo thời gian, trong khi các bệnh lý nền như tăng huyết áp, bệnh động mạch vành, suy tim, đái tháo đường hoặc bệnh thận mạn thường xuất hiện đồng thời. Khi mắc cúm, người bệnh dễ gặp diễn biến nặng và có nguy cơ xuất hiện biến chứng ở nhiều cơ quan.

Bên cạnh đó, người mắc bệnh tim mạch cũng cần đặc biệt thận trọng. Những người có tiền sử nhồi máu cơ tim, bệnh động mạch vành, suy tim hoặc các bệnh lý tim mạch khác có thể gặp tình trạng bệnh nặng lên khi nhiễm cúm. Phản ứng viêm, sốt và thiếu oxy làm tăng gánh nặng cho tim, có thể kích hoạt biến cố cấp tính hoặc khiến bệnh tim mạch mất ổn định.

Đối với người mắc bệnh phổi mạn tính, cúm có thể làm trầm trọng thêm tình trạng viêm đường hô hấp, gây khó thở, giảm oxy máu và làm tăng nguy cơ suy hô hấp. Khi đồng thời mắc bệnh tim mạch, nguy cơ biến chứng càng đáng lo ngại.

Người mắc đái tháo đường, bệnh thận mạn hoặc suy giảm miễn dịch cũng thuộc nhóm cần chủ động phòng bệnh. Những bệnh lý này có thể khiến cơ thể khó chống đỡ với nhiễm trùng, làm tăng nguy cơ diễn biến nặng và kéo dài thời gian hồi phục.

Ngoài ra, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và nhân viên y tế cũng là những nhóm cần quan tâm đến việc tiêm chủng theo khuyến cáo chuyên môn.

Đặc biệt, những người vừa trải qua nhồi máu cơ tim, vừa nhập viện vì bệnh tim mạch hoặc có bệnh nền chưa được kiểm soát tốt nên trao đổi với bác sĩ về kế hoạch phòng cúm phù hợp.

Chủ động phòng cúm, nhận biết sớm dấu hiệu nguy hiểm

Theo PGS.TS Trần Song Giang, tiêm vaccine cúm giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và diễn biến nặng. Việc hạn chế nhiễm cúm cũng góp phần giảm nguy cơ xuất hiện phản ứng viêm có thể kích hoạt hoặc làm trầm trọng thêm các bệnh lý tim mạch.

Do virus cúm biến đổi theo thời gian và miễn dịch sau tiêm có thể suy giảm, người dân nên tiêm vaccine cúm hằng năm theo khuyến cáo. Với người cao tuổi, người mắc bệnh tim mạch, bệnh phổi mạn tính, đái tháo đường, bệnh thận mạn hoặc suy giảm miễn dịch, việc chủ động tiêm phòng càng có ý nghĩa quan trọng.

Người mắc bệnh tim mạch, đặc biệt là người vừa trải qua biến cố cấp tính hoặc đang trong giai đoạn điều trị, nên trao đổi với bác sĩ về thời điểm tiêm phù hợp với tình trạng sức khỏe. Không nên tự ý trì hoãn tiêm chủng kéo dài hoặc tự quyết định thời điểm tiêm khi chưa được tư vấn nếu đang có vấn đề sức khỏe cấp tính.

Bên cạnh tiêm chủng, người dân cần duy trì những biện pháp phòng bệnh hằng ngày như rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn phù hợp; che miệng, mũi khi ho hoặc hắt hơi; giữ không gian sống thông thoáng; hạn chế tiếp xúc gần với người có triệu chứng nhiễm trùng và thực hiện vệ sinh hô hấp đúng cách.

Khi có biểu hiện nghi mắc cúm, người thuộc nhóm nguy cơ cao nên liên hệ cơ sở y tế sớm để được đánh giá, tư vấn điều trị phù hợp. Không nên tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt là kháng sinh hoặc thuốc kháng virus, khi chưa có hướng dẫn chuyên môn.

Đặc biệt, người bệnh cần được cấp cứu ngay nếu xuất hiện đau ngực, khó thở tăng lên, ngất, méo miệng, yếu liệt đột ngột hoặc nói khó. Đây có thể là dấu hiệu của nhồi máu cơ tim, đột quỵ hoặc biến chứng nguy hiểm khác, không nên mặc định là triệu chứng thông thường của cúm.

Các chuyên gia khuyến cáo, chủ động phòng cúm mùa không chỉ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh đường hô hấp mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch, hạn chế biến cố nguy hiểm và duy trì chất lượng cuộc sống, nhất là ở người cao tuổi và người có bệnh lý nền.