Đà Nẵng: Xã Tiên Phước mở hướng nâng giá trị cây cau bằng chuyển đổi số
Xã Tiên Phước, TP Đà Nẵng đang phát triển cây cau thành ngành hàng có giá trị, hướng đến chuẩn hóa vùng trồng, chế biến và xuất khẩu.
Số hóa vùng trồng được kỳ vọng góp phần nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc và mở rộng thị trường cho sản phẩm cau.
Từ cây trồng gắn với đời sống làng quê, cây cau đang trở thành nguồn thu đáng kể của người dân xã Tiên Phước và khu vực phía nam TP Đà Nẵng. Tuy nhiên, để phát triển ổn định, ngành hàng này cần giải quyết bài toán về vùng nguyên liệu, chất lượng, truy xuất nguồn gốc và thị trường.
Theo số liệu khảo sát, năm 2024, diện tích trồng cau tại địa bàn xã Tiên Phước và các khu vực liên quan đạt khoảng 899 ha, trong đó 481 ha đã cho quả. Sản lượng cau tươi phục vụ chế biến đạt hơn 5.000 tấn, cau sấy phục vụ xuất khẩu hơn 1.000 tấn, với doanh thu ước 100-300 tỷ đồng mỗi năm. Giá cau tươi dao động 30.000-90.000 đồng/kg tùy thời điểm.
Cau hiện chủ yếu được sơ chế, sấy khô để tiêu thụ tại thị trường Trung Quốc. Việc phụ thuộc vào thị trường này và hoạt động xuất khẩu tiểu ngạch khiến giá cả, đầu ra còn biến động. Trong khi đó, nguồn giống và kỹ thuật canh tác chưa đồng đều, việc xây dựng vùng nguyên liệu theo tiêu chuẩn còn hạn chế.
Để mở rộng xuất khẩu chính ngạch, ngành hàng cau cần xây dựng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và hệ thống truy xuất nguồn gốc. Bản đồ số ngành hàng cau trên nền tảng GIS có thể tích hợp dữ liệu về vùng trồng, sản lượng, cơ sở sơ chế, đóng gói và logistics, giúp hợp tác xã, doanh nghiệp quản lý nguyên liệu và kết nối thị trường thuận lợi hơn.
Cây cau đang trở thành một trong những cây trồng mang lại giá trị kinh tế đáng kể cho người dân xã Tiên Phước.
Bên cạnh quả cau, mo, bẹ, lá và thân cây có thể được tận dụng để sản xuất đồ dùng, hàng thủ công mỹ nghệ và các sản phẩm thân thiện với môi trường. Đây cũng là hướng phát triển nông nghiệp tuần hoàn, tạo thêm giá trị từ cùng một vùng sản xuất.
Cây cau còn có thể kết hợp với cây ăn quả, dược liệu và hoa để phát triển kinh tế vườn, cảnh quan nông thôn và du lịch sinh thái. Qua đó, giá trị của cây cau có thể mở rộng từ sản phẩm tươi, cau sấy sang chế biến, sản phẩm phụ và các dịch vụ gắn với nông nghiệp.
Để phát huy tiềm năng, ngành hàng cau tại xã Tiên Phước cần từng bước chuẩn hóa vùng nguyên liệu, số hóa dữ liệu, tăng liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, đồng thời nâng khả năng truy xuất nguồn gốc và đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu.
