Đặc sản Cao Bằng hội tụ giữa phố Tràng Tiền

Với chủ đề “Cao Bằng - Hương vị biên cương”, chương trình quy tụ 16 đơn vị, mang đến nhiều nhóm sản phẩm đặc trưng của miền non nước Cao Bằng, từ nông sản, thực phẩm chế biến, các dòng trà đến sản phẩm thủ công gắn với văn hóa và nghề truyền thống. Không chỉ là một không gian bán hàng, sự kiện còn mở ra cơ hội để người tiêu dùng Thủ đô hiểu thêm câu chuyện phía sau mỗi sản vật - từ điều kiện tự nhiên, nguyên liệu bản địa đến kỹ năng và tập quán sản xuất của cộng đồng địa phương.

Từ những sản vật núi rừng đến những sản phẩm mang dấu ấn nghề truyền thống của đồng bào địa phương sẽ có mặt tại 62 Tràng Tiền 

Một “bản đồ” đặc sản từ miền non nước

Trong nhóm thực phẩm, miến dong Phia Đén là một trong những cái tên tiêu biểu. Vùng Phia Đén nằm ở khu vực núi cao, khí hậu mát mẻ; cây dong riềng từ lâu đã trở thành nguyên liệu quan trọng để người dân làm miến. Miến thành phẩm có màu ngà tự nhiên, sợi dai, khi nấu giữ được độ trong và không dễ nát. Từ một sản phẩm gắn với bữa ăn gia đình, miến dong Phia Đén ngày nay đã trở thành một đặc sản được nhiều du khách tìm mua khi nhắc tới Cao Bằng.

Cùng với miến dong là thạch đen, món ăn dân dã quen thuộc của đồng bào Tày, Nùng, đặc biệt gắn với vùng Thạch An. Từ cây thạch đen, còn gọi là tiên thảo hay sương sáo, người dân chế biến thành món thạch có màu đen đặc trưng, mềm và thanh mát. Những năm gần đây, thạch đen không chỉ được bán dưới dạng nguyên liệu khô mà còn được chế biến, đóng gói thành nhiều sản phẩm tiện dụng, giúp một sản vật truyền thống có thêm cơ hội đi xa hơn trên thị trường.

Bánh khảo và Khảu Sli lại kể một câu chuyện khác về đời sống văn hóa của người Tày, Nùng. Bánh khảo được làm chủ yếu từ bột nếp rang, đường và nhân, thường hiện diện trong những ngày lễ, Tết, trên bàn thờ tổ tiên hay trong câu chuyện đầu năm bên chén trà nóng. Khảu Sli là loại bánh làm từ gạo nếp nổ kết hợp với lạc, vừng và đường mật, trước đây chủ yếu được làm trong dịp lễ, Tết, hội hè. Ngày nay, cả hai loại bánh đã được đóng gói thuận tiện hơn, trở thành món quà mang đậm phong vị Cao Bằng.

Lạp sườn, thịt hun khói và thịt trâu gác bếp cũng góp phần tạo nên sắc thái ẩm thực vùng cao. Riêng lạp sườn Cao Bằng mang nét đặc trưng của ẩm thực Tày, Nùng: thịt được tẩm ướp, nhồi vào lòng non, phơi nắng rồi treo gần bếp để phần thịt săn lại, quyện mùi khói nhẹ. Đây là nhóm sản phẩm có lợi thế về khả năng bảo quản, dễ vận chuyển và phù hợp với nhu cầu mua làm quà.

Trong nhóm sản vật vùng cao, hạt dẻ Quây Sơn gắn với hình ảnh vùng Trùng Khánh, nơi hạt dẻ nổi tiếng đã được bảo hộ chỉ dẫn địa lý từ năm 2011. Hạt dẻ Trùng Khánh có vỏ nâu sẫm, nhân vàng, vị bùi và thơm ngậy, thường được rang, luộc hoặc chế biến thành nhiều món ăn. Cùng với dẻ là gạo Nếp Hương Bảo Lạc, loại nếp nổi tiếng bởi hạt to, tròn, có hương thơm đặc trưng và cho xôi dẻo, thơm. Măng khô, măng bào Bảo Lạc, mật ong Đoàn Linh và mật ong người Tày La Dũng tiếp tục bổ sung vào “giỏ quà” sản vật từ núi rừng của chương trình.

Không gian trưng bày còn có các dòng trà như Lục Trà, Hồng Trà, Trà Olong, trà chàm tía cùng các set quà “Tinh hoa miền non nước”, “Tứ trà miền non nước”. Việc phát triển các set quà cho thấy nhiều chủ thể sản xuất ở Cao Bằng đang chú trọng hơn đến bao bì, cách kể câu chuyện sản phẩm và khả năng tiếp cận nhóm khách hàng mua đặc sản làm quà tặng.

Từ sản vật đến dấu ấn nghề truyền thống

Nếu nhóm thực phẩm mang hương vị của đất và rừng, dao Phúc Sen lại mang theo tiếng búa và ánh lửa của một làng nghề lâu đời. Nghề rèn Phúc Sen gắn với cộng đồng người Nùng An và đã được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2019. Mỗi sản phẩm trải qua nhiều công đoạn rèn, tạo hình, tôi, mài và hoàn thiện; vì thế, con dao không chỉ là một dụng cụ lao động mà còn chứa đựng kỹ thuật nghề và kinh nghiệm được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Dao Phúc Sen lại mang theo tiếng búa và ánh lửa của một làng nghề lâu đời

Bên cạnh dao Phúc Sen Hà Khiêm, chương trình còn giới thiệu tranh và túi thổ cẩm Quây Sơn, sản phẩm Nùng Indigo. Những sản phẩm này cho thấy chất liệu, hoa văn và kỹ thuật thủ công truyền thống đang được đưa vào các thiết kế mới để phù hợp hơn với nhu cầu sử dụng, mua sắm và làm quà của du khách. Qua đó, giá trị văn hóa bản địa không chỉ được bảo tồn trong không gian cộng đồng mà còn được chuyển hóa thành sản phẩm có khả năng tham gia thị trường.

Sản phẩm túi thổ cẩm Quây Sơn

Từ gian hàng đến nền tảng số

Không chỉ đưa đặc sản Cao Bằng đến với người tiêu dùng qua không gian trưng bày trực tiếp, “Sức sống hàng Việt” số 13 còn mở rộng hoạt động quảng bá, kết nối tiêu thụ trên nền tảng số. Từ 19h30 đến 22h30 ngày 11/9, phiên livestream giới thiệu sản phẩm sẽ được phát trên kênh TikTok “Cục Quản lý và Phát triển TTTN”, tạo thêm một “gian hàng trực tuyến” để những sản vật của miền biên cương tiếp cận đông đảo người tiêu dùng ở nhiều địa phương.

Từ 19h30 đến 22h30 ngày 11/9, phiên livestream giới thiệu sản phẩm sẽ được phát trên kênh TikTok “Cục Quản lý và Phát triển TTTN”

Thông qua livestream, các sản phẩm không chỉ được giới thiệu về công dụng, cách sử dụng mà còn có cơ hội kể câu chuyện về vùng nguyên liệu, phương thức sản xuất, nét văn hóa và bàn tay của người dân phía sau mỗi đặc sản. Người xem có thể trực tiếp tìm hiểu, trao đổi thông tin về sản phẩm ngay trong phiên phát sóng, qua đó rút ngắn khoảng cách giữa cơ sở sản xuất và người tiêu dùng.

Đây cũng là hướng đi được “Sức sống hàng Việt” duy trì trong các kỳ tổ chức năm 2026, kết hợp giữa trưng bày, trải nghiệm trực tiếp với truyền thông và thương mại trên nền tảng số. Qua các phiên livestream trước đó, nhiều sản phẩm Việt đã nhận được sự quan tâm, tương tác và đơn hàng từ người tiêu dùng ngoài Hà Nội. Với các doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất của Cao Bằng, hoạt động này không chỉ mở thêm kênh tiêu thụ trong vài ngày diễn ra chương trình mà còn là cơ hội làm quen với phương thức bán hàng số, nâng cao khả năng giới thiệu sản phẩm và từng bước mở rộng thị trường.