Đà Nẵng: Vang lời thề đưa đồng đội trở về từ Hang Đá Sập

(Ảnh: Thanh Phong/Vietnam+)

Sáng 12/7, Bộ Chỉ huy Quân sự Thành phố Đà Nẵng phối hợp cùng chính quyền địa phương tổ chức lễ động thổ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại khu vực Hang Đá Sập thuộc địa phận xã Hà Nha.

Buổi lễ diễn ra trong không khí trang nghiêm, thành kính ngay tại hiện trường núi Sơn Gà. Sự kiện này chính thức đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong hành trình tri ân, được thực hiện sau một thời gian dài nỗ lực thu thập thông tin và tổ chức các hội thảo xác minh lịch sử.

Ông Mai Thanh Sang, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Hà Nha cho biết, địa phương đã chủ động xây dựng kế hoạch nhằm thực hiện tốt "Chiến dịch 500 ngày đêm" tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Buổi lễ diễn ra trong không khí trang nghiêm, thành kính ngay tại hiện trường núi Sơn Gà. (Ảnh: Thanh Phong/Vietnam+)

Theo ông Sang: "Chúng tôi đã đề xuất với Ban Chỉ đạo thành phố thông qua Bộ Chỉ huy Quân sự về địa danh Hang Đá Sập, nơi các đồng chí hy sinh đang nằm lại. Đến hôm nay, công tác tìm kiếm đã bắt đầu và dự kiến hài cốt sẽ sớm được quy tập về nghĩa trang liệt sĩ".

Nỗi đau hơn 50 năm

Hang Đá Sập, hay còn được biết đến với tên gọi Hang Thương nghiệp K600, từng là một vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Hang Đá Sập, vị trí được xác định còn nhiều hài cốt liệt sĩ. (Ảnh: Thanh Phong/Vietnam+)

Nơi đây đóng vai trò như một trạm trung chuyển hậu cần khổng lồ, là điểm cất giấu và cung cấp nguồn lương thực, vũ khí dồi dào cho nhiều đơn vị chiến đấu. Đặc biệt, lực lượng cán bộ chiến sĩ thuộc Trung đoàn Pháo binh 575 của Mặt trận 44 Quảng Đà cùng đơn vị Thương nghiệp K600 thường xuyên chọn hang động này làm nơi bám trụ và hoạt động bí mật.

Theo các tài liệu lịch sử để lại, vào sáng ngày 25/4/1969, trận địa pháo binh địch từ Núi Lở kết hợp cùng nhiều phi đội máy bay ném bom hạng nặng đã điên cuồng trút hàng tấn hỏa lực xuống khu vực hang. Sức công phá khủng khiếp đã làm đất đá sạt lở dữ dội, vùi lấp hoàn toàn các cửa ra vào của hệ thống hang động và cướp đi sinh mệnh của những người lính bên trong.

Qua quá trình dày công rà soát hồ sơ quản lý và tổ chức hội thảo đối chiếu thông tin từ các nhân chứng lịch sử, cơ quan chức năng xác định trước mắt có 8 đồng chí đã anh dũng hy sinh trong trận bom ác liệt đó.

Dấu vết lịch sử dưới lòng đất

Trước đó, vào đầu tháng 6/2026, đoàn công tác của Bộ Chỉ huy Quân sự Thành phố Đà Nẵng đã khảo sát thực địa, tìm thấy một đoạn xương ống chân cùng nhiều di vật như mảnh vải dù, tấm áo mưa, chiếc ví cá nhân và đôi dép rọ nữ. Cùng với đó, nhiều vỏ lon cá hộp, đạn súng AK và hàng chục quả đạn cối chưa nổ cũng được phát hiện rải rác dưới lòng hang.

Một trong những di vật được tìm thấy tại Hang Đá Sập. (Ảnh: Thanh Phong/Vietnam+)

Những di vật này chính là những minh chứng lịch sử rõ nét nhất, khẳng định chính xác tọa độ hy sinh của các cán bộ chiến sĩ. Từ cơ sở pháp lý và thực tiễn vững chắc đó, Ban Chỉ đạo thành phố đã quyết định chính thức triển khai chiến dịch khai quật quy mô lớn để đưa các anh về.

Đoạn đường cơ động vạch rừng lên núi rất dốc, lực lượng thi công phải vất vả đi bộ hơn một tiếng đồng hồ mới tiếp cận được hiện trường khai quật. Sự khắc nghiệt của địa hình khiến việc đưa máy móc hạng nặng vào hỗ trợ là điều hoàn toàn bất khả thi.

Nơi rừng thiêng nước độc

Tại lễ động thổ thiêng liêng sáng 12/7, Đại tá Trần Hữu Ích, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự Thành phố Đà Nẵng, đã bày tỏ sự xúc động và quyết tâm thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm".

Đại ta Trần Hữu Ích - Chỉ huy Trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Đà Nẵng vượt đường núi hiểm trở, trực tiếp đến hiện trưởng chỉ huy công tác khai quật. (Ảnh: Thanh Phong/Vietnam+)

Để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho đợt khai quật mang tính lịch sử này, Bộ Chỉ huy Quân sự Thành phố Đà Nẵng đã phối hợp cùng lực lượng công binh lập ra các phương án tác chiến hết sức chặt chẽ.

Các cán bộ chiến sĩ tham gia nhiệm vụ đã được huấn luyện kỹ năng, quán triệt tinh thần sẵn sàng đối mặt với mọi hiểm nguy nơi rừng thiêng nước độc.

Đại tá Trần Hữu Ích khẳng định: "Cán bộ chiến sĩ rất quyết tâm làm lều bạt và nằm lại trên rừng này để thực hiện cho đến khi hoàn thành nhiệm vụ".

Từng nhát cuốc, nhát xẻng đầu tiên đã vang lên giữa sự tĩnh lặng của núi rừng Sơn Gà, mở đường cho ánh sáng rọi vào lòng hang tối. Dẫu hành trình phía trước còn lắm chông gai và thử thách, những người lính thời bình sẽ nỗ lực bằng mọi giá để sớm đưa 8 linh hồn liệt sĩ Hang Đá Sập đoàn tụ cùng quê mẹ hiền hòa../.