Đại gia kín tiếng trở lại với 'quy mô nghìn tỷ' sau 3 năm sau biến mất

Chỉ vài trăm cổ phiếu giao dịch mỗi phiên

Cổ phiếu ANI của Công ty Cổ phần ANI tiếp tục trở thành tâm điểm trên thị trường khi tăng kịch trần 15% trong phiên 14/7, lên 46.000 đồng/cổ phiếu. Đây cũng là phiên tăng trần thứ sáu kể từ khi cổ phiếu chính thức giao dịch trên UPCoM hồi tháng 6, sau chuỗi 5 phiên tăng hết biên độ đầu tháng 7.

So với mức giá tham chiếu 16.000 đồng/cổ phiếu khi lên UPCoM, ANI đã tăng gần 2,9 lần chỉ trong thời gian ngắn, đưa vốn hóa doanh nghiệp lên hơn 1.100 tỷ đồng dù thanh khoản rất thấp, chỉ một vài trăm cổ phiếu được chuyển nhượng mỗi phiên.

Đằng sau diễn biến tăng giá là quá trình tái cấu trúc kéo dài nhiều năm của doanh nghiệp.

Tiền thân của ANI là Chi nhánh Tổng Công ty Sông Đà tại TPHCM, được thành lập năm 1993. Sau cổ phần hóa năm 2003, doanh nghiệp niêm yết trên HNX cuối năm 2006 với mã SIC và hoạt động chủ yếu trong các lĩnh vực xây lắp, đầu tư thủy điện, bất động sản và hạ tầng.

Bước ngoặt lớn diễn ra năm 2015 khi Tổng Công ty Sông Đà thoái toàn bộ vốn, chấm dứt vai trò cổ đông nhà nước. Hai năm sau, CTCP ANZA trở thành cổ đông lớn, đồng thời doanh nghiệp đổi tên thành Công ty Cổ phần ANI.

Đến năm 2021, ANZA nâng tỷ lệ sở hữu lên trên 65%, hiện nắm khoảng 73,3% vốn điều lệ, qua đó trở thành công ty mẹ và giữ quyền chi phối.

Tỷ lệ sở hữu tập trung khiến ANI không còn đáp ứng điều kiện về cơ cấu cổ đông của công ty đại chúng. Cổ phiếu SIC vì vậy bị hủy niêm yết trên HNX từ tháng 7/2023.

Sau khi đáp ứng trở lại các điều kiện của công ty đại chúng, ANI được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước xác nhận và chính thức giao dịch trên UPCoM.

Không chỉ đổi tên và quay lại sàn chứng khoán, ANI hiện mang quy mô và cấu trúc hoạt động khá đa dạng, là một doanh nghiệp đầu tư đa ngành với năng lượng là lĩnh vực trọng tâm.

Một dự án của ANI. Ảnh: ANI

Tài sản gần 4.700 tỷ đồng nhưng áp lực nợ vẫn lớn

Sau quá trình tái cấu trúc, ANI hiện sở hữu trực tiếp 8 công ty con cùng một công ty liên kết.

Mảng năng lượng là trụ cột lớn nhất với các pháp nhân như ANI Power và Đầu tư Năng lượng Đồng Nai. Hệ sinh thái này đang vận hành bốn nhà máy thủy điện gồm Krông K'mar (12 MW), Pleikeo (10,5 MW), Đam Bri 1 (7,5 MW) và Phú Tân 2 (93 MW). Ngoài ra, doanh nghiệp còn nghiên cứu mở rộng sang điện gió thông qua dự án Chư Prông tại Gia Lai.

Đây là những tài sản có khả năng tạo dòng tiền tương đối ổn định nhờ các hợp đồng mua bán điện dài hạn. Trong bối cảnh nhu cầu điện của Việt Nam tiếp tục tăng, còn Quy hoạch điện VIII ưu tiên phát triển năng lượng tái tạo và nguồn điện sạch, nhóm thủy điện vừa và nhỏ vẫn được đánh giá có lợi thế nếu điều kiện thủy văn thuận lợi.

Tuy nhiên, ngành thủy điện cũng chịu rủi ro không nhỏ từ biến động lượng mưa, hiện tượng El Nino - La Nina cũng như chính sách điều tiết thị trường điện. Do đó, kết quả kinh doanh có thể biến động đáng kể giữa các năm.

Ở lĩnh vực bất động sản, ANI sở hữu gần như toàn bộ vốn tại ANI Biên Hòa với vốn điều lệ 600 tỷ đồng. Doanh nghiệp từng phát triển các dự án như Sông Đà Tower, Sông Đà IDC Tower, chung cư Phú Mỹ và đang chuẩn bị triển khai dự án khu chung cư Bửu Long tại Đồng Nai quy mô khoảng 5,8ha, tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 3.000 tỷ đồng.

Triển vọng của mảng này phụ thuộc lớn vào tiến độ pháp lý, khả năng huy động vốn cũng như diễn biến hồi phục của thị trường bất động sản trong những năm tới.

Ngoài ra, ANI còn mở rộng sang du lịch thông qua khu du lịch sinh thái Thác Ba Giọt và đầu tư tài chính thông qua công ty liên kết IDS, góp phần đa dạng hóa nguồn thu của doanh nghiệp.

Sau tái cơ cấu, quy mô doanh nghiệp đã tăng mạnh. Năm 2025, ANI ghi nhận doanh thu hơn 663 tỷ đồng, tăng gần 22%; lợi nhuận sau thuế đạt gần 239 tỷ đồng - mức cao nhất trong nhiều năm. Tổng tài sản tăng lên hơn 4.660 tỷ đồng, cao gấp gần 5 lần vốn chủ sở hữu.

Tuy nhiên, bức tranh tài chính cũng cho thấy một số điểm cần lưu ý. Nợ phải trả của doanh nghiệp lên gần 3.703 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu nguồn vốn. Chi phí tài chính năm 2025 lên tới gần 185 tỷ đồng, phản ánh áp lực sử dụng đòn bẩy khá cao.

Sang quý I/2026, doanh nghiệp ghi nhận khoản lỗ hơn 10 tỷ đồng, cho thấy kết quả kinh doanh vẫn có thể biến động theo yếu tố mùa vụ của thủy điện, tiến độ ghi nhận doanh thu bất động sản cũng như chi phí lãi vay.

Việc cổ phiếu ANI tăng gần 3 lần trong thời gian ngắn cho thấy kỳ vọng lớn của thị trường sau quá trình tái cấu trúc. Tuy nhiên, thanh khoản vẫn ở mức rất thấp. Để mức định giá hiện nay được củng cố, ANI cần chứng minh khả năng duy trì tăng trưởng lợi nhuận, kiểm soát đòn bẩy tài chính và hiện thực hóa các dự án lớn trong hệ sinh thái, đặc biệt ở hai lĩnh vực cốt lõi là năng lượng và bất động sản.