Đại biểu Quốc hội thống nhất cần thiết ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực

Tiếp tục Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, chiều 3/11, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực. Sau khi nghe ý kiến của các đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng đã phát biểu tiếp thu, giải trình.

Quốc hội thảo luận tại Hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, chiều 3/11. (Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội)

Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho biết, phiên thảo luận có 12 đại biểu phát biểu ý kiến, hầu hết các ý kiến thống nhất về sự cần thiết ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực và tán thành với nhiều nội dung của dự thảo Luật. Đồng thời các đại biểu đề nghị tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện dự án Luật, tập trung vào một số nhóm vấn đề.

Thứ nhất, rà soát kỹ phạm vi, nội dung sửa đổi, bảo đảm thể chế đầy đủ các chủ trương, đường lối của Đảng, nhất là các nghị quyết, kết luận có tính trụ cột chiến lược của Trung ương và Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Đánh giá kỹ, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tính đồng bộ, thống nhất giữa nội dung của dự thảo luật với các luật có liên quan, sự tương thích với các điều ước quốc tế mà Việt Nam đã ký kết.

Thứ hai, rà soát, chỉnh lý quy định về ưu tiên áp dụng pháp luật và các cơ chế đặc thù trong đầu tư dự án điện lực theo hướng quy định rõ ngay trong luật về phạm vi, đối tượng, điều kiện áp dụng và cơ chế kiểm soát đối với những trường hợp được áp dụng khác đối với luật, các luật có liên quan bảo đảm không thiết lập cơ chế ưu tiên áp dụng chung đối với mọi vấn đề liên quan đến hoạt động điện lực.

Xác định rõ phương thức quản lý thay thế đối với các dự án điện lực không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư. Quy định chặt chẽ tiêu chí xác định dự án điện lực cấp bách và trách nhiệm kiểm soát chất lượng, an toàn công trình, bảo đảm vừa tháo gỡ được các điểm nghẽn về thủ tục đầu tư, đẩy nhanh tiến độ thực hiện, sớm đưa dự án vào vận hành, vừa đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước, không tạo khoảng trống pháp lý ảnh hưởng đến an toàn hệ thống điện và an ninh năng lượng quốc gia.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên phát biểu kết luận phiên thảo luận. (Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội)

Thứ ba, tiếp tục rà soát, hoàn thiện cơ chế về giá điện và giá dịch vụ về điện, bảo đảm công khai, minh bạch các yếu tố thành phần chi phí và cơ chế kiểm tra, giám sát phù hợp. Làm rõ nguyên tắc, xác định chi phí hợp lý, hợp lệ được tính vào giá điện, cơ chế thu hồi vốn và giới hạn trách nhiệm của Nhà nước trong việc bù đắp chi phí hợp lý cho nhà đầu tư khi giá điện chưa kịp điều chỉnh để bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội, bảo đảm hài hòa lợi ích của Nhà nước, nhà đầu tư và người sử dụng điện; không chuyển toàn bộ rủi ro đầu tư kinh doanh sang Nhà nước, bên mua điện hoặc người tiêu dùng.

Xác định rõ phạm vi, đối tượng và lộ trình thực hiện việc xóa bỏ cơ chế giá bù chéo và việc áp dụng giá điện theo thời gian sử dụng đối với khách hàng sinh hoạt. Tách bạch với chính sách hỗ trợ trực tiếp cho hộ nghèo, hộ chính sách và người dân ở những địa bàn khó khăn, không để ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận điện của người dân.

Rà soát kỹ các quy định về thị trường điện cạnh tranh, cơ chế chuyển đổi các hợp đồng mua bán điện hiện hữu theo các cấp độ thị trường, phạm vi mở rộng đối tượng, điều kiện, quyền và trách nhiệm của các bên khi tham gia cơ chế mua bán điện trực tiếp, bảo đảm cạnh tranh bình đẳng giữa các chủ thể tham gia và duy trì yêu cầu an toàn, ổn định, tin cậy của hệ thống điện.

Xác định rõ nguyên tắc phân bổ và công khai đầy đủ chi phí sử dụng hệ thống điện mà các chủ thể tham gia phải chi trả, không chuyển chi phí từ nhóm khách hàng tham gia DPPA sang nhóm khách hàng còn lại bảo đảm khách quan, minh bạch.

Thứ tư, bổ sung, đánh giá đầy đủ tác động và rà soát, hoàn thiện các chính sách mới về phát triển điện lực, nhất là năng lượng tái tạo, năng lượng mới, điện gió ngoài khơi, điện hạt nhân, mô đun nhỏ, hệ thống lưu trữ điện, hydrogen xanh, Amoniac xanh và thị trường điện cạnh tranh, bảo đảm minh bạch, khả thi, phù hợp với cam kết quốc tế, gắn với yêu cầu bảo vệ chủ quyền biển đảo, quốc phòng, an ninh, an toàn và phòng ngừa lợi dụng chính sách để trục lợi. Những nguyên tắc lớn, các vấn đề liên quan trực tiếp đến quyền, nghĩa vụ, chi phí và rủi ro của Nhà nước, doanh nghiệp, nhà đầu tư và người sử dụng điện cần được quy định đủ, rõ, chặt chẽ ngay trong luật.

Thứ năm, rà soát, hoàn thiện các quy định chuyển tiếp, bảo đảm bao quát đầy đủ các tình huống có thể phát sinh trong thực tiễn để tổ chức thực thi có hiệu quả, không làm phát sinh các điểm nghẽn mới. Đồng thời khẩn trương xây dựng, hoàn thiện các văn bản quy định chi tiết, bảo đảm có hiệu lực thi hành đồng thời với Luật.

"Sau phiên họp này, Tổng thư ký Quốc hội phối hợp với Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường khẩn trương tổng hợp, gửi đến Chính phủ đầy đủ các ý kiến của đại biểu Quốc hội cả ở Tổ, ở hội trường và ý kiến bằng văn bản để chỉ đạo tiếp thu, giải trình và hoàn thiện dự thảo Luật, bảo đảm chất lượng, tiến độ, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua vào cuối Kỳ họp", Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết.