Cuộc đua mới của các ngân hàng trước ngưỡng cửa Trung tâm Tài chính Quốc tế

Ngân hàng chạy đua mở rộng hệ sinh thái

Khi thị trường tín dụng ngày càng cạnh tranh, lãi suất huy động duy trì ở mặt bằng cao kéo theo chi phí vốn tăng trong khi lãi suất cho vay phải giữ ở mức hợp lý để hỗ trợ nền kinh tế, NIM của các ngân hàng đã chịu áp lực giảm trong nhiều quý gần đây. Thống kê của PV tại 28 ngân hàng niêm yết cho thấy, NIM bình quân quý II/2026 đã giảm xuống 2,85%, tức giảm 0,09 điểm % so với quý liền trước và giảm 0,14 điểm % so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong khi đó, theo dữ liệu từ SSI, trong quý II/2026, thu nhập từ phí dịch vụ của các ngân hàng trong phạm vi theo dõi đã tăng 54% so với cùng kỳ và tăng 28% so với quý liền trước. Tổng thu nhập ngoài lãi trong quý tăng 17% so với cùng kỳ và 33% so với quý liền trước, phản ánh sự phục hồi của mảng dịch vụ cũng như đóng góp ngày càng tích cực của thu ngoài lãi vào tăng trưởng lợi nhuận. 

Từ những mảnh ghép mới ở mảng chứng khoán, bảo hiểm, quản lý quỹ… cho đến kế hoạch thành lập ngân hàng con ở VIFC, nhiều ngân hàng đang tìm kiếm câu trả lời thực tế và mang tính dài hạn cho bài toán động lực tăng trưởng mới. Một hệ sinh thái tài chính toàn diện, đa dịch vụ sẽ giúp ngân hàng thúc đẩy năng lực mở rộng thu nhập từ dịch vụ thông qua khả năng phục vụ nhu cầu khách hàng theo chiều sâu sản phẩm, từ tư vấn, đầu tư, quản lý tài sản cho tới bảo hiểm và giao dịch quốc tế. 

Ngày 28/9, CTCP Bảo hiểm Nhân thọ Ngân hàng Việt Nam Thịnh Vượng (VPLife) đã được cơ quan quản lý cấp phép và dự kiến đi vào hoạt động trong quý I/2027. Theo BSC Research, VPBank cũng đã tìm được đối tác bắt tay cùng VPBankS thành lập công ty quản lý quỹ. Thông tin cụ thể về đối tác và tỷ lệ sở hữu dự kiến sẽ sớm được công bố.

ACB hồi tháng 8/2026 vừa được cấp phép thành lập Công ty TNHH Bảo hiểm Phi nhân thọ ACB (ACB Insurance) với vốn điều lệ 500 tỷ đồng. HDBank đầu năm nay đã thực hiện nâng tỷ lệ sở hữu tại HD SAISON từ 50% lên 75%, chính thức nắm quyền chi phối. TPBank cũng nâng tỷ lệ sở hữu tại TPBankS lên 51% và chính thức trở thành công ty mẹ…

Tại MSB, ngân hàng đang tiến hành lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản về một số nội dung, trong đó bao gồm kế hoạch thành lập ngân hàng thương mại trách nhiệm hữu hạn một thành viên sở hữu 100% vốn tại VIFC, đồng thời đầu tư vào công ty chứng khoán, bảo hiểm… 

Tiến vào VIFC

Hàng loạt ngân hàng như Vietcombank, VietinBank, MB, HDBank, SHB, TPBank, LPBank, NamABank… đã có phương án thành lập ngân hàng con, pháp nhân tại VIFC. Ảnh: Vietnam.vn

Trong nỗ lực mở rộng hệ sinh thái, việc thành lập ngân hàng con hoạt động tại VIFC đang được nhiều ngân hàng xem là định hướng dài hạn nhằm thúc đẩy dư địa tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh và tiếp cận các chuẩn mực tài chính quốc tế.

Trở lại với MSB - ngân hàng đang xin ý kiến cổ đông về việc thành lập ngân hàng con tại VIFC, ban lãnh đạo đánh giá việc tiến vào trung tâm tài chính quốc tế sẽ  giúp ngân hàng tận dụng tệp khách hàng doanh nghiệp trong các lĩnh vực xuất nhập khẩu, logistics, hàng hải và chuỗi cung ứng FDI; đồng thời khai thác mạng lưới ngân hàng đại lý, thế mạnh kinh doanh ngoại hối và kinh doanh vốn để phát triển dịch vụ tài chính xuyên biên giới...

MSB không phải nhà băng duy nhất kỳ vọng sự hiện diện tại VIFC sẽ mở ra không gian tăng trưởng mới. Tại đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, cổ đông hàng loạt ngân hàng như Vietcombank, VietinBank, MB, HDBank, SHB, TPBank, LPBank, NamABank… đã thông qua phương án thành lập ngân hàng con, pháp nhân tại VIFC với những kế hoạch phát triển cụ thể.

Vietcombank dự kiến sẽ cung cấp các dịch vụ tài chính cốt lõi như mở tài khoản thanh toán, nghiệp vụ ngoại hối, bảo lãnh, thư tín dụng, tài trợ thương mại phục vụ các giao dịch xuyên biên giới; đối tượng khách hàng mục tiêu gồm các tổ chức tài chính, fintech, nhà đầu tư nước ngoài…

VietinBank trước mắt sẽ hợp tác với các startup trong hệ sinh thái của cổ đông chiến lược là Tập đoàn Tài chính MUFG (Nhật Bản) nhằm phát triển các dịch vụ thanh toán, cho vay và bảo hiểm; đồng thời định vị vai trò trung gian thanh toán trong lĩnh vực tài sản số, sẵn sàng triển khai khi được cấp phép.

TPBank định hướng ngân hàng con tại VIFC sẽ vận hành theo mô hình Intelligent Banking, tập trung vào các mảng gồm hạ tầng tài chính số, thanh toán xuyên biên giới, tài chính thương mại và chuỗi cung ứng, tài sản số và token hóa, sản phẩm phái sinh, hàng hóa, quản trị rủi ro, cùng hoạt động thị trường vốn và phát hành trái phiếu quốc tế…

Các nhà hoạch định chính sách kỳ vọng những cơ chế ưu đãi về thuế, phí, đất đai, thủ tục hành chính một cửa và những thử nghiệm các mô hình sản phẩm tài chính mới sẽ đưa VIFC vượt ra ngoài khái niệm một khu vực địa lý, trở thành hệ sinh thái tài chính với cơ chế vận hành linh hoạt, minh bạch và tương thích với quy chuẩn quốc tế, cánh cửa để các ngân hàng Việt Nam vươn ra thị trường quốc tế một cách bài bản.

Thông qua cánh cửa này, ngân hàng trong nước có cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị tài chính toàn cầu, tiếp cận trực tiếp các dòng vốn quốc tế, hợp tác với các định chế tài chính nước ngoài, quỹ đầu tư và ngân hàng phát triển.

Ông Nguyễn Quang Huy - CEO Khoa Tài chính Ngân hàng, Trường đại học Nguyễn Trãi.

Trong không gian tài chính quốc tế, ông Nguyễn Quang Huy - CEO Khoa Tài chính Ngân hàng, Trường đại học Nguyễn Trãi chỉ ra rằng, lợi thế vượt trội của các ngân hàng nội sẽ đến từ sự gắn bó mật thiết với thị trường nội địa.

Với lợi thế này, bước vào VIFC, các ngân hàng nội sẽ đóng vai trò cầu nối giữa dòng vốn quốc tế và nhu cầu phát triển trong nước, đồng thời "giải mã" thị trường Việt Nam trong mắt nhà đầu tư ngoại.

Trong vai trò đó, ngân hàng từ chỗ trung gian vốn truyền thống sẽ tiến dần đến trở thành hệ sinh thái cung cấp giải pháp tài chính tổng thể. Như vậy, sự hiện diện tại VIFC sẽ góp phần thúc đẩy cuộc chuyển dịch chiến lược tăng trưởng của ngân hàng, từ mô hình dựa nhiều vào tín dụng sang cấu trúc cân bằng hơn giữa tín dụng và dịch vụ.

Không gian phát triển sẽ ngày càng mở rộng ở các mảng nghiệp vụ như tài trợ thương mại, quản lý dòng tiền, dịch vụ ngân quỹ, tư vấn tài chính doanh nghiệp hay các sản phẩm tài chính xanh và bền vững…

Đồng quan điểm, ông Lê Hoài Ân, CFA cũng đánh giá rằng, việc tiến vào VIFC không chỉ là bước chuẩn bị nền tảng để gia nhập một không gian kinh doanh mới, mà quan trọng hơn, đây cũng là bước đi cho thấy ngân hàng Việt đang dần rời khỏi mô hình tăng trưởng quen thuộc với sự phụ thuộc đáng kể vào tín dụng; chuyển sang một giai đoạn phát triển rộng hơn, nơi năng lực dịch vụ và tư vấn sẽ trở thành lợi thế cạnh tranh cốt lõi.