Cuộc chiến điện gió vùng cao nguyên

T&T Group, Thái Bình Dương, Incotech so găng

Tập đoàn T&T vừa đề xuất đầu tư loạt dự án điện gió trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng, gồm cả dự án trên đất liền và khu vực ven biển.

Cụ thể, T&T Group đề xuất dự án nhà máy điện gió khu vực Tuy Phong với công suất 100MW. Dự án này đã được đưa vào Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII tại Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 và thuộc danh mục các nguồn điện ưu tiên phát triển giai đoạn 2025–2030.

Ở khu vực ven biển, T&T Group đề xuất dự án nhà máy điện gió Liên Hương với công suất 100 MW, đặt tại khu vực xã Phan Rí Cửa và xã Liên Hương. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng kiến nghị nghiên cứu giai đoạn 2 của dự án này với quy mô khoảng 250MW. Giai đoạn mở rộng hiện chưa nằm trong điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, song việc đề xuất được xem là động thái chuẩn bị cho các kịch bản quy hoạch trong tương lai.

Nhà đầu tư trong và ngoài nước vẫn liên tục đề xuất các dự án điện gió ngoài khơi. Ảnh: TTXTĐT&DL Lâm Đồng.

Song song với Liên Hương, tại khu vực biển gần bờ các xã Hàm Thuận Nam, Hàm Tân và phường La Gi, T&T đề xuất dự án nhà máy điện gió Phước Hội với công suất 142MW. Tổng quy mô các dự án điện gió T&T Group đang đề xuất tại Lâm Đồng gần 600MW.

Tuy nhiên, theo điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, tổng công suất điện gió gần bờ được phân bổ cho tỉnh Lâm Đồng trong giai đoạn 2025 – 2030 chỉ ở mức 242MW, được chia thành hai danh mục gồm 100MW tại khu vực Tuy Phong – Bắc Bình và 142MW tại khu vực Hàm Thuận Nam – Hàm Tân – La Gi.

Giới hạn về công suất quy hoạch đã khiến các khu vực ven biển nói trên trở thành tâm điểm cạnh tranh của nhiều nhà đầu tư. Ngoài T&T Group, Incotech và Tập đoàn Thái Bình Dương cũng bày tỏ sự quan tâm tới các vị trí được đánh giá có tiềm năng phát triển điện gió gần bờ tại Lâm Đồng.

Tại khu vực dự án 142MW (Hàm Thuận Nam – La Gi), Công ty TNHH Tư vấn Incotech đã đề xuất dự án nhà máy điện gió Tân Thuận với công suất tương đương 142MW và khu vực nghiên cứu được cho là có sự giao thoa nhất định với đề xuất của T&T Group.

Đáng chú ý, Incotech là đơn vị đi trước về thủ tục khảo sát. Doanh nghiệp này đã gửi hồ sơ đề nghị giao khu vực biển rộng khoảng 2.840ha để thực hiện đo đạc, quan trắc và khảo sát trong thời hạn 3 năm, phục vụ nghiên cứu phát triển dự án điện gió Tân Thuận với phạm vi khảo sát trải dài qua các xã Tân Thành, Tân Hải, phường La Gi, Phước Hội và Sơn Mỹ.

Incotech cũng đã nhận được ý kiến phúc đáp của Bộ Công thương đối với hồ sơ đề nghị giao khu vực biển phục vụ khảo sát.

Ở khu vực 100MW (Tuy Phong – Bắc Bình), ngoài T&T Group còn ghi nhận quan tâm của Công ty CP Tập đoàn Thái Bình Dương và Công ty TNHH Pacifico Energy Việt Nam.

Theo thông tin công bố trước đó, Pacifico Energy – doanh nghiệp năng lượng tái tạo có trụ sở tại Mỹ – từng bày tỏ mong muốn nghiên cứu đầu tư các dự án điện gió ngoài khơi và ven biển tại Việt Nam, trong đó có khu vực Lâm Đồng và một số địa phương ven biển khác. Việc doanh nghiệp này hiện diện trong danh sách các nhà đầu tư quan tâm được xem là một yếu tố làm gia tăng mức độ cạnh tranh tại các khu vực có dư địa quy hoạch hạn chế.

Những rào cản không dễ vượt qua

Mặc dù thu hút sự quan tâm của nhiều nhà đầu tư, quá trình triển khai các dự án điện gió ven biển tại Lâm Đồng vẫn đối mặt với không ít rào cản.

Theo Sở Công thương Lâm Đồng, vấn đề nổi bật là tình trạng chồng lấn vị trí dự án. Nguyên nhân xuất phát từ việc Quy hoạch điện VIII mới xác định tên dự án và công suất, chưa khoanh định ranh giới cụ thể trên không gian biển, trong khi các nhà đầu tư lại đề xuất vị trí dựa trên kết quả khảo sát riêng.

Trước thực tế này, Sở Công thương đã kiến nghị Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan để lựa chọn một phương án vị trí khả thi, hiệu quả nhất trong số các đề xuất chồng lấn trước khi triển khai các bước tiếp theo.

Một nút thắt khác là yêu cầu về đấu thầu. Căn cứ Luật Điện lực năm 2024 và Nghị định 56/2025/NĐ-CP, trường hợp có từ hai nhà đầu tư trở lên cùng quan tâm một dự án, địa phương phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư theo quy định của Luật Đấu thầu và Luật Đầu tư.

Ngoài ra, Bộ Công thương cũng lưu ý việc khảo sát và phát triển điện gió tại các khu vực biển ven bờ cần bảo đảm không xung đột với các hoạt động dầu khí hiện hữu của Petrovietnam, đồng thời tuân thủ các quy định của Luật Dầu khí 2022 và pháp luật về hàng hải.

Bên cạnh đó, Sở Công thương Lâm Đồng cho rằng hiện vẫn tồn tại sự chưa đồng bộ giữa điều chỉnh quy hoạch điện VIII và quy hoạch tổng thể khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên vùng bờ giai đoạn 2021–2030. Sự lệch pha này khiến thủ tục giao khu vực biển để khảo sát gặp nhiều khó khăn, đòi hỏi phải có thêm hướng dẫn từ Sở Nông nghiệp và môi trường, thậm chí báo cáo các bộ, ngành trung ương để tháo gỡ.

Trong kịch bản phức tạp hơn, UBND tỉnh có thể phải báo cáo Bộ Nông nghiệp và môi trường để xin hướng dẫn trước khi có thể giao khu vực biển cho bất cứ nhà đầu tư nào khảo sát.

Trong quá trình thẩm định, cơ quan quản lý cũng ghi nhận T&T Group đang vận hành một số dự án năng lượng tái tạo, trong đó có dự án điện mặt trời Hồng Liêm 3 (50MWp) tại Bình Thuận (cũ) thông qua Công ty TNHH Điện mặt trời Trường Lộc.

Bên cạnh đó, T&T Group cũng tham gia phát triển dự án điện gió Savan 1 tại Lào – đã chính thức đi vào vận hành thương mại từ cuối tháng 12/2025, với giai đoạn đầu có công suất khoảng 300MW kết nối lưới và xuất điện sang Việt Nam theo các thỏa thuận hợp tác năng lượng giữa hai nước.

Dự án này có tổng công suất thiết kế lên tới gần 495MW và tổng vốn đầu tư hàng trăm triệu USD, được cấp quyền thiết kế, xây dựng, sở hữu và vận hành trong 25 năm kể từ khi Chính phủ Lào ký hợp đồng nhượng quyền, đồng thời có hợp đồng mua bán điện với Tập đoàn Điện lực Việt Nam để đưa điện về hệ thống điện quốc gia.

Việc một doanh nghiệp tham gia triển khai dự án năng lượng quy mô lớn ở nước ngoài và kết nối điện thương mại về Việt Nam được xem là một minh chứng về năng lực kỹ thuật và quản lý dự án trong bối cảnh hạ tầng điện gió xuyên biên giới ngày càng được chú trọng.

Dù vậy, với các dự án điện gió gần bờ có quy mô đầu tư lớn, năng lực tài chính, khả năng huy động vốn và triển khai đồng bộ hạ tầng kỹ thuật của các nhà đầu tư, bao gồm cả T&T, vẫn sẽ tiếp tục là nội dung được các cơ quan chức năng xem xét, giám sát trong các bước tiếp theo.

Việc Lâm Đồng thu hút quan tâm của cả nhà đầu tư trong nước và quốc tế được đánh giá là tín hiệu tích cực cho mục tiêu chuyển dịch năng lượng của địa phương.

Tuy nhiên, với dư địa quy hoạch điện gió gần bờ chỉ 242MW trong giai đoạn tới, cơ hội sẽ chỉ dành cho những dự án đáp ứng đầy đủ yêu cầu về pháp lý, kỹ thuật và sự hài hòa với các hoạt động kinh tế biển hiện hữu.