Đăng kiểm Nghệ An: Dữ liệu số thay giấy tờ, đột phá theo tinh thần Nghị quyết 57

Dữ liệu số thay giấy tờ mang lại hiệu quả thiết thực

Trước đây, mỗi khi đến hạn kiểm định xe cơ giới, chủ phương tiện đều có chung một nỗi lo: Phải chuẩn bị đầy đủ bộ giấy tờ bản chính, từ giấy đăng ký xe, giấy chứng nhận kiểm định, tem nộp phí sử dụng đường bộ cho đến các tài liệu liên quan khác. Chỉ cần quên một loại giấy tờ là phải quay về, tốn thời gian, tốn công sức và đôi khi còn bị phạt vì xe đã quá hạn.

Khu vực tiếp nhận hồ sơ của Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Nghệ An.

Đến nay, công tác đăng kiểm đã thực sự thay đổi. Sự thay đổi này không chỉ dừng lại ở một thao tác nhỏ tại quầy tiếp nhận, mà là kết quả của cả một quá trình chuyển đổi toàn diện theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Theo Thông tư 30/2026/TT-BXD có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, người dân không còn phải xuất trình bản chính giấy đăng ký xe khi đưa xe đi kiểm định. Thay vào đó, chỉ cần mở ứng dụng VNeID hoặc VNeTraffic, xuất trình phiên bản điện tử đã được tích hợp và xác thực là đủ điều kiện tiếp nhận phương tiện theo quy định. 

Một động thái nghe qua có vẻ đơn giản, nhưng đối với những người dân đã từng nhiều lần phải đi lại vì thiếu giấy tờ, đó thực sự là một bước tiến lớn.

Tại Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Nghệ An 37.01S, anh Nguyễn Hồng Văn (trú khối 3 Nghi Phong, phường Vinh Lộc) chia sẻ: "Hôm nay tôi đưa ô tô đến kiểm định sau hai năm không đi đăng kiểm, trong lòng vẫn nghĩ phải mang đủ giấy tờ như trước. Đến nơi được cán bộ đăng kiểm hướng dẫn mới biết, không cần xuất trình bản chính giấy đăng ký xe, chỉ cần mở ứng dụng VNeID hoặc VNeTraffic trên điện thoại là được tiếp nhận. Thao tác đơn giản, nhanh gọn rất thuận tiện cho người dân".

Khu vực kiểm tra thân, gầm của phương tiện ở Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Nghệ An.

Theo ông Hồ Văn Tài (trú xóm 3, xã Tam Hợp, Nghệ An), tôi làm nghề vận tải nên cứ khoảng 2 - 3 tháng là phải mang xe đến trung tâm đăng kiểm để kiểm định xe. Trước đây, cứ mỗi lần đi kiểm định là phải mang theo tất cả bản gốc các giấy liên quan đến đăng kiểm xe để xuất trình. Kể từ khi thực hiện quy định mới về đăng kiểm điện tử trên hệ thống mạng, tôi thấy rất thuận tiện.

"Các giấy tờ thủ tục đều được cập nhật trên hệ thống, kể cả giấy chứng nhận đăng kiểm giờ cũng cấp bản điện tử, người dân chỉ cần xuất trình trên điện thoại qua các ứng dụng chứ không phải lo cất giữ như bản giấy trước đây. Phải nói rằng chuyển đổi số mang lại hiệu quả thiết thực cho cả người dân và cán bộ đăng kiểm", ông Tài chia sẻ thêm.

Từ giảm giấy tờ đến đổi phương thức quản lý đăng kiểm

Theo quy định mới do Bộ Xây dựng ban hành, cơ sở dữ liệu đăng kiểm phương tiện giao thông hiện đã đủ điều kiện pháp lý để khai thác và sử dụng thay cho thông tin trên nhiều loại giấy tờ trong giải quyết thủ tục hành chính. 

Các thông tin có thể được khai thác bao gồm: Dữ liệu giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe cơ giới, giấy chứng nhận đăng kiểm phương tiện tàu biển, giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường phương tiện thủy nội địa, và giấy chứng nhận kiểm định đối với xe máy chuyên dùng.

Đồng thời, toàn bộ dữ liệu đăng kiểm đang được cập nhật, bổ sung, chuẩn hóa và đồng bộ với cơ sở dữ liệu dùng chung của Bộ Xây dựng. Danh mục các loại giấy tờ thuộc lĩnh vực đăng kiểm cũng đang được nghiên cứu và tích hợp vào tài khoản định danh điện tử quốc gia VNeID nơi mỗi công dân chỉ cần một tài khoản duy nhất để thực hiện nhiều thủ tục hành chính khác nhau.

Các đăng kiểm viên của Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Nghệ An tiến hành kiểm tra kỹ thuật các phương tiện.

Theo ông Hà Tiến Sơn, Giám đốc Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Nghệ An, điểm mấu chốt không phải là chúng tôi chấp nhận giấy tờ điện tử thay cho giấy tờ giấy. Mà là dữ liệu đăng ký phương tiện đã được kết nối với hệ thống của chúng tôi. 

Khi chủ phương tiện đến, cán bộ đăng kiểm không cần họ đưa giấy tờ ra để kiểm tra thông tin, mà hệ thống đã tự có sẵn thông tin đó, chỉ cần đối chiếu và xác nhận. Thay vì người dân chứng minh với đăng kiểm viên, thì đăng kiểm viên tự xác thực bằng dữ liệu.

Điều này mang lại lợi ích kép. Một mặt, giúp người dân giảm đáng kể số giấy tờ cần mang theo, giảm nguy cơ thất lạc, hư hỏng và rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục. Mặt khác, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan đăng ký xe và cơ quan đăng kiểm còn góp phần quan trọng trong việc phát hiện giấy tờ giả, phương tiện không đúng hồ sơ hoặc phương tiện vi phạm pháp luật thông qua hệ thống số.

Cùng với đó, phiếu hồ sơ phương tiện khi đăng kiểm hiện được phần mềm tự động tạo lập từ dữ liệu trung tâm, thay vì được viết tay hoặc gõ lại từ đầu như trước đây. Điều này giúp giảm đáng kể thời gian xử lý hồ sơ, giảm sai sót do nhập liệu thủ công và tạo ra một hồ sơ nhất quán, có thể truy xuất bất kỳ lúc nào.

Nghệ An thực hiện cấp Giấy chứng nhận kiểm định điện tử từ 1/3/2026.

Ông Trần Anh Tuấn, Trưởng phòng Quản lý Vận tải, Sở Xây dựng Nghệ An, cho biết: Công tác quản lý hoạt động đăng kiểm xe cơ giới trên địa bàn luôn được xem là một trong những lĩnh vực trọng tâm của chuyển đổi số tỉnh.

Theo thống kê từ các đơn vị đăng kiểm, trong tháng 9/2026, trên toàn tỉnh thực hiện 16.672 lượt đăng kiểm, trong đó 15.558 lượt đạt yêu cầu, chiếm tỷ lệ 93,32%.

Với khối lượng phương tiện đăng kiểm lớn như vậy, nếu vẫn duy trì phương thức quản lý dựa nhiều vào hồ sơ giấy, chi phí in ấn, lưu trữ, vận chuyển và xử lý sẽ rất lớn, đồng thời tạo áp lực cho cả cơ quan quản lý, đơn vị đăng kiểm và chính người dân.

Việc chuyển sang dữ liệu điện tử không chỉ giúp người dân thuận tiện hơn. Qua triển khai thực tế tại các cơ sở đăng kiểm trên địa bàn, thấy rõ so với trước đây tình trạng mất, hỏng giấy chứng nhận và tem kiểm định giảm hẳn, chi phí in ấn giảm đáng kể. 

Quan trọng nhất, lực lượng chức năng có thêm công cụ chính xác, nhanh chóng để xác thực thông tin phương tiện trong quá trình tuần tra, kiểm soát. Đây chính là giá trị thực tế của chuyển đổi số.

Các chủ phương tiện chờ nhận kết quả sau khi hoàn tất các công đoạn kiểm định.

Theo ông Tuấn, chuyển đổi số trong lĩnh vực đăng kiểm, thực hiện theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW, không phải là câu chuyện của tương lai mà đang diễn ra mỗi ngày, tại từng trung tâm đăng kiểm, trên chiếc điện thoại của mỗi chủ phương tiện. Giảm giấy tờ chỉ là kết quả nhìn thấy được. Cốt lõi là sự thay đổi căn bản trong phương thức quản lý, từ người dân chứng minh bằng giấy tờ sang cơ quan nhà nước xác thực bằng dữ liệu.