Đảng Dân chủ tuyên bố sẽ không để mức thuế quan toàn cầu mới của ông Donald Trump kéo dài quá 150 ngày
Các nghị sỹ đảng Dân chủ tại Quốc hội Mỹ cho biết họ sẽ không để những mức thuế quan toàn cầu mới 15% của Tổng thống Donald Trump kéo dài quá 150 ngày, tạo thêm một rào cản nữa cho Nhà Trắng sau thất bại nặng nề tại Tòa án Tối cao.
Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Chuck Schumer (đảng Dân chủ, bang New York) ngày 23/2 cho biết các thượng nghị sỹ Dân chủ sẽ chặn mọi nỗ lực tiềm tàng trong mùa Hè này nhằm gia hạn các loại thuế nhập khẩu, vốn được tổng thống nhanh chóng áp đặt sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ những mức thuế khẩn cấp quy mô lớn của ông.
Dù sự phản đối của phe Dân chủ tại Quốc hội đã được dự đoán từ trước, điều này vẫn làm nổi bật những thách thức mà Nhà Trắng hiện đang đối mặt trong việc duy trì một trong những công cụ chính sách được tổng thống ưa thích, kể từ khi các thẩm phán của Tòa án Tối cao phán quyết rằng cơ sở pháp lý cho những khoản thuế này là trái luật.
Một cảng hàng hóa tại Los Angeles, bang California, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)
Tòa án Tối cao Mỹ ngày 20/2 ra phán quyết nêu rõ Tổng thống Trump đã vượt quá thẩm quyền khi áp đặt một loạt mức thuế quan làm đảo lộn thương mại toàn cầu.
Phán quyết này đã vô hiệu hóa công cụ then chốt mà ông chủ Nhà Trắng sử dụng để thực thi chương trình nghị sự kinh tế của mình.
Với tỷ lệ 6 phiếu thuận và 3 phiếu chống, Tòa án Tối cao Mỹ khẳng định Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) “không ủy quyền cho Tổng thống áp đặt các mức thuế quan.”
Ngay sau khi phán quyết được đưa ra vào ngày 20/2, Tổng thống Trump cho biết ông sẽ sử dụng một đạo luật khác đã tồn tại hàng chục năm, Mục 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, để áp đặt thuế nhập khẩu 10% trên phạm vi toàn cầu. Sau đó, ông đã nâng mức này lên 15%.
Tuy nhiên, không giống như biện pháp trước đây của ông Trump, cách làm mới này đi kèm với một thời hạn hết hiệu lực: các mức thuế theo Mục 122 sẽ hết hạn sau 150 ngày nếu không được Quốc hội gia hạn.
Với ngưỡng 60 phiếu tại Thượng viện và không có sự ủng hộ từ phe Dân chủ, bất kỳ nỗ lực nào nhằm tiếp tục duy trì các mức thuế này gần như chắc chắn sẽ bị bác bỏ ngay từ đầu.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã điều điều chỉnh chính sách thương mại của mình sau khi Tòa án Tối cao Mỹ tuyên vô hiệu phần lớn các mức thuế quan mà ông từng áp đặt đối với toàn thế giới.
Theo ông Trump, đây là “từ đẹp nhất trong từ điển”. Kể từ khi trở lại Nhà Trắng cách đây một năm, ông Trump đã triển khai các mức thuế quan bổ sung mới đối với hàng hóa từ khắp thế giới nhập khẩu vào Mỹ. Các mức thuế này dao động từ 10-50%, tùy theo quốc gia và hoàn cảnh.
Trung bình, mức thuế quan mà Washington áp đặt đạt 17,98%, mức cao nhất kể từ đầu những năm 1910. Trong khi đó, mức thuế trung bình mang tính lý thuyết chỉ là 2,4% vào thời điểm ông nhậm chức.
Tuy nhiên, các mức thuế này vừa bị Tòa án Tối cao Mỹ tuyên là bất hợp pháp. Với tỷ lệ phán quyết 6 phiếu thuận - 3 phiếu chống, trong quyết định do Chánh án bảo thủ John Roberts soạn thảo, các Thẩm phán đã xác nhận phán quyết của tòa cấp dưới rằng Tổng thống đã vượt quá thẩm quyền khi dựa vào một đạo luật vốn chỉ được phép sử dụng trong trường hợp “tình trạng khẩn cấp quốc gia.”
Phán quyết này khiến phần lớn các mức thuế quan bị vô hiệu, nhưng không phải toàn bộ. Các mức thuế đối với nhôm, đồng và thép chẳng hạn, vẫn được giữ nguyên, không bị ảnh hưởng - khác với các mức thuế áp dụng theo từng quốc gia.
Gọi quyết định của tòa án là “nực cười,” Tổng thống Mỹ Donald Trump đã áp đặt một mức thuế quan mới thống nhất: 15% đối với toàn thế giới.
Mức thuế này dự kiến có hiệu lực từ ngày 24/2 và trong thời hạn 150 ngày, với một số ngoại lệ: ngành công nghiệp dược phẩm được miễn trừ, và các hàng hóa nhập khẩu theo khuôn khổ Hiệp định USMCA (Mỹ-Canada-Mexico) cũng được miễn.
Dù Mỹ đã đạt được các thỏa thuận thương mại với: Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), Ấn Độ,... thì mức thuế mới 15% vẫn sẽ được áp dụng.
Hai quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ các mức thuế bổ sung trước đây là Brazil và Ấn Độ, với mức thuế lên tới 50%.
Ngay cả Canada và Mexico, hai đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ, cũng không được miễn trừ.
Canada phải chịu mức thuế 35% đối với các hàng hóa không nằm trong hiệp định USMCA, còn Mexico bị áp thuế 25% trong khi các cuộc đàm phán thương mại vẫn kéo dài vượt quá thời hạn dự kiến ngày 30/10/2025 nhằm giải quyết các vấn đề còn tồn đọng.
