Đắk Lắk gỡ 'điểm nghẽn' công nghiệp

Mở không gian công nghiệp mới

Giữa vùng đất đỏ bazan Tây Nguyên, tiếng máy móc khởi công Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Phú Xuân tại xã Cuôr Đăng được xem như tín hiệu mở đầu cho giai đoạn phát triển công nghiệp mới của tỉnh Đắk Lắk.

Dự án có quy mô hơn 313ha, tổng vốn đầu tư gần 2.477 tỷ đồng, triển khai theo 3 giai đoạn. Riêng giai đoạn 1 có tổng mức đầu tư hơn 800 tỷ đồng và dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2026.

KCN Phú Xuân được kỳ vọng trở thành hạt nhân hình thành hệ sinh thái công nghiệp có sức cạnh tranh cho Đắk Lắk

Không chỉ đơn thuần là một khu công nghiệp mới, Phú Xuân được kỳ vọng trở thành hạt nhân hình thành hệ sinh thái công nghiệp có sức cạnh tranh cho Đắk Lắk và khu vực Tây Nguyên, tạo thêm dư địa thu hút doanh nghiệp, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế và tạo việc làm cho lao động địa phương.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk Đào Mỹ đánh giá cao nỗ lực của nhà đầu tư cũng như sự phối hợp của các sở, ngành, địa phương trong quá trình chuẩn bị dự án. Việc đầu tư xây dựng Khu công nghiệp Phú Xuân có ý nghĩa quan trọng trong thu hút doanh nghiệp, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, qua đó gia tăng giá trị sản xuất công nghiệp và tạo động lực tăng trưởng mới cho địa phương.

“UBND tỉnh sẽ tiếp tục đồng hành, tạo điều kiện thuận lợi cho chủ đầu tư trong suốt quá trình triển khai dự án”, ông Đào Mỹ nhấn mạnh.

Kỳ vọng dành cho Phú Xuân cũng phản ánh định hướng lớn hơn của Đắk Lắk trong giai đoạn mới: phát triển công nghiệp theo hướng hiện đại, gắn với chế biến sâu nông sản, công nghiệp hỗ trợ, công nghệ cao và công nghiệp xanh.

Đây được xem là hướng đi phù hợp khi Đắk Lắk sở hữu vùng nguyên liệu nông sản rộng lớn nhưng công nghiệp chế biến sâu vẫn còn nhiều dư địa phát triển.

Gỡ “điểm nghẽn” để hút đầu tư

Song song với các dự án động lực mới, Đắk Lắk đang tập trung xử lý những tồn tại kéo dài tại các cụm công nghiệp (CCN) trên địa bàn.

Theo Sở Công Thương, toàn tỉnh Đắk Lắk hiện có 56 CCN theo quy hoạch với tổng diện tích gần 2.946ha. Trong đó, 21 CCN được thành lập còn hiệu lực, thu hút 221 dự án đăng ký đầu tư. Tuy nhiên, tỷ lệ lấp đầy bình quân mới đạt khoảng 60,4%.

Nhiều CCN hiện vẫn thiếu hạ tầng kỹ thuật đồng bộ. Toàn tỉnh mới chỉ có 12 CCN được đầu tư một phần hạ tầng; trong đó chỉ 5 CCN được bố trí nguồn vốn đầu tư hệ thống xử lý nước thải tập trung.

Theo lộ trình giai đoạn 2026-2027, Đắk Lắk dự kiến bố trí khoảng 658 tỷ đồng để đầu tư cho 11 CCN, ưu tiên hệ thống xử lý nước thải tập trung và giao thông nội bộ.

Tại nhiều nơi như: M’Drắk, Ea Lê, Ea Ral, Ba Bản, Hòa An hay Tam Giang, hạ tầng giao thông xuống cấp, thiếu hệ thống xử lý nước thải tập trung. Một số CCN khác lại vướng giải phóng mặt bằng hoặc chồng lấn quy hoạch.

Đáng chú ý, nhiều dự án thứ cấp chậm triển khai hoặc ngừng hoạt động kéo dài nhưng chưa được xử lý dứt điểm, gây lãng phí quỹ đất công nghiệp và ảnh hưởng môi trường đầu tư.

Theo Phó Giám đốc Sở Công Thương Nguyễn Văn Nhiệm, nhóm CCN do cấp xã quản lý hiện gặp nhiều khó khăn nhất do thiếu nhân sự chuyên trách, thiếu kinh phí duy tu, bảo dưỡng và chưa có mô hình quản lý chuyên nghiệp.

“Trong khi đó, nhu cầu đầu tư hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng môi trường lại rất lớn”, ông Nhiệm cho biết.

Trước thực tế này, tỉnh Đắk Lắk đang chuyển hướng từ đầu tư dàn trải sang tập trung nguồn lực cho các CCN có tính khả thi cao, kết nối hạ tầng thuận lợi và tiềm năng thu hút doanh nghiệp tốt.

Theo lộ trình giai đoạn 2026-2027, Đắk Lắk dự kiến bố trí khoảng 658 tỷ đồng để đầu tư cho 11 CCN, ưu tiên hệ thống xử lý nước thải tập trung và giao thông nội bộ.

Cùng với đó, tỉnh định hướng chuyển đổi mô hình quản lý CCN từ UBND cấp xã sang doanh nghiệp hoặc hợp tác xã nhằm nâng cao hiệu quả vận hành, thu hút đầu tư và giảm áp lực cho địa phương.

Những CCN hoạt động kém hiệu quả hoặc không còn phù hợp quy hoạch sẽ được rà soát, điều chỉnh hoặc đưa ra khỏi quy hoạch để tránh lãng phí nguồn lực.

Giai đoạn 2026-2030, Đắk Lắk dự kiến ưu tiên thu hút đầu tư vào các CCN như: Cư Bao, Krông Năng, Cư Elang, Ea Ô, Hòa Xuân 1, Hòa Xuân 2 hay Ea Kpam, những khu vực được đánh giá có lợi thế về quỹ đất và khả năng hình thành trung tâm chế biến nông sản trong tương lai.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Mỹ yêu cầu các địa phương khẩn trương rà soát toàn diện tình hình hạ tầng, hiệu quả sử dụng đất và hoạt động của các dự án thứ cấp tại từng CCN. Đồng thời, kiên quyết xử lý các trường hợp chậm triển khai, gây lãng phí đất đai và hạ tầng.

Trong hành trình hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, việc tháo gỡ các “điểm nghẽn” công nghiệp không chỉ là bài toán hạ tầng mà còn là bước chuyển trong tư duy phát triển của Đắk Lắk, từ phát triển theo chiều rộng sang lựa chọn những không gian công nghiệp có chất lượng, bền vững và tạo giá trị gia tăng cao hơn cho nền kinh tế địa phương.