Tăng trưởng 2 con số: Giải bài toán sức bật của địa phương, doanh nghiệp

Đột phá trong thực thi

Phát biểu mở đầu diễn đàn, GS.TS Hoàng Văn Cường - Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam nhấn mạnh, diễn đàn được tổ chức nhằm làm rõ những đột phá về chính sách và thể chế thời gian qua đã góp phần giải phóng nguồn lực, tạo động lực phát triển cho địa phương và doanh nghiệp như thế nào.

Theo ông, vấn đề cần được phân tích là vì sao một số chính sách chưa chuyển hóa thành kết quả trong thực tiễn. Nguyên nhân nằm ở năng lực thực thi của các cấp, ngành và địa phương còn hạn chế hay do chính sách chưa đồng bộ, chưa hội đủ điều kiện để triển khai hiệu quả? Từ đó, diễn đàn đặt ra yêu cầu tiếp tục làm rõ liệu cần bổ sung những cơ chế, chính sách mới hay cần xây dựng một hệ điều hành phát triển mới để đưa các chủ trương, chính sách đi vào cuộc sống và tạo ra kết quả thực chất.

GS.TS Hoàng Văn Cường - Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam phát biểu tại diễn đàn.

Phát biểu đề dẫn diễn đàn, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương cho biết, kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng qua từng quý. GDP quý I tăng 7,83%, quý II tăng 8,39%, quý III ước tăng 9,95%. Tính chung 9 tháng, GDP tăng 9,01%. Kim ngạch xuất khẩu hàng hóa đạt khoảng 434,3 tỷ USD, tăng 24,5%. Qua 9 tháng, 12 trong số 34 tỉnh, thành phố đạt tốc độ tăng trưởng GRDP 2 con số.

Tuy nhiên, sức bật giữa các địa phương và khu vực doanh nghiệp vẫn chưa đồng đều, một số chỉ tiêu còn thấp so với yêu cầu, tiêu dùng chưa tạo được đột phá, đầu tư tư nhân chưa đạt kỳ vọng. Khoảng cách giữa khu vực kinh tế trong nước và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài vẫn lớn. Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng chưa thực sự tạo ra cú hích cho tăng trưởng.

Mục tiêu đặt ra cho năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030 là rất thách thức, đòi hỏi không chỉ nỗ lực cao mà còn đòi hỏi sự sáng tạo, thay đổi cách nghĩ, cách làm để thực sự tạo được đột phá trong phát triển đất nước. Mặc dù kết quả đạt được qua 9 tháng năm 2026 là rất đáng khích lệ, song yêu cầu phía trước còn rất nặng nề. 

Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phát biểu tại diễn đàn.

Từ thực tế này, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương đề nghị các đại biểu tập trung làm rõ những điểm nghẽn trong thực thi chính sách và đề xuất giải pháp gắn với địa chỉ, cơ quan có thẩm quyền xử lý. Yêu cầu đặt ra là chuyển từ chủ trương đúng sang đột phá về thực thi, hiệu quả chính sách cần được đo bằng những kết quả cụ thể như số ngày chờ đợi thủ tục được cắt giảm, chi phí tuân thủ của doanh nghiệp giảm bao nhiêu và trách nhiệm giải trình của người đứng đầu được xác định ra sao.

Bên cạnh đó, Diễn đàn tập trung thảo luận về nâng cao năng lực quản trị của chính quyền địa phương sau khi vận hành mô hình chính quyền hai cấp, khơi thông và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, đưa khoa học, công nghệ và chuyển đổi số vào sản xuất, kinh doanh, nâng tầm doanh nghiệp Việt Nam, mở rộng thị trường và bảo đảm tăng trưởng nhanh gắn với bền vững.

"Làm sao để doanh nghiệp Việt Nam lớn mạnh, có nhiều hơn những doanh nghiệp dẫn dắt, kiến tạo chuỗi giá trị; làm sao để doanh nghiệp lớn dẫn dắt doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp trong nước gắn kết được với khu vực có vốn đầu tư nước ngoài?", đồng chí Nguyễn Thanh Nghị đặt vấn đề.

Bên cạnh đó, các địa phương sau hợp nhất có không gian phát triển rộng hơn, song cũng đặt ra yêu cầu xử lý đồng bộ các vấn đề về quy hoạch, đất đai, thủ tục đầu tư và đội ngũ cán bộ. Điều quan trọng là biến không gian phát triển mới thành động lực tăng trưởng thực chất cho từng địa phương và doanh nghiệp.

Toàn cảnh diễn đàn.

Để không gian phát triển mới trở thành động lực tăng trưởng

Phát biểu tại diễn đàn, đồng chí Nguyễn Văn Thắng - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ cho biết, thời gian qua, các địa phương đã nỗ lực vượt qua khó khăn, ổn định tổ chức và khai thác không gian phát triển mới. Nhiều địa phương tiếp tục duy trì đà tăng trưởng cao, ước tính 9 tháng năm 2026 có 12/34 tỉnh, thành phố đạt mức tăng trưởng GRDP trên 10%.

Phó Thủ tướng ghi nhận sự nỗ lực, đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí vốn, chi phí đầu vào và thị trường còn nhiều sức ép. Các doanh nghiệp đã chủ động duy trì sản xuất, đầu tư, việc làm, tìm kiếm thị trường và cơ hội phát triển mới.

"Sự năng động, thích ứng tốt của khu vực doanh nghiệp là một đóng góp quan trọng vào kết quả chung của nền kinh tế", Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh và lưu ý kết quả giữa các địa phương vẫn chưa đồng đều. Khu vực doanh nghiệp trong nước đã có nhiều chuyển biến nhưng vẫn còn khoảng cách so với yêu cầu phát triển đặt ra.

Từ thực tế đó, Phó Thủ tướng đề nghị các đại biểu trao đổi thẳng thắn, đi vào những vướng mắc cụ thể, xác định điểm nghẽn nằm ở quy định nào, khâu nào, cấp nào và nguyên nhân từ đâu. Các giải pháp đưa ra cần khả thi, xác định rõ cơ quan thực hiện và có khả năng sớm chuyển thành hành động cụ thể.

"Chính phủ sẽ tiếp tục hỗ trợ, tạo điều kiện để địa phương phát huy tính chủ động, doanh nghiệp yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất, kinh doanh", Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định.

Trong khuôn khổ diễn đàn đã diễn ra các phiên chuyên đề với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, địa phương, tổ chức quốc tế, hiệp hội doanh nghiệp, doanh nghiệp, tổ chức tài chính cùng các chuyên gia trong nước và quốc tế. Nội dung thảo luận tập trung vào ba nhóm vấn đề có tác động trực tiếp đến động lực tăng trưởng trong giai đoạn mới, gồm quản trị thay đổi và nâng cao hiệu quả thực thi nhằm tạo sức bật tăng trưởng; các chính sách đột phá thúc đẩy du lịch và bán lẻ, qua đó mở rộng dư địa cho tăng trưởng cao và bền vững; nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu của chu kỳ tăng trưởng mới.