Đam mê của những tỷ phú mới nổi trong kỷ nguyên AI

Chỉ trong vòng một năm, làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) đã tạo ra sự chuyển dịch tài sản chưa từng có trong giới công nghệ. Theo danh sách Tỷ phú Thế giới 2025 của Forbes, ngành công nghệ đã bổ sung thêm 46 tỷ phú mới và tăng tổng tài sản thêm 600 tỷ USD, nâng tổng giá trị lên 3.200 tỷ USD, trở thành ngành công nghiệp giàu nhất hành tinh.

Cuộc chạy đua AI, khởi phát từ sự ra mắt của ChatGPT vào năm 2022, đang bùng nổ mạnh mẽ. Sự hứng khởi của nhà đầu tư, những đợt ra mắt mô hình ngôn ngữ lớn và danh sách ứng dụng AI ngày càng dài đã đẩy định giá công nghệ lên cao và tạo ra một thế hệ tỷ phú mới. Nhưng điều đặc biệt là: họ không chỉ giỏi về công nghệ, mà những tỷ phú này còn có những đam mê, từ cờ vây, thiền, piano đến logic học.

Lương Văn Phong, sinh tại Phúc Kiến, là biểu tượng cho thế hệ doanh nhân kết hợp AI và tài chính định lượng. Sau khi tốt nghiệp Đại học Thanh Hoa và học cao học về khoa học máy tính, ông cùng hai người bạn sáng lập quỹ đầu cơ High-Flyer Capital năm 2015, nổi tiếng với chiến lược giao dịch dựa trên học máy.

Nhờ lợi nhuận khổng lồ, Lương thành lập công ty AI DeepSeek bằng vốn tự thân. Tháng 1/2025, DeepSeek công bố mô hình ngôn ngữ có hiệu suất tương đương ChatGPT nhưng chi phí huấn luyện thấp hơn nhiều, gây tiếng vang toàn cầu và khẳng định vị thế của AI Trung Quốc.

Với tài sản ước tính 1 tỷ USD, ông được ví như “Elon Musk thầm lặng” - kín tiếng, đam mê cờ vây, thiền và triết học phương Đông. Bạn bè nói ông có khả năng “biến dữ liệu thành trực giác”, và tin rằng “AI chỉ có ý nghĩa khi giúp con người hiểu chính mình hơn”.

Sundar Pichai sinh năm 1972 trong gia đình trung lưu ở Chennai, Ấn Độ. Ông lớn lên trong căn hộ nhỏ không có tivi, chỉ có một chiếc điện thoại cố định - khởi nguồn cho niềm say mê công nghệ. Sau khi học tại Viện Công nghệ Ấn Độ Kharagpur, ông giành học bổng sang Stanford và lấy bằng MBA tại Wharton.

Gia nhập Google năm 2004, Pichai gây tiếng vang khi phát triển trình duyệt Chrome, rồi lần lượt dẫn dắt Gmail, Maps và Android. Năm 2015, ông được bổ nhiệm làm CEO Google và trở thành CEO Alphabet năm 2019. Khi cổ phiếu Alphabet tăng mạnh nhờ bước tiến của mô hình Gemini 2.0, tài sản Pichai vượt mốc 1,1 tỷ USD.

Ông nổi tiếng với phong cách lãnh đạo khiêm tốn, yêu cricket, đọc sách và dành thời gian cho gia đình. Pichai thường nói rằng “người lãnh đạo giỏi không phải là người giỏi nhất trong phòng, mà là người giúp mọi người trong phòng trở nên giỏi hơn”.

Luis von Ahn là minh chứng sống động cho việc đam mê từ thời thơ ấu có thể định hình cả một sự nghiệp mang tầm ảnh hưởng toàn cầu. Sinh năm 1979 tại Guatemala, ông lớn lên trong một gia đình trung lưu, nơi mẹ ông đã chọn mua cho con trai một chiếc máy tính Commodore 64 thay vì máy chơi game Nintendo. Quyết định ấy đã mở ra một thế giới mới cho Luis - nơi ông tự học lập trình qua sách và tạp chí, nuôi dưỡng niềm say mê công nghệ từ thuở nhỏ.

Năm 12 tuổi, ông từng nghĩ ra ý tưởng mở phòng gym miễn phí, nơi người tập luyện tạo ra điện năng để bán. Dù ý tưởng không trở thành hiện thực nhưng điều này minh chứng cho tư duy sáng tạo vượt tuổi của Luis von Ahn. Sau này, bộ phim Ma Trận (The Matrix) càng thôi thúc ông theo đuổi trí tuệ nhân tạo, với niềm tin rằng công nghệ không chỉ là công cụ, mà là cách để con người hiểu chính mình sâu sắc hơn.

Luis von Ahn từng phát minh CAPTCHA và reCAPTCHA, sau đó bán cho Google. Năm 2011, anh cùng với Severin Hacker sáng lập Duolingo với tầm nhìn “biến việc học ngoại ngữ thành trò chơi cho mọi người”.

Nhờ thiết kế gamified và AI cá nhân hóa, Duolingo trở thành ứng dụng giáo dục được tải nhiều nhất thế giới. Khi lên sàn Nasdaq năm 2021, công ty định giá hơn 6 tỷ USD, giúp Luis von Ahn trở thành tỷ phú.

Sinh năm 1988, Yao Runhao là một trong những tỷ phú công nghệ mới nổi bật nhất của Trung Quốc, với tài sản ước tính 1,3 tỷ USD nhờ vào thành công của trò chơi hẹn hò AI Love and Deepspace.

Sau khi tốt nghiệp Đại học Waseda (Nhật Bản), ông trở về Trung Quốc và sáng lập Paper Games vào năm 2013 - một studio chuyên phát triển game di động hướng đến người dùng nữ. Yao không chỉ là một doanh nhân, mà còn là một người đam mê cảm xúc con người và trí tuệ nhân tạo.

Trò chơi Love and Deepspace, ra mắt tháng 1/2024, là minh chứng cho tầm nhìn ấy: sử dụng AI và nhận diện giọng nói để tạo ra những “bạn trai ảo” có khả năng trò chuyện, gọi điện, phản hồi cảm xúc và thậm chí nhắc nhở người chơi những việc cần làm. Với hơn 6 triệu người chơi hoạt động hàng tháng, trò chơi đã trở thành hiện tượng văn hóa, đặc biệt tại Trung Quốc, Mỹ và Hàn Quốc.

Ngoài công nghệ, Yao yêu thích nhiếp ảnh, piano và từng viết truyện trinh thám đăng trên tạp chí văn học trước khi khởi nghiệp. Sự kết hợp giữa nghệ thuật, cảm xúc và công nghệ đã tạo nên một phong cách rất riêng - một tỷ phú không chỉ giàu có, mà còn giàu chiều sâu.

“Trò chơi chỉ thực sự sống khi nó khiến con người cảm thấy được thấu hiểu”, Yao từng nói.

Alexandr Wang, sinh năm 1997 tại Los Alamos (New Mexico), là con trai hai nhà vật lý gốc Trung Quốc làm việc tại phòng thí nghiệm quốc gia với các dự án vật lý quân sự.

Lớn lên trong môi trường khoa học nghiêm túc, từ nhỏ, Alexandr Wang đã say mê toán học, lập trình và từng tham gia các kỳ thi Olympic Toán, Vật lý và Tin học quốc gia. Năm 17 tuổi, Wang đã làm lập trình viên tại Quora, và sau một năm học tại MIT trước khi quyết định bỏ học để khởi nghiệp.

Năm 2016, Wang cùng Lucy Guo sáng lập Scale AI, công ty chuyên cung cấp dữ liệu huấn luyện cho các hệ thống trí tuệ nhân tạo. Với tầm nhìn chiến lược và khả năng kỹ thuật xuất sắc, ông đã biến Scale AI thành một “xương sống” của ngành AI toàn cầu, phục vụ các khách hàng như OpenAI, Meta, Microsoft và Bộ Quốc phòng Mỹ. Đến năm 2025, Meta đầu tư lớn, đưa định giá Scale AI lên 29 tỷ USD, biến Wang trở thành tỷ phú trẻ nhất lĩnh vực AI khi mới 28 tuổi.

Kín tiếng và say mê toán học, Wang từng nói: “Môn thể thao của tôi là logic”. Anh hiện tham gia nhóm “superintelligence” của Meta, định hướng chiến lược cho AI siêu trí tuệ. Cha mẹ đặt tên “Alexandr” có 8 chữ cái - con số tượng trưng cho tài lộc, và anh tin rằng “thế hệ sau sẽ sống cùng AI, chứ không cạnh tranh với nó”.

Huyền Chi